Αραβικά κεφάλαια 15 δισ. ευρώ στην Ελλάδα – Οι τομείς-μαγνήτες και η επίσκεψη του διαδόχου του Αμπού Ντάμπι

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) προετοιμάζουν νέο επενδυτικό κύκλο στην ελληνική οικονομία, με επιπλέον κεφάλαια που υπολογίζεται ότι θα ανέλθουν σε 15 δισ. ευρώ μέσα στα επόμενα πέντε έως οκτώ χρόνια. Στόχος είναι να ενισχυθεί η παρουσία τους σε στρατηγικούς τομείς, όπως ο τουρισμός, το real estate, η ενέργεια, η υγεία, η αγροδιατροφή και η τεχνολογία.

Της ΕΥΑΣ Δ. ΟΙΚΟΝΟΜΑΚΗ – ΠΗΓΗ: Realnews

Η άφιξη στην Αθήνα του διαδόχου του θρόνου του Αμπού Ντάμπι, σεΐχη Καλέντ Μπιν Μοχάμεντ Μπιν Ζαγέντ αλ Ναχαγιάν, και η συνάντηση που είχε με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, έδωσαν το έναυσμα για μια νέα περίοδο οικονομικής συνεργασίας ανάμεσα στις δύο χώρες.

Κεντρικό θέμα στις επαφές των δύο πλευρών ήταν η πρόθεση των Εμιράτων να προχωρήσουν σε πρόσθετες επενδύσεις ύψους 15 δισ. ευρώ. Έτσι, διευρύνεται η συνεργασία που ξεκίνησε το 2022, με αρχικό στόχο τα 4 δισ. ευρώ.

Στο στρατηγικό φόρουμ Ελλάδας – ΗΑΕ στην Αθήνα ανακοινώθηκαν 18 μνημόνια συνεργασίας και εμπορικές συμφωνίες, συνολικού ύψους 12,75 δισ. ευρώ. Οι συμπράξεις αφορούν πολλούς κλάδους, μεταξύ των οποίων οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, η τεχνητή νοημοσύνη, η υγεία, η αγροδιατροφή και οι ψηφιακές υποδομές.

Ο υπουργός Εξωτερικού Εμπορίου των ΗΑΕ, Θάνι μπιν Αχμεντ Αλ Ζεγιούντι, ανέφερε ότι τα Εμιράτα εστιάζουν σε τομείς όπως η ενέργεια, η φιλοξενία, η τεχνητή νοημοσύνη, η βιομηχανία και οι υποδομές.

Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας, η δυνατότητα πρόσβασης στην ευρωπαϊκή αγορά και οι προοπτικές ανάπτυξης δραστηριοτήτων στη νοτιοανατολική Ευρώπη εξηγούν την επιλογή της. Η ενίσχυση των διμερών οικονομικών δεσμών αποτυπώνεται και στα στοιχεία της ετήσιας έκθεσης του Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στα ΗΑΕ: το 2024 οι καθαρές άμεσες επενδύσεις των Εμιράτων στην Ελλάδα έφτασαν τα 1,89 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ετήσια αύξηση 1.661%.

Το 2024 τα ΗΑΕ βρέθηκαν στην πρώτη θέση μεταξύ των χωρών προέλευσης άμεσων ξένων επενδύσεων στην Ελλάδα, καλύπτοντας το 28% των συνολικών καθαρών εισροών εκείνης της χρονιάς. Βασικός λόγος για αυτή την εξέλιξη ήταν η εξαγορά της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή από τη Masdar.

Κατά τα τελευταία χρόνια, οι επενδύσεις των Εμιράτων στην Ελλάδα έχουν επεκταθεί αισθητά. Μεγάλες εξαγορές και τοποθετήσεις κεφαλαίων καλύπτουν ένα ευρύ πεδίο δραστηριοτήτων, από την ενέργεια και την υγεία έως τον τουρισμό, τα ακίνητα και την τεχνολογία.

Συμφωνία ύψους 3,2 δισ. ευρώ

Η εξαγορά της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή από τη Masdar αποτελεί τη μεγαλύτερη και πιο εμβληματική επένδυση των Εμιράτων στην Ελλάδα. Η Masdar είναι η εταιρεία Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) του Αμπου Ντάμπι.

Με επιχειρηματική αξία που υπολογίζεται περίπου στα 3,2 δισ. ευρώ, η συναλλαγή συγκαταλέχθηκε στις σημαντικότερες εξαγορές στον ευρωπαϊκό τομέα των ΑΠΕ και ήταν η μεγαλύτερη έως τότε συμφωνία στον ενεργειακό κλάδο στην ιστορία του Χρηματιστηρίου Αθηνών. Τον Νοέμβριο του 2024 η Masdar απέκτησε αρχικά το 70% της ελληνικής εταιρείας και τον Απρίλιο του 2025 ολοκλήρωσε την εξαγορά του 100%.

Η επένδυση εξασφάλισε στον όμιλο ισχυρή θέση στην ελληνική ενεργειακή αγορά, καθώς και βάση για περαιτέρω επέκταση στην κεντρική και νοτιοανατολική Ευρώπη. Σύμφωνα με το επενδυτικό σχέδιο της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή, έως το 2030 προβλέπεται να αναπτυχθεί χαρτοφυλάκιο λειτουργικής ισχύος 6 GW, με επενδύσεις ύψους 5,5 δισ. ευρώ.

Η Masdar προχωρά και σε άλλες κινήσεις στην Ελλάδα. Πριν από λίγες ημέρες ανακοινώθηκε συμφωνία για την αγορά φωτοβολταϊκού έργου ισχύος άνω των 550 MW από τη Lightsource bp, με σκοπό να ενδυναμωθεί περαιτέρω η παρουσία της στην εγχώρια αγορά ενέργειας. Η συναλλαγή θα ολοκληρωθεί εφόσον λάβει τις προβλεπόμενες εγκρίσεις.

Η Masdar είχε ήδη παρουσία στην ελληνική αγορά μέσα από τη συνεργασία της με τη φινλανδική Taaleri και ελληνικούς επιχειρηματικούς ομίλους για την κατασκευή φωτοβολταϊκού πάρκου 65 MW στην Ασωπία Βοιωτίας. Ακόμη, το 2023 υπεγράφη συμφωνία συνεργασίας για να γίνει ο Πόρος «πράσινο νησί», στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας GR-eco Islands.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται το μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ του ομίλου Κοπελούζου και της Infinity Power. Πρόκειται για κοινοπραξία της Masdar με την αιγυπτιακή Infinity, η οποία θα αναπτύξει από κοινού έργα ΑΠΕ που θα παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια στη σχεδιαζόμενη διασύνδεση Ελλάδας – Αιγύπτου.

Επενδύσεις στον τομέα της υγείας

Στον χώρο της ιδιωτικής υγείας έχουν επίσης επενδυθεί σημαντικά κεφάλαια από τα Εμιράτα. Τον Οκτώβριο του 2025, η PureHealth, με έδρα στο Αμπού Ντάμπι, ολοκλήρωσε την αγορά του 60% του Hellenic Healthcare Group (HHG), καταβάλλοντας 800 εκατ. ευρώ.

Μετά τη συναλλαγή, η αξία του συνόλου των ιδίων κεφαλαίων του HHG υπολογίστηκε σε περίπου 1,3 δισ. ευρώ. Η CVC Capital Partners διατήρησε ποσοστό 35%, ενώ το υπόλοιπο 5% παρέμεινε στη διοίκηση του ομίλου.

Το HHG διαθέτει στην Ελλάδα και στην Κύπρο 11 νοσοκομεία και 23 διαγνωστικά κέντρα, στα οποία λαμβάνουν υπηρεσίες ετησίως περισσότεροι από 1,4 εκατ. ασθενείς.

Και πέρα από τον HHG, κεφάλαια των Εμιράτων έχουν κατευθυνθεί και σε άλλες επιχειρήσεις του κλάδου: τον Ιανουάριο του 2024, η Diaverum εξαγόρασε έξι κέντρα αιμοκάθαρσης στην Ελλάδα. Από το 2023, η Diaverum ανήκει στη M42, κοινοπραξία της Mubadala με την G42 στον τομέα των τεχνολογιών υγείας.

Τουρισμός και ακίνητα

Στον επενδυτικό χάρτη των ΗΑΕ στην Ελλάδα, ο τουρισμός και το real estate ξεχωρίζουν, με επίκεντρο τα παραθαλάσσια ακίνητα μεγάλης αξίας και την πολυτελή φιλοξενία.

Στην ελληνική αγορά έχουν επενδύσει, μεταξύ άλλων, μέλη της βασιλικής οικογένειας του Αμπού Ντάμπι. Ο σεΐχης Ταχνούν μπιν Ζαγέντ Αλ Ναχαγιάν βρίσκεται πίσω από την επένδυση που έχει σχεδιαστεί στο πρώην «Ermioni Club», στο Πόρτο Χέλι, αλλά και από την αγορά ακινήτου που ανήκε στον παλαιό μεγαλοεπενδυτή του Χρηματιστηρίου, Γιάννη Τζιβέλη, στην οδό Διονυσίου Αρεοπαγίτου στην Αθήνα.

Μέλος της βασιλικής οικογένειας του Αμπού Ντάμπι και αδελφός του προέδρου των ΗΑΕ, ο σεΐχης έχει δεσμούς με την International Holding Company, έναν από τους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς ομίλους του εμιράτου. Η εταιρεία είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο και δραστηριοποιείται σε πολλούς κλάδους της οικονομίας.

Στη Μύκονο, η Alpha Dhabi Holding ίδρυσε στα τέλη του 2022 την ADMO Lifestyle Holding μαζί με τη Monterock International, με αρχική επένδυση στον όμιλο Nammos. Η κίνηση εντάσσεται στην προσπάθεια διεθνούς επέκτασης του brand, αξιοποιώντας τη φήμη που απέκτησε στο Νησί των Ανέμων.

Στη Μύκονο δραστηριοποιείται επενδυτικά και η AGC Equity Partners, που συνδέεται με κεφάλαια της Μέσης Ανατολής, μέσω της Blue Iris Investments. Η εταιρεία ανέπτυξε το «Four Seasons Hotel Mykonos» στο Καλό Λιβάδι, με 94 δωμάτια, σουίτες και βίλες.

Στον τομέα της πολυτελούς φιλοξενίας στην Ελλάδα δραστηριοποιείται και η Kerzner International, με έδρα στο Ντουμπάι. Η εταιρεία διαχειρίζεται δύο μονάδες με το brand One&Only: το «One&Only Aesthesis» στη Γλυφάδα και το «One&Only Kea Island» στην Τζια. Η Kerzner στην ελληνική αγορά έχει αναλάβει τη διαχείριση των δύο συγκροτημάτων, χωρίς να έχει την ιδιοκτησία τους ή να χρηματοδοτεί απευθείας τις επενδύσεις.

Στις παλαιότερες επενδύσεις των εμιρατινών κεφαλαίων στον ελληνικό τουρισμό, με ιδιαίτερη βαρύτητα, περιλαμβάνεται ο ιστορικός Αστέρας Βουλιαγμένης. Η εξαγορά του ολοκληρώθηκε το 2016 από το επενδυτικό σχήμα Jermyn Street Real Estate Fund IV, στο οποίο συμμετείχαν κεφάλαια από το Αμπού Ντάμπι, το Κουβέιτ και ο τουρκικός όμιλος Dogus.

Τη διαχείριση του επενδυτικού κεφαλαίου είχε η AGC Equity Partners, ενώ στους επενδυτές συγκαταλεγόταν η Abu Dhabi Investment Authority (ADIA). Η συγκεκριμένη συναλλαγή καταγράφηκε ως μία από τις σημαντικότερες επενδύσεις στον ελληνικό τουρισμό της προηγούμενης δεκαετίας.

Τον Φεβρουάριο του 2025 έληξε η συμμετοχή της AGC Equity Partners στο σχήμα που είχε τον έλεγχο του Αστέρα Βουλιαγμένης. Τότε ο εφοπλιστής Γιώργος Προκοπίου αγόρασε το εναπομείναν μερίδιο που συνδεόταν με την εταιρεία και απέκτησε τον πλήρη έλεγχο του εμβληματικού συγκροτήματος στην Αθηναϊκή Ριβιέρα.

Αγροδιατροφή

Στον αγροδιατροφικό κλάδο έχουν τοποθετηθεί και κεφάλαια από τα ΗΑΕ. Χαρακτηριστικό προηγούμενο αποτελεί η επένδυση της Al Dahra Agriculture, αγροτικού ομίλου με έδρα το Αμπού Ντάμπι, ο οποίος είχε αποκτήσει 20% στους Μύλους Λούλη.

Στον κλάδο των ιχθυοκαλλιεργειών, η Mubadala είχε συνδεθεί με την Avramar μέσω μειοψηφικού μεριδίου. Η Avramar είχε αποκτήσει τον έλεγχο των Νηρέα και Σελόντα, δύο από τις μεγαλύτερες επιχειρήσεις ιχθυοκαλλιέργειας στην Ελλάδα, δημιουργώντας έναν από τους ισχυρότερους παραγωγούς ψαριών. Στη συνέχεια, όμως, τα οικονομικά προβλήματα του ομίλου έφεραν αναδιάρθρωση και αναζήτηση νέου επενδυτή, με το αραβικό fund να αποχωρεί.

Τεχνολογία

Στην τεχνολογία, η πλατφόρμα DisruptAD αποτέλεσε το όχημα μέσω του οποίου η ADQ, το κρατικό επενδυτικό σχήμα του Αμπού Ντάμπι, επένδυσε το 2022 στην ελληνικής προέλευσης εταιρεία Blueground.

Στον ίδιο κλάδο, η Oxinus Holdings εξαγόρασε το 100% της ελληνικής Spotlight POS έναντι 2,2 εκατ. ευρώ. Η εταιρεία συνδέεται με την International Holding Company (IHC), όμιλο από τα ΗΑΕ, όπως αναφέρεται στην ετήσια έκθεση του Γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στα ΗΑΕ. Η Spotlight POS αναπτύσσει ψηφιακές εφαρμογές για τη διαχείριση επιχειρήσεων εστίασης και λιανικής.

Στον τομέα των υποδομών, η DAMAC συνεργάζεται με τη ΔΕΗ μέσω της EDGNEX Data Centers για τη δημιουργία data center στα Σπάτα. Η κοινοπραξία Data In Scale συστάθηκε τον Δεκέμβριο του 2024, με συμμετοχή 55% της DAMAC και 45% της ΔΕΗ.

Για το πρώτο στάδιο του έργου προβλέπεται κεφάλαιο 150 εκατ. ευρώ και κατασκευή εγκατάστασης ισχύος 12,5 MW, η οποία μπορεί να επεκταθεί στα 25 MW. Η ΔΕΗ εκτιμά ότι, βάσει του σχεδιασμού, η πρώτη φάση θα λειτουργήσει έως το τέλος του 2027.

Τεχνητή νοημοσύνη και data centers

Νέες συμφωνίες για την τεχνητή νοημοσύνη ήρθαν στο επίκεντρο με την πρόσφατη επίσκεψη του διαδόχου του θρόνου του Αμπού Ντάμπι. Ο τεχνολογικός όμιλος G42 γνωστοποίησε συνεργασίες με ελληνικούς δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, με στόχο να εξετάσουν επενδύσεις σε προηγμένες ψηφιακές υποδομές.

Στις συνεργασίες αυτές συγκαταλέγεται εκείνη της Χάζνα Data Centers και της Core42 με τον όμιλο Κοπελούζου, η οποία αφορά τη διερεύνηση της ανάπτυξης υποδομών τεχνητής νοημοσύνης στην Ελλάδα.

Επιπλέον, η Presight υπέγραψε μνημόνιο συνεργασίας με το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, προκειμένου να διερευνηθούν εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης για τη διαχείριση πόλεων. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα δημοτικά απορρίμματα, τα δίκτυα ύδρευσης και η αστική κινητικότητα. Αντίστοιχο μνημόνιο συνεργασίας υπέγραψε η M42 με το Athens LifeTech Park για τον τομέα των βιοεπιστημών. Προς το παρόν, οι συγκεκριμένες συμφωνίες παραμένουν σε αρχικό στάδιο.