Ισραήλ: Πώς η νέα Κνέσετ και ο Γκάντι Άιζενκοτ μπορούν να «χαλάσουν» τα σχέδια του Μπενιαμίν Νετανιάχου πριν σχηματιστεί κυβέρνηση

Στο Ισραήλ ορκίζεται σήμερα η νέα Βουλή, γεγονός που επιτρέπει αμέσως στους αντιπάλους του Μπενιαμίν Νετανιάχου να ασκήσουν ισχυρή πίεση στον πρωθυπουργό, ο οποίος πλέον βρίσκεται σε υπηρεσιακό ρόλο.

Πριν ολοκληρωθεί η διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης, αναμένεται να αρχίσει η αμφισβήτηση. Την εντολή σχηματισμού έχει ήδη λάβει ο κεντρώος πολιτικός και αντίπαλος του Νετανιάχου, Γκάντι Άιζενκοτ.

Όσο συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις, η απουσία κυβέρνησης δεν περιορίζει «σε τίποτα» τις εξουσίες της Κνέσετ, βάσει της «αρχής της διάκρισης των εξουσιών», λέει στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Ασάφ Σαπίρα, ερευνητής στο Ισραηλινό Ινστιτούτο για τη Δημοκρατία (IDI).

Παρακάτω παρουσιάζονται ορισμένες κινήσεις που θα μπορούσε να αναλάβει η Κνέσετ, η οποία θα βρίσκεται υπό τον έλεγχο δυνάμεων που αντιτίθενται στον κ. Νετανιάχου.

Εξεταστική επιτροπή για την επίθεση της Χαμάς

Κεντρική προεκλογική δέσμευση της αντιπολίτευσης ήταν η σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής έρευνας, προκειμένου να εξετάσει τα λάθη και τις παραλείψεις που επέτρεψαν την πρωτοφανή επίθεση της Χαμάς σε περιοχές του νότιου Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 — την πιο φονική επίθεση στην ιστορία της χώρας.

Στο έργο της επιτροπής θα περιλαμβάνεται και η διερεύνηση των πιθανών ευθυνών του ίδιου του κ. Νετανιάχου.

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αρνείται ότι υπήρξαν παραλείψεις από μέρους του. Ωστόσο, η κυβέρνησή του είχε απορρίψει την πρόταση για ανεξάρτητη κρατική εξεταστική επιτροπή, το μόνο όργανο που, σύμφωνα με την ισραηλινή νομοθεσία, διαθέτει ευρείες αρμοδιότητες και εξουσίες για μια τέτοια έρευνα.

Η αντιπολίτευση θα μπορούσε να συγκροτήσει «ειδική κοινοβουλευτική επιτροπή που θα παρέδιδε τα ευρήματά της στην κρατική επιτροπή μόλις σχηματιστεί», αναφέρει ο κ. Σαπίρα.

Λίγες ημέρες μετά την ψηφοφορία, ο Γκάντι Άιζενκοτ δεσμεύτηκε ότι θα καταθέσει στην Κνέσετ νομοσχέδιο για τη σύσταση ειδικής εξεταστικής επιτροπής, με αντικείμενο τα γεγονότα της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου.

Ακύρωση νόμων της προηγούμενης κυβέρνησης

Η νέα πλειοψηφία σχεδιάζει επίσης, στο νομοθετικό πεδίο, να καταργήσει σημαντικούς νόμους που είχε ψηφίσει ο απερχόμενος κυβερνητικός συνασπισμός, ο οποίος διέθετε 68 έδρες στην προηγούμενη Βουλή. Η παράταξη του κ. Νετανιάχου και οι σύμμαχοί της έχουν τώρα 46 έδρες, έναντι 67 της αντιπολίτευσης.

Στους νόμους που αμφισβητούνται περιλαμβάνονται εκείνος που περιόρισε τις εξουσίες του Ανωτάτου Δικαστηρίου και ο νόμος που έκανε ευκολότερη την απομάκρυνση του γενικού εισαγγελέα.

Ο κ. Σαπίρα θεωρεί πως οι συγκεκριμένες νομοθετικές ρυθμίσεις μπορούν να ακυρωθούν, καθώς «απλούστατα θα ανακληθούν» και θα επανέλθουν «οι προηγούμενες διατάξεις».

Η έναρξη της διαδικασίας είναι δυνατόν να γίνει ακόμη και σήμερα, με τη σύσταση επιτροπής για την οργάνωση των κοινοβουλευτικών εργασιών.

Ο ερευνητής Σαπίρα επισημαίνει, ωστόσο, ότι ενδέχεται να απαιτηθούν εβδομάδες και ότι χρειάζεται άριστος συντονισμός ανάμεσα στα διαφορετικά κόμματα της αντιπολίτευσης.

Η εκλογή νέου προέδρου της Κνέσετ

Η πρώτη πολιτική αντιπαράθεση θα έχει ως επίδικο την εκλογή προέδρου της Κνέσετ. Σήμερα τη θέση κατέχει ο Αμίρ Οχάνα, βουλευτής του δεξιού Λικούντ και πιστός υποστηρικτής του Μπενιαμίν Νετανιάχου, του κόμματος του πρωθυπουργού.

Βάσει του κανονισμού, η εκλογή του νέου προέδρου μπορεί να πραγματοποιηθεί από την εναρκτήρια συνεδρίαση της Βουλής σήμερα και έως την ημέρα ορκωμοσίας της νέας κυβέρνησης το αργότερο.

Η αντιπαράθεση ξεκίνησε ήδη την προηγούμενη εβδομάδα, όταν τρία κόμματα της αντιπολιτευτικής συμμαχίας ζήτησαν από τον απερχόμενο πρόεδρο να κινήσει τη διαδικασία, ώστε ο διάδοχός του να εκλεγεί από την πρώτη συνεδρίαση.

Ο κ. Οχάνα αντέδρασε, υποστηρίζοντας ότι η άτυπη παράδοση προβλέπει πως ο νέος πρόεδρος της Κνέσετ αναδεικνύεται «την ημέρα της ενθρόνισης της νέας κυβέρνησης».

Αντίθετα, παρατηρεί ο Ασάφ Σαπίρα, η νομοθεσία προβλέπει ότι «η συνηθισμένη ημερομηνία είναι αυτή της έναρξης (των εργασιών) του νέου κοινοβουλίου».

«Δεν έχουμε χρόνο, πρέπει να ενεργήσουμε επειγόντως», τόνισε την περασμένη εβδομάδα ο Ναφτάλι Μπένετ, σημαντικό μέλος της συμμαχίας του Γκάντι Άιζενκοτ. Η αντιπολίτευση, πρόσθεσε, πρέπει να αναλάβει τον έλεγχο της Κνέσετ «το ταχύτερο δυνατόν».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ