Black Friday: Οδηγός της Ένωσης Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας για να μην παρασυρθείτε από τις «προσφορές»

Η Black Friday, που φέτος είναι την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου και ακολουθείται από την Cyber Monday τη Δευτέρα 30 Νοεμβρίου, έχει πλέον καθιερωθεί και στην Ελλάδα. Για λίγες ημέρες, τα καταστήματα προβάλλουν δελεαστικές προσφορές σε επιλεγμένα προϊόντα, τις οποίες πολλοί καταναλωτές αντιμετωπίζουν ως ευκαιρία για τις αγορές τους.

Η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας ζητά από τους καταναλωτές να δείξουν αυξημένη προσοχή και να μην παρασυρθούν από εκπτώσεις που φαίνονται εντυπωσιακές μόνο με την πρώτη ματιά. Συνιστά κάθε αγορά να γίνεται οργανωμένα και αφού προηγηθεί σύγκριση τιμών, όχι βιαστικά για να προλάβουν μια προσφορά.

Η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας της ΓΣΕΕ υπενθυμίζει τους βασικούς τρόπους προστασίας από τις «προσφορές»-παγίδες και επισημαίνει τις αλλαγές που ισχύουν φέτος προς όφελος των καταναλωτών:

• Να κάνουν σύγκριση πριν προχωρήσουν σε αγορά. Εκτός από την αρχική και τη νέα τιμή, χρειάζεται να ελέγχουν την ποιότητα και να αναζητούν στο διαδίκτυο το ίδιο προϊόν με τον κωδικό ή το μοντέλο του, ώστε να διαπιστώνουν αν έχουν εντοπίσει πράγματι την καλύτερη τιμή.
• Να προσδιορίζουν τις πραγματικές τους ανάγκες και να καταρτίζουν εκ των προτέρων λίστα αγορών, προσαρμοσμένη στον προσωπικό ή οικογενειακό προϋπολογισμό τους, για να μην κάνουν περιττά έξοδα.
• Πριν επιλέξουν πληρωμή με δόσεις ή πιστωτική κάρτα, να εξετάζουν τους όρους και να ρωτούν για τόκους ή πρόσθετες χρεώσεις, οι οποίες ενδέχεται να αυξήσουν σημαντικά το τελικό ποσό. Απαιτείται ξεχωριστή προσοχή στην επιλογή «αγόρασε τώρα – πλήρωσε αργότερα», που προβάλλεται έντονα στα ηλεκτρονικά καταστήματα: όσο απλή κι αν μοιάζει, αποτελεί μορφή δανεισμού, ενώ πολλές μικρές «άτοκες» δόσεις από διαφορετικές αγορές μπορεί εύκολα να συσσωρευτούν σε μεγάλο χρέος. Νέοι κανόνες ισχύουν από τις 20 Νοεμβρίου, μία εβδομάδα πριν από τη Black Friday, και στις περισσότερες περιπτώσεις προστατεύουν και τους καταναλωτές που επιλέγουν αυτόν τον τρόπο πληρωμής, όπως συμβαίνει με τα καταναλωτικά δάνεια. Ο πάροχος της πίστωσης οφείλει να ενημερώνει με σαφήνεια για το συνολικό κόστος και να ελέγχει εκ των προτέρων αν ο καταναλωτής μπορεί να την εξοφλήσει.
• Όταν ένα κατάστημα διαφημίζει έκπτωση, πρέπει να εμφανίζει ως «παλιά τιμή» τη χαμηλότερη τιμή στην οποία διέθετε το προϊόν τις προηγούμενες 30 ημέρες. Με αυτόν τον τρόπο δεν επιτρέπεται να ανεβάζει την τιμή λίγο πριν από τη Black Friday και κατόπιν να την εμφανίζει μειωμένη. Η υποχρέωση καλύπτει όλες τις μορφές προσφοράς, όπως:
  – ποσοστιαία έκπτωση, για παράδειγμα «20% έκπτωση»
  – μείωση συγκεκριμένου ποσού, όπως «10 ευρώ έκπτωση»
  – παρουσίαση νέας και παλιάς τιμής, π.χ. «τώρα 50 ευρώ, πριν 100 ευρώ», ή διαγραφή της προηγούμενης τιμής
  – διαφημίσεις του τύπου «αγοράστε σήμερα χωρίς ΦΠΑ», όπου αφαιρείται από την τιμή ποσό ίσο με την αξία του ΦΠΑ, ο οποίος, βέβαια, εξακολουθεί να καταβάλλεται κανονικά
  – αναφορές όπως «εκπτωτική τιμή», «ειδικές προσφορές» ή «προσφορές Black Friday».
  Αν η «παλιά τιμή» μοιάζει υπερβολικά υψηλή, ο καταναλωτής πρέπει να προχωρήσει σε καταγγελία και:
• Να ζητούν πάντοτε απόδειξη για κάθε αγορά. Σε περίπτωση που το προϊόν είναι ελαττωματικό και χρειαστεί επιστροφή ή αλλαγή, το παραστατικό είναι απαραίτητο.
• Για τις ηλεκτρονικές αγορές, να γνωρίζουν ότι έχουν δικαίωμα επιστροφής του προϊόντος μέσα σε 14 ημέρες χωρίς να αιτιολογήσουν την απόφασή τους, με ορισμένες εξαιρέσεις, όπως τα προϊόντα που κατασκευάζονται ειδικά κατόπιν παραγγελίας. Επιπλέον, από τον Ιούλιο, κάθε ηλεκτρονικό κατάστημα και εφαρμογή αγορών πρέπει να διαθέτει σε εμφανές σημείο κουμπί «Πατήστε εδώ για υπαναχώρηση». Μέσω αυτού ο καταναλωτής ακυρώνει την αγορά με λίγα κλικ, χωρίς τηλεφωνική επικοινωνία ή επιστολή. Το κατάστημα οφείλει να αποστείλει αμέσως επιβεβαίωση, στην οποία αναγράφονται η ημερομηνία και η ώρα. Η ακύρωση πρέπει να είναι εξίσου απλή με την αγορά· αν το κουμπί δεν υπάρχει ή είναι δύσκολο να εντοπιστεί, αξίζει να γίνει καταγγελία.

Καθώς μεγάλο μέρος των αγορών πραγματοποιείται πλέον ηλεκτρονικά, η ΕΕΚΕ υπενθυμίζει τους κανόνες για ασφαλείς συναλλαγές στο διαδίκτυο, τους οποίους χρειάζεται να ακολουθούν οι καταναλωτές με ιδιαίτερη προσοχή. Αυτό ισχύει κυρίως απέναντι σε πλαστά ηλεκτρονικά καταστήματα και μηνύματα που διαφημίζουν «απίστευτες» προσφορές και ζητούν στοιχεία καρτών.
Περισσότερες πληροφορίες: https://eeke.gr/category/chrisimes-simvoules/ilektroniko-emporio/

Η ανακοίνωση καταλήγει: «Είναι καλό να γνωρίζουμε όλοι ότι ο καταναλωτικός «πυρετός» που καλλιεργούν οι μεγάλοι παίκτες του εμπορίου με τεχνικές μάρκετινγκ (Black Friday, ανοιχτά καταστήματα τις Κυριακές, «λευκές νύχτες» κ.λπ.) ασκεί, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, ψυχολογική πίεση στον καταναλωτή, που νιώθει ότι «πρέπει» να προλάβει τις προσφορές. Σε μια εποχή που η ακρίβεια στα βασικά αγαθά δεν λέει να υποχωρήσει, οι αγορές μας χρειάζονται σύνεση και ψυχραιμία».