Αμάξωμα αυτοκινήτου: Γιατί παραμορφώνεται υπερβολικά μετά από ένα ατύχημα

Όταν ένα καινούργιο αυτοκίνητο εμπλέκεται σε σύγκρουση, το αμάξωμά του παραμορφώνεται πολύ περισσότερο απ’ ό,τι σε ένα μοντέλο 30ετίας. Για ποιον λόγο συμβαίνει αυτό και πώς βοηθά στην ασφάλειά μας;

Βασικό χαρακτηριστικό των καινούργιων αυτοκινήτων είναι ότι σε ένα ατύχημα παραμορφώνονται πολύ περισσότερο σε σύγκριση με τα παλαιότερα μοντέλα.

Η εικόνα αυτή έχει τροφοδοτήσει την πεποίθηση ότι «οι λαμαρίνες των παλιών ήταν πιο γερές». Βλέποντας ένα αυτοκίνητο να έχει γίνει «αγνώριστο», δύσκολα πιστεύει κανείς ότι οι επιβάτες μπορούν να βγουν από αυτό χωρίς τραυματισμό. Κι όμως, αυτό συμβαίνει.

Οι λεγόμενες «ζώνες παραμόρφωσης» είναι ο λόγος. Έχουν σχεδιαστεί ώστε να «τσακίζουν» όταν συμβεί ατύχημα, όπως υποδηλώνει και το όνομά τους. Με ποιον τρόπο, όμως, ενισχύουν την ασφάλεια;

Η απάντηση βρίσκεται στη φυσική. Κάθε κινούμενο αυτοκίνητο, όπως και κάθε άλλο αντικείμενο, διαθέτει κινητική ενέργεια. Η ποσότητά της μεγαλώνει τόσο με την αύξηση της μάζας όσο και με την αύξηση της ταχύτητας.

Κατά συνέπεια, η ενέργεια δεν μπορεί να χαθεί όταν το όχημα συγκρουστεί, αλλά πρέπει να διοχετευτεί κάπου. Τότε αναλαμβάνουν δράση οι ζώνες παραμόρφωσης, οι οποίες βρίσκονται στο μπροστινό και στο πίσω τμήμα του αυτοκινήτου. Η κατασκευή τους επιτρέπει να «τσακαλωθούν» σταδιακά, ανάλογα με τη σφοδρότητα της πρόσκρουσης.

Καθώς το μέταλλο αρχίζει να λυγίζει, απορροφά ενέργεια και ταυτόχρονα παρατείνει τον χρόνο ακινητοποίησης του οχήματος. Παρότι πρόκειται για κλάσματα του δευτερολέπτου, αυτό το διάστημα είναι καθοριστικό για την ασφάλεια των επιβατών: οι δυνάμεις που δέχονται μειώνονται, ενώ σε μια στιγμιαία ακινητοποίηση θα ήταν τεράστιες.

Έτσι, αντί να δεχθούν οι άνθρωποι μέσα στην καμπίνα όλες τις δυνάμεις της σύγκρουσης, σημαντικό μέρος τους απορροφάται από το αμάξωμα. Όταν ένα τρακαρισμένο αυτοκίνητο έχει καπό και φτερά εντελώς διαλυμένα, αυτό σημαίνει πρακτικά ότι οι σχεδιαστές πέτυχαν τον στόχο τους, δίνοντας προτεραιότητα στην ασφάλεια.

Σε συνθήκες ίδιες με εκείνες ενός άλλου οχήματος, ένα αμάξωμα με λιγότερες ζημιές μπορεί να δείχνει πιο «γερό». Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι είναι εξίσου ασφαλές, αφού η ενέργεια που δεν απορρόφησαν οι ζώνες παραμόρφωσης καταλήγει στους επιβάτες.

Δεν είναι, βέβαια, όλα τα τμήματα του αμαξώματος το ίδιο ευάλωτα. Στόχος είναι η φθορά να συγκεντρώνεται στα κατάλληλα σημεία, ώστε η καμπίνα να παραμένει όσο γίνεται άθικτη και να προστατεύει όσους βρίσκονται μέσα. Γι’ αυτό συχνά χαρακτηρίζεται «κελί ασφαλείας».

Το συγκεκριμένο τμήμα φτιάχνεται από χάλυβα υψηλής αντοχής και διαθέτει ενισχυμένες κολώνες, οι οποίες εμποδίζουν την «κατάρρευση» της οροφής. Παράλληλα, υποπλαίσια σε στρατηγικές θέσεις προσθέτουν ακόμη μεγαλύτερη αντοχή.

Οι ζώνες ασφαλείας κρατούν τους επιβάτες στη θέση τους. Μαζί με τους αερόσακους, μειώνουν τον κίνδυνο να προσκρούσουν σε σκληρές επιφάνειες.

Το σύστημα παθητικής ασφάλειας ενός αυτοκινήτου περιλαμβάνει συνολικά τους ακόλουθους πέντε βασικούς πυλώνες:

• Εμπρός ζώνες παραμόρφωσης: Παραμορφώνονται σταδιακά και απορροφούν την ενέργεια σε μετωπικές συγκρούσεις
• Πίσω ζώνες παραμόρφωσης: Διαχειρίζονται την ενέργεια που προκύπτει όταν άλλο όχημα χτυπήσει το αυτοκίνητο από πίσω
• Πλευρική προστασία: Περιλαμβάνει δοκούς στο εσωτερικό των θυρών, καθώς και πρόσθετες ενισχύσεις στις κολώνες
• Ζώνες και προεντατήρες ασφαλείας: Κλειδώνουν όταν ανιχνεύσουν απότομη επιβράδυνση ή πλευρική επιτάχυνση και περιορίζουν την κίνηση των επιβατών σε περίπτωση ατυχήματος
• Αερόσακοι: Περιορίζουν την πιθανότητα τραυματισμού, προσφέροντας μια μαλακή επιφάνεια πάνω στην οποία προσκρούουν οι επιβάτες.