Δανειολήπτες: Ποιοι ωφελούνται από το επιτόκιο 3% στον εξωδικαστικό και τις 120 δόσεις για παλαιά χρέη

Οι δανειολήπτες και όσοι χρωστούν σε τράπεζες, στην Εφορία και στον ΕΦΚΑ αποκτούν ενισχυμένη προστασία μέσω δύο νέων παρεμβάσεων.

Η πρώτη αλλαγή προβλέπει σταθερό επιτόκιο 3% για τα χρέη που εντάσσονται σε ρύθμιση του Εξωδικαστικού Μηχανισμού. Δικαιούχοι είναι τόσο οι ευάλωτοι δανειολήπτες όσο και οι επιλέξιμοι οφειλέτες που κάνουν χρήση του συγκεκριμένου πλαισίου.

Παράλληλα, η επέκταση της περιμέτρου του Εξωδικαστικού Μηχανισμού ενισχύει τη σημασία του μέτρου. Πλέον, στη διαδικασία μπορούν να ενταχθούν και οφειλές από 5.000 ευρώ, διευρύνοντας σημαντικά τον αριθμό των οφειλετών που έχουν αυτή τη δυνατότητα.

Η δεύτερη αλλαγή προβλέπει ότι από τα μέσα Νοεμβρίου θα ενεργοποιηθεί η νέα πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, μέσω της οποίας χρέη προς την Εφορία και τον ΕΦΚΑ θα ρυθμίζονται σε 120 δόσεις, αντί των 72 που ίσχυαν έως τώρα. Έτσι, οι παλαιές οφειλές που έγιναν ληξιπρόθεσμες μέχρι το τέλος του 2024 θα μπορούν να αποπληρωθούν μέσα σε δέκα χρόνια.

Οι δύο παρεμβάσεις περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο για το ιδιωτικό χρέος του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο ψηφίστηκε στη Βουλή την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου. Το νομοσχέδιο προβλέπει ακόμη σημαντικά αυξημένα πρόστιμα, έως 5 εκατ. ευρώ, για servicers που παραβιάζουν τη νομοθεσία εις βάρος δανειοληπτών. Συγκεκριμένα, το ανώτατο εποπτικό πρόστιμο που μπορεί να επιβάλει η Τράπεζα της Ελλάδος στους servicers ανεβαίνει από 500.000 ευρώ σε 5 εκατ. ευρώ.

Εξωδικαστικός Μηχανισμός: σταθερό επιτόκιο 3%

Το νέο καθεστώς του εξωδικαστικού μηχανισμού γίνεται σημαντικά ευνοϊκότερο για δανειολήπτες και οφειλέτες, καθώς ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης ενσωμάτωσε στον νόμο σταθερό επιτόκιο 3% και αυστηρές κυρώσεις για τους servicers. Η ρύθμιση θα ισχύει για πληρωμές οφειλών από την 1η Δεκεμβρίου 2026. Για χρέος 100.000 ευρώ που εξοφλείται σε 20 χρόνια, το όφελος υπολογίζεται ενδεικτικά σε περίπου 20.200 ευρώ για απαίτηση με εξασφάλιση και σε 28.600 ευρώ για απαίτηση χωρίς εξασφάλιση. Με το προηγούμενο πλαίσιο, μετά την τριετία από τη ρύθμιση, το επιτόκιο μπορούσε να ανέλθει σε 5,17% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και σε 5,57% για εκείνες χωρίς εξασφαλίσεις.

Τα βασικά οφέλη της ρύθμισης

Η ένταξη στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, ακόμη και για χρέη από 5.000 ευρώ, προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα:

• Με την οριστική υποβολή της αίτησης αναστέλλονται οι κατασχέσεις.
• Μεγάλη διάρκεια αποπληρωμής: Τα χρέη μπορούν να εξοφληθούν σε έως 240 δόσεις, δηλαδή σε 20 χρόνια, προς το Δημόσιο και σε έως 420 δόσεις, δηλαδή σε 35 χρόνια, προς τράπεζες και funds.
• Δυνατότητα διαγραφής οφειλών: Εφόσον πληρούνται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ο αλγόριθμος ενδέχεται να προτείνει διαγραφή μέρους των προσαυξήσεων ή ακόμη και του βασικού κεφαλαίου.

Πώς λειτουργεί η ρύθμιση των 120 δόσεων

Περισσότερα από 1 εκατομμύριο νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναμένεται να έχουν πρόσβαση στη νέα ρύθμιση των 120 δόσεων, ώστε να αποπληρώσουν σε διάστημα δέκα ετών τα παλαιά χρέη τους προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία, με ελάχιστη μηνιαία πληρωμή 30 ευρώ. Οι οφειλέτες θα υποβάλλουν αίτηση στη νέα πλατφόρμα της ΑΑΔΕ έως το τέλος Ιουνίου 2027, με την προϋπόθεση να μην αφήσουν απλήρωτες δύο συνεχόμενες δόσεις και να μην αποκτήσουν νέες αρρύθμιστες οφειλές. Στη ρύθμιση εντάσσονται βεβαιωμένα χρέη προς τη Φορολογική Διοίκηση που έγιναν ληξιπρόθεσμα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024, εφόσον δεν τελούσαν υπό ρύθμιση στις 30 Σεπτεμβρίου 2026.

Για να υπαχθούν στη ρύθμιση, οι φορολογούμενοι πρέπει επίσης να πληρούν τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

• Να εξοφλήσουν μέσα σε έναν μήνα από την ένταξή τους στις 120 δόσεις τα χρέη που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025.
• Να έχουν καταθέσει όλες τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος της τελευταίας πενταετίας, των οποίων η προθεσμία υποβολής έληγε έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025.
• Να μην έχουν καταδικαστεί αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία.

Οι οφειλέτες που βρίσκονται ήδη στη ρύθμιση των 72 δόσεων μπορούν να μεταφέρουν τα χρέη τους στις 120, αρκεί η υφιστάμενη ρύθμιση να παραμένει ενεργή.

Αναστολή κατασχέσεων για τους συνεπείς οφειλέτες

Όσοι είναι συνεπείς στη ρύθμιση αποκτούν φορολογική ενημερότητα, ενώ αναστέλλονται τόσο η ποινική δίωξη για μη πληρωμή χρεών προς το Δημόσιο όσο και τα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης. Για κατασχέσεις εις χείρας τρίτων, προβλέπεται υπό προϋποθέσεις η αποδέσμευση μελλοντικών απαιτήσεων.