Προϋπολογισμός: Τα φορολογικά έσοδα υπερέβησαν κατά 1,43 δισ. ευρώ τον στόχο στο εννεάμηνο – Αναλυτικά τα στοιχεία για το πρωτογενές πλεόνασμα

Στο εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2026, το πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού έφτασε τα 7,554 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο των 5,129 δισ. ευρώ, καθώς τα φορολογικά έσοδα ήταν υψηλότερα κατά 1,43 δισ. ευρώ. Καθοριστική συμβολή είχαν οι εισπράξεις από τον ΦΠΑ και τους φόρους εισοδήματος, ενώ, αφού αφαιρεθούν οι ετεροχρονισμοί και οι ειδικές εισπράξεις, η καθαρή υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος διαμορφώθηκε σε 305 εκατ. ευρώ.

Τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης καταγράφουν τακτικά φορολογικά έσοδα, χωρίς ειδικές εισπράξεις, αυξημένα κατά 1,426 δισ. ευρώ ή 2,6% σε σχέση με τον στόχο. Η άνοδος των τιμών ενίσχυσε τη φορολογία κατανάλωσης, ενώ η αύξηση των εισοδημάτων αποτυπώθηκε στη φορολογία εισοδήματος.

Καθαρή υπέρβαση 305 εκατ. ευρώ στο πρωτογενές αποτέλεσμα

Για το 9μηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου, τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού που δημοσιοποίησε το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δείχνουν πρωτογενές πλεόνασμα 7,554 δισ. ευρώ, ενώ ο στόχος ήταν 5,129 δισ. ευρώ. Το αντίστοιχο μέγεθος για την ίδια περίοδο του 2025 ήταν 9,449 δισ. ευρώ.

Σε πλεόνασμα 127 εκατ. ευρώ διαμορφώθηκε το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού, ενώ είχε τεθεί στόχος για έλλειμμα 1,897 δισ. ευρώ. Κατά το αντίστοιχο διάστημα του 2025, το ισοζύγιο είχε καταγράψει πλεόνασμα 2,401 δισ. ευρώ.

Αφού ληφθούν υπόψη οι ετεροχρονισμοί πληρωμών και οι ειδικές εισπράξεις, η υπέρβαση του πρωτογενούς αποτελέσματος έναντι του στόχου περιορίζεται στα 305 εκατ. ευρώ. Από τον υπολογισμό αφαιρούνται 695 εκατ. ευρώ λόγω ετεροχρονισμού πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, 385 εκατ. ευρώ από καθυστερημένες πληρωμές εξοπλιστικών προγραμμάτων, 905 εκατ. ευρώ λόγω ετεροχρονισμού μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς της Γενικής Κυβέρνησης και 135 εκατ. ευρώ που αφορούν τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό.

Οι ετεροχρονισμοί δεν μεταβάλλουν το δημοσιονομικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης. Όσο για τα 135 εκατ. ευρώ που εισπράχθηκαν από το καζίνο στο Ελληνικό, η είσπραξη είχε προγραμματιστεί για το τέλος του 2025, αλλά σε δημοσιονομικούς όρους καταγράφεται κατά τη διάρκεια των ετών της παραχώρησης.

Τα έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού στο εννεάμηνο

Στα 57,811 δισ. ευρώ έφτασαν τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού στο εννεάμηνο, υπερβαίνοντας κατά 2,501 δισ. ευρώ την πρόβλεψη της εισηγητικής έκθεσης του Προϋπολογισμού 2026.

Η σύγκριση λαμβάνει υπόψη τον χρόνο είσπραξης των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Για τον Ιούνιο είχε προβλεφθεί είσπραξη 1,258 δισ. ευρώ. Από αυτά, τα 884 εκατ. ευρώ εισπράχθηκαν ήδη τον Απρίλιο, ενώ τα υπόλοιπα 374 εκατ. ευρώ εκτιμάται ότι θα εισπραχθούν μέσα στο 2026.

Αν δεν υπολογιστεί το ποσό του Ταμείου Ανάκαμψης, τα καθαρά έσοδα ξεπερνούν τον στόχο κατά 2,876 δισ. ευρώ.

Τα φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν σε 55,967 δισ. ευρώ. Στο σύνολο περιλαμβάνονται 306 εκατ. ευρώ από την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την άδεια λειτουργίας καζίνο στο Ελληνικό.

Χωρίς να συνυπολογιστούν αυτά τα δύο ποσά, οι φόροι απέφεραν 55,526 δισ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 1,426 δισ. ευρώ ή 2,6% σε σύγκριση με τον στόχο.

ΦΠΑ και φόροι εισοδήματος στο εννεάμηνο

Στον ΦΠΑ σημειώθηκε η υψηλότερη υπέρβαση. Τα έσοδα έφτασαν τα 23,062 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο και, αν εξαιρεθούν τα 306 εκατ. ευρώ που αφορούν την παραχώρηση της Εγνατίας Οδού, υπερέβησαν τον στόχο κατά 1,093 δισ. ευρώ.

Στα 20,171 δισ. ευρώ ανήλθαν οι εισπράξεις από φόρους εισοδήματος, καταγράφοντας υπέρβαση 360 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Ο φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων ξεπέρασε την πρόβλεψη κατά 408 εκατ. ευρώ, ενώ ο φόρος των νομικών προσώπων υποχώρησε κατά 58 εκατ. ευρώ. Οι λοιποί φόροι εισοδήματος ήταν αυξημένοι κατά 10 εκατ. ευρώ.

Στα 5,326 δισ. ευρώ διαμορφώθηκαν τα έσοδα από Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης, υστερώντας κατά 239 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο. Από την άλλη, οι φόροι ακίνητης περιουσίας απέφεραν 2,100 δισ. ευρώ, δηλαδή 63 εκατ. ευρώ περισσότερα από την πρόβλεψη.

Οι υπόλοιπες κατηγορίες εσόδων του προϋπολογισμού

Στις άλλες κατηγορίες εσόδων, οι κοινωνικές εισφορές έφτασαν τα 40 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση 5 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα από μεταβιβάσεις ανήλθαν σε 4,764 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 79 εκατ. ευρώ· μέσα σε αυτή την κατηγορία, τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ήταν υψηλότερα κατά 72 εκατ. ευρώ από την πρόβλεψη.

Οι πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών απέφεραν 1,465 δισ. ευρώ. Χωρίς να υπολογίζονται τα 306 εκατ. ευρώ της παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, τα έσοδα έφτασαν τα 1,159 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας κατά 274 εκατ. ευρώ τον στόχο.

Στα 2,300 δισ. ευρώ ανήλθαν τα λοιπά τρέχοντα έσοδα, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 518 εκατ. ευρώ. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν 319 εκατ. ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, ποσό υψηλότερο κατά 206 εκατ. ευρώ από τον αντίστοιχο στόχο.

Οι επιστροφές εσόδων έφτασαν τα 6,727 δισ. ευρώ, δηλαδή ήταν κατά 520 εκατ. ευρώ περισσότερες από τον στόχο των 6,206 δισ. ευρώ. Βασική αιτία αποτέλεσε η επιστροφή ΦΠΑ 306 εκατ. ευρώ στο πλαίσιο της Σύμβασης Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού.

Η πορεία των εσόδων τον Σεπτέμβριο

Κατά τον Σεπτέμβριο, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού έφτασαν τα 6,460 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας κατά 170 εκατ. ευρώ τον μηνιαίο στόχο.

Σε 6,486 δισ. ευρώ ανήλθαν τα φορολογικά έσοδα, καταγράφοντας υπέρβαση 74 εκατ. ευρώ ή 1,1% σε σχέση με τον στόχο. Ο ΦΠΑ απέφερε 2,518 δισ. ευρώ, ποσό μεγαλύτερο κατά 188 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από τη φορολογία εισοδήματος διαμορφώθηκαν σε 2,490 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση 79 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Από αυτήν, 25 εκατ. ευρώ αντιστοιχούσαν στον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, 49 εκατ. ευρώ στον φόρο των νομικών προσώπων και 5 εκατ. ευρώ στους λοιπούς φόρους εισοδήματος.

Στα 665 εκατ. ευρώ έφτασαν οι εισπράξεις από ειδικούς φόρους κατανάλωσης, καταγράφοντας μείωση 8 εκατ. ευρώ. Οι φόροι ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 123 εκατ. ευρώ, κοντά στον στόχο.

Όσον αφορά τις υπόλοιπες κατηγορίες, οι κοινωνικές εισφορές απέφεραν 4 εκατ. ευρώ, ένα εκατομμύριο λιγότερο από τον στόχο. Τα έσοδα από μεταβιβάσεις έφτασαν τα 271 εκατ. ευρώ, με αύξηση 146 εκατ. ευρώ, ενώ τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων στην ίδια κατηγορία υπολείπονταν κατά 26 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από την πώληση αγαθών και υπηρεσιών διαμορφώθηκαν σε 61 εκατ. ευρώ, σχεδόν όσο προέβλεπε ο στόχος. Παράλληλα, τα λοιπά τρέχοντα έσοδα έφτασαν τα 264 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 31 εκατ. ευρώ.

Για τον Σεπτέμβριο, οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 626 εκατ. ευρώ, υπερβαίνοντας κατά 79 εκατ. ευρώ τον στόχο των 548 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων συνολικά ήταν 94 εκατ. ευρώ, ήτοι μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Η εξέλιξη των κρατικών δαπανών

Στο εννεάμηνο, οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκαν, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, σε 57,683 δισ. ευρώ. Το ποσό ήταν κατά 477 εκατ. ευρώ μεγαλύτερο από τον στόχο των 57,206 δισ. ευρώ και κατά 5,423 δισ. ευρώ υψηλότερο σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Οι πληρωμές του Τακτικού Προϋπολογισμού ήταν χαμηλότερες κατά 1,094 δισ. ευρώ από τον στόχο. Στον αντίποδα, οι επενδυτικές δαπάνες έφτασαν τα 10,395 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 1,571 δισ. ευρώ, λόγω της επιτάχυνσης των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Σε σχέση με τις αντίστοιχες δαπάνες του 2025, η αύξηση ήταν 2,209 δισ. ευρώ.

Στις μεγαλύτερες μεταβιβάσεις και πληρωμές συγκαταλέγονται επιχορηγήσεις ύψους 1,544 δισ. ευρώ στον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας και 1,994 δισ. ευρώ στον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων Κοινωνικής Ασφάλισης.

Επιπρόσθετα, δόθηκαν 131 εκατ. ευρώ στην Κοινωνία της Πληροφορίας για την καταβολή του Fuel Pass, ενώ 136 εκατ. ευρώ διατέθηκαν ως επιδότηση στο diesel κίνησης. Έκτακτη οικονομική ενίσχυση ύψους 232 εκατ. ευρώ χορηγήθηκε επίσης σε οικογένειες με παιδιά.

Προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας καταγράφηκε ακόμη επιχορήγηση 917 εκατ. ευρώ για την αγορά φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας για τα δημόσια νοσοκομεία. Επιπλέον, μεταβιβάστηκαν 1,032 δισ. ευρώ στα νοσοκομεία και στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.

Συνολικά, οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς οργανισμούς ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ ανήλθαν σε 327 εκατ. ευρώ.

Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επισημαίνει ότι τα στοιχεία αποτυπώνουν το πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, όχι όμως το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης. Το δημοσιονομικό αποτέλεσμα δεν ταυτίζεται με το ταμειακό, ενώ στη Γενική Κυβέρνηση περιλαμβάνονται, πέρα από την Κεντρική Διοίκηση, τα Νομικά Πρόσωπα και οι υποτομείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης.