Φώτα φρένων: Πότε ανάβουν χωρίς να πατάμε το φρένο;

Πότε ανάβουν τα φώτα φρένων χωρίς να πατάμε το φρένο; Αυτό συμβαίνει σε ορισμένες περιπτώσεις, αλλά σε ποια αυτοκίνητα; Ας δούμε πρώτα πώς λειτουργούσαν τα πράγματα παλαιότερα: με το πάτημα του γκαζιού το αυτοκίνητο επιτάχυνε, ενώ με το φρένο επιβράδυνε και άναβαν τα κόκκινα πίσω φώτα, ώστε να ειδοποιούνται οι οδηγοί που ακολουθούσαν. Στα υβριδικά και ηλεκτρικά οχήματα, όμως, η λειτουργία είναι πιο σύνθετη. Το αυτοκίνητο μπορεί να μειώνει την ταχύτητά του χωρίς ο οδηγός να αγγίζει το πεντάλ του φρένου, ενώ σε ορισμένες συνθήκες ανάβουν κανονικά τα φώτα stop.

Πότε ανάβουν τα φώτα φρένων χωρίς να πατάμε το φρένο;

Αυτό γίνεται χάρη στην ανάκτηση ενέργειας: η επιβράδυνση αξιοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία αποθηκεύεται στην μπαταρία. Αντί να χάνεται, όπως στα συμβατικά αυτοκίνητα, η θερμική ενέργεια από το φρενάρισμα ή το ρολάρισμα ανακτάται και μετατρέπεται σε ηλεκτρική, τροφοδοτώντας τα στοιχεία της μπαταρίας. Παράλληλα, η τεχνολογία περιορίζει τη φθορά στα υλικά τριβής, αφού μειώνεται η ανάγκη για συχνή χρήση του φρένου. Ανάλογα με την ένταση της ανάκτησης, το αυτοκίνητο μπορεί να κινείται με τη χρήση μόνο του γκαζιού και να επιβραδύνει όταν ο οδηγός αφήνει το πεντάλ, σε αυτό που οι εταιρείες αποκαλούν «one pedal drive». Έτσι, σε αστικό περιβάλλον ή σε μια κατηφορική ορεινή διαδρομή, η ταχύτητα μπορεί να ελέγχεται μόνο με το δεξί πεντάλ, χωρίς να χρειαστεί να πατηθεί ούτε μία φορά το διπλανό. Ωστόσο, πρέπει να το γνωρίζει και ο οδηγός του αυτοκινήτου που ακολουθεί.

Στον Κηφισό, για παράδειγμα, όπου τα αυτοκίνητα συχνά κινούνται κοντά το ένα στο άλλο με συνεχείς αυξομειώσεις στο γκάζι, ο πίσω οδηγός μπορεί να μην καταλάβει έγκαιρα ότι το προπορευόμενο όχημα επιβραδύνει, αν δεν ανάψουν τα stop. Έτσι, ενδέχεται να πλησιάσει ταχύτερα απ’ όσο υπολογίζει. Για την αποφυγή αυτού του κινδύνου, ευρωπαϊκή και διεθνής τεχνική ρύθμιση, συγκεκριμένα ο κανονισμός του ΟΗΕ, Άρθρο 13H, σημείο 5.2.22.4, ορίζει πότε ενεργοποιούνται τα φώτα πέδησης με βάση τον ρυθμό επιβράδυνσης. Το νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει ότι όταν η επιβράδυνση υπερβαίνει τα 1,3 μέτρα/δευτερόλεπτο, τα φώτα φρένων πρέπει να ανάβουν. Για επιβράδυνση από 0,7 έως 1,3 m/s², η απόφαση αν θα ενεργοποιηθούν ανήκει στον κατασκευαστή, ενώ κάτω από τα 0,7 m/s² δεν υπάρχει σχετική υποχρέωση.

Η ανάκτηση ενέργειας, πάντως, δεν αντικαθιστά σε κάθε περίπτωση τα συμβατικά φρένα. Η επιβράδυνση δεν παραμένει σταθερή, καθώς επηρεάζεται από τη ρύθμιση του συστήματος, τη θερμοκρασία και το επίπεδο φόρτισης της μπαταρίας, αλλά και από τις συνθήκες κυκλοφορίας. Για δυνατότερο ή άμεσο φρενάρισμα εξακολουθεί να απαιτείται το πεντάλ του φρένου. Επομένως, τα stop δεν ανάβουν απαραίτητα κάθε φορά που αφήνουμε το γκάζι. Καθοριστικό ρόλο έχει η ένταση με την οποία επιβραδύνει το όχημα, καθώς και ο τρόπος σχεδιασμού του συστήματος.