Σύνοδος της G7 στο Παρίσι: Πρώτη μεγάλη δοκιμασία για τον Ρούμπιο μετά τη συντριβή των Ρεπουμπλικανών – Ευρωπαϊκές πιέσεις για Ουκρανία και Ιράν

Οι υπουργοί Εξωτερικών της G7 ξεκινούν τη Δευτέρα στο Παρίσι διήμερες συνομιλίες, καθώς οι ευρωπαϊκές δυνάμεις επιδιώκουν να πιέσουν τις ΗΠΑ για μια δίκαιη διευθέτηση στην Ουκρανία και να αποτρέψουν περαιτέρω στρατιωτική δράση κατά του Ιράν.

Λίγες ημέρες μετά τη συντριπτική εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ πραγματοποιείται η συνάντηση. Τα βλέμματα στρέφονται στον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος θα παραστεί και τις δύο ημέρες, σε αντίθεση με τον περασμένο Μάρτιο, όταν είχε συμμετάσχει μόνο την πρώτη ημέρα.

Το πλαίσιο της συνόδου της G7

Με ανησυχίες που θυμίζουν σε μεγάλο βαθμό εκείνες της συνάντησης του περασμένου Μαρτίου προσέρχονται οι επικεφαλής της διπλωματίας των ισχυρότερων βιομηχανικών χωρών –Βρετανίας, Καναδά, Γαλλίας, Γερμανίας, Ιταλίας, Ιαπωνίας και ΗΠΑ.

Στις εργασίες συμμετέχουν επίσης η Ευρωπαϊκή Ένωση και υπουργοί από την Ουκρανία, τη Σουηδία, τη Σαουδική Αραβία, την Αίγυπτο, τη Νότια Κορέα και τη Βραζιλία.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία, που ξεκίνησε με την πλήρους κλίμακας ρωσική εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022, πλησιάζει την πέμπτη επέτειό του. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον δεν αποκλείει ακόμη νέες επιθέσεις κατά του Ιράν, παρότι οι Ρεπουμπλικανοί του Ντόναλντ Τραμπ ηττήθηκαν στις ενδιάμεσες εκλογές.

Η υπουργική σύνοδος συγκαταλέγεται στις τελευταίες εκδηλώσεις της γαλλικής προεδρίας της G7, στο πλαίσιο της οποίας ο Εμανουέλ Μακρόν φιλοξένησε τον Ντόναλντ Τραμπ στη λίμνη της Εβιάν το καλοκαίρι.

Αρχικά είχε οριστεί να γίνει στη Μασσαλία, τη νότια παραθαλάσσια πόλη, όμως η σύνοδος μεταφέρθηκε στο Παρίσι την τελευταία στιγμή. Οι αρχές επικαλέστηκαν αποκλειστικά λόγους προγραμματισμού για την αλλαγή.

Για τον Μάρκο Ρούμπιο, τον οποίο αμερικανικά μέσα ενημέρωσης θεωρούν πιθανό διάδοχο του Τραμπ, πρόκειται για το πρώτο ταξίδι στο εξωτερικό μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.

Το 2027 οι ΗΠΑ θα διαδεχθούν τη Γαλλία στην προεδρία της G7.

Πριν ταξιδέψει στη Γαλλία, ο Ρούμπιο απέφυγε να σχολιάσει ευθέως τη συντριπτική ήττα του Τραμπ και των Ρεπουμπλικανών στις εκλογές. «Δεν είναι ασυνήθιστη η κατανομή της εξουσίας σε αυτή τη χώρα», είπε στους δημοσιογράφους, αναφερόμενος στο ότι ο Τραμπ θα συνεργαστεί πλέον με ένα Κογκρέσο, τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία, που ελέγχεται από τους Δημοκρατικούς.

Οι διπλωμάτες εκτίμησαν ότι οι νίκες των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο ενδέχεται να περιορίσουν τα περιθώρια ελιγμών του Λευκού Οίκου. Προειδοποίησαν, ωστόσο, ότι δεν πρέπει να αναμένεται επιστροφή στον παραδοσιακό αμερικανικό πολυμερισμό, καθώς η εξωτερική πολιτική παραμένει υπό τον στενό έλεγχο του Ντόναλντ Τραμπ.

Ερωτηθείς για τις μαζικές διαδηλώσεις στη Γαλλία, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών απάντησε ότι δεν ανησυχεί. Όπως πρόσθεσε, εμπιστεύεται τους Αμερικανούς συναδέλφους του που βρίσκονται εκεί και τον διαβεβαίωσαν πως η συμμετοχή του στη σύνοδο είναι ασφαλής.

Ουκρανία: Οι διαπραγματεύσεις και οι ευρωπαϊκές ανησυχίες

Την ίδια περίοδο με τη σύνοδο της G7, στο Άμπου Ντάμπι είναι προγραμματισμένες για την Τρίτη και την Τετάρτη οι υπό αμερικανική μεσολάβηση διαπραγματεύσεις ανάμεσα στη Μόσχα και το Κίεβο, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.

Στην πρωτεύουσα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων επιδιώκουν να βρεθούν και αξιωματούχοι από τη Γαλλία, τη Βρετανία, τη Γερμανία, το NATO και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ωστόσο, δεν αναμένεται να συμμετάσχουν στις συνομιλίες του αμιγώς τριμερούς σχήματος.

Τις εσωτερικές διαφωνίες στην Ευρώπη ανέδειξε η προειδοποίηση της Ιταλίδας πρωθυπουργού Τζόρτζια Μελόνι στις 5 Νοεμβρίου: η Ευρώπη κινδυνεύει να καταστεί αμελητέα στις προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, αν τα κράτη-μέλη εξακολουθήσουν να ακολουθούν διαφορετικές διπλωματικές οδούς αντί να καταλήξουν σε κοινό εκπρόσωπο και ενιαία στρατηγική. Το ζήτημα αναμένεται να συζητηθεί στη G7.

Σε δηλώσεις του στον ραδιοφωνικό σταθμό RTL, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό ανέφερε ότι σε αυτή την περίπτωση «οι Ευρωπαίοι θα εκπροσωπηθούν και η Γαλλία θα βρίσκεται στο Άμπου Ντάμπι για να συμμετάσχει σε αυτές τις συνομιλίες».

Ο Τραμπ είχε εντείνει τις ανησυχίες για πιθανή στροφή των ΗΠΑ προς το Κρεμλίνο, προβλέποντας μια «πολύ μεγάλη» συμφωνία με τη Ρωσία, που θα αφορούσε όχι μόνο τον πόλεμο στην Ουκρανία αλλά και «ολόκληρη την Ευρώπη».

Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ και γαμπρός του Αμερικανού Προέδρου, Τζάρεντ Κούσνερ, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον επεξεργάζεται «μια ευρύτερη ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας που μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία των συνθηκών για μια διαρκή ειρήνη», πρόταση που παλαιότερα είχε προκαλέσει σκεπτικισμό στην Ευρώπη.

Στο περιθώριο της συνόδου, το γαλλικό υπουργείο Οικονομικών θα οργανώσει τη Δευτέρα διάσκεψη δωρητών, επιδιώκοντας να συγκεντρώσει χρήματα για την επισκευή του θόλου που καλύπτει τον πυρηνικό αντιδραστήρα στο Τσερνόμπιλ. Ο αντιδραστήρας εξερράγη το 1986 και υπέστη ζημιές από ρωσικό πλήγμα την περασμένη χρονιά.

Το γαλλικό υπουργείο Οικονομικών υπολογίζει ότι χρειάζονται περίπου 500 εκατομμύρια ευρώ. Μέχρι στιγμής έχει εξασφαλιστεί λίγο περισσότερο από το μισό ποσό και επιδιώκεται να καλυφθεί το υπόλοιπο έως την άνοιξη του 2027.

Η μεταφορά της συνόδου στο Παρίσι δεν αλλάζει τον προγραμματισμό για τη Μασσαλία, όπου θα πραγματοποιηθεί κανονικά η έναρξη λειτουργίας δικτύου 14 διεθνών λιμανιών κατά της διακίνησης ναρκωτικών. Πρόκειται για σοβαρό πρόβλημα στη νότια γαλλική πόλη, όπως επισήμανε ο Μπαρό.

Αναμονή για τις εξελίξεις στο Ιράν

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να εξαπολυθούν νέες επιθέσεις κατά του Ιράν, ανάμεσά τους και στο Όρος Πικάξι (Pickaxe). Η Τεχεράνη αρνείται ότι η ύποπτη εγκατάσταση είναι πυρηνική.

Από την πλευρά τους, οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν έντονα να επιτευχθεί διευθέτηση και να επανέλθει η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ στους κανονικούς ρυθμούς. Η περιοχή αποτελεί κρίσιμο πέρασμα για την ενέργεια.

Την Παρασκευή, ο Τραμπ αναφέρθηκε στους Ιρανούς λέγοντας: «Ασχολούμαστε μαζί τους τώρα». Πρόσθεσε: «Θέλουν πάρα πολύ να κάνουν μια συμφωνία».

Παράλληλα, οι συνομιλίες είναι πιθανό να φέρουν στο προσκήνιο τις διαφωνίες ανάμεσα στο Παρίσι και την Ουάσιγκτον για τον Λίβανο.

Η Γαλλία ζητά να συζητηθεί νέο πλαίσιο ασφαλείας υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, το οποίο θα διαδεχθεί τις υπάρχουσες ρυθμίσεις στον νότιο Λίβανο. Μεταξύ των προτάσεων που έχει καταθέσει είναι η συγκρότηση διεθνούς δύναμης από τη Γαλλία και την Ιταλία.

Γάλλοι αξιωματούχοι παραδέχονται κατ’ ιδίαν ότι οι ΗΠΑ δεν εμφανίζονται πρόθυμες να στηρίξουν ορισμένες από τις προτάσεις. Ωστόσο, διπλωμάτες επισήμαναν πως η G7 αποτελεί ιδανική ευκαιρία για τους συμμάχους να γεφυρώσουν τις διαφορές τους, καθώς οι ισχύουσες διευθετήσεις πρόκειται να λήξουν στο τέλος του έτους.