Καμινάδες των Νεράιδων στην Καππαδοκία: Τι είναι, πώς σχηματίστηκαν και ο μύθος πίσω από το όνομα

Τουλάχιστον δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν και ένας τραυματίστηκε στην Καππαδοκία της Τουρκίας, όταν η ισχυρή βροχόπτωση προκάλεσε την αποκόλληση ενός από τους διάσημους βραχώδεις σχηματισμούς της περιοχής, γνωστού ως «καμινάδα των νεράιδων».

Το περιστατικό έγινε κοντά στο Υπαίθριο Μουσείο του Γκιόρεμε, στην επαρχία Νεβσεχίρ. Βράχια έπεσαν σε σημείο όπου βρίσκονταν πολίτες.

Οι Καμινάδες των Νεράιδων στην Καππαδοκία

Στην κεντρική Ανατολία, στην περιοχή της Καππαδοκίας, δεσπόζουν εντυπωσιακοί κωνικοί ή πυραμιδοειδείς βραχώδεις σχηματισμοί, γνωστοί στα τουρκικά ως Peri Bacaları. Πολλοί έχουν στην κορυφή τους μια επίπεδη ή στρογγυλή πέτρινη «στέγη» και θυμίζουν ψηλές καμινάδες ή τεράστια μανιτάρια.

Η γεωλογική διαδικασία που διαμόρφωσε τις Καμινάδες των Νεράιδων

Η μορφή τους προέκυψε μέσα από γεωλογικές διεργασίες που διήρκεσαν εκατομμύρια χρόνια.

Πριν από περίπου 3 έως 9 εκατομμύρια χρόνια, γειτονικά ηφαίστεια, μεταξύ αυτών το Έρτζιγιες και το Χασάν Νταγ, εξερράγησαν και σκέπασαν την περιοχή με παχιά στρώματα λάβας, τέφρας και βασάλτη. Η συμπιεσμένη τέφρα μετατράπηκε σε πορώδες και σχετικά μαλακό πέτρωμα, τον τόφφο.

Αργότερα, πάνω από τον τόφφο κάλυψε την περιοχή ένα σκληρότερο στρώμα βασάλτη ή ανδεσίτη. Με το πέρασμα των αιώνων, βροχές, πλημμύρες και άνεμοι έφθειραν τον μαλακό τόφφο, ενώ όπου υπήρχε ανθεκτικό πέτρωμα στην επιφάνεια, το κάτω στρώμα παρέμενε προστατευμένο. Αυτή η διαδικασία δημιούργησε ψηλές κολόνες, στις κορυφές των οποίων διατηρήθηκε ο σκληρός βράχος σαν «καπέλο».

Οι λαϊκοί θρύλοι για την ονομασία των Καμινάδων των Νεράιδων

Η ονομασία τους συνδέεται με θρύλους της περιοχής. Οι αλλόκοτοι σχηματισμοί έμοιαζαν στους παλιούς κατοίκους τόσο αφύσικοι, ώστε θεωρούσαν πως δεν ήταν έργο ανθρώπων. Πίστευαν ότι κάτω από τους βράχους κατοικούσαν νεράιδες και ξωτικά, που άναβαν φωτιές, ενώ οι κορυφές χρησίμευαν ως καμινάδες τους.

Η ιστορική και πολιτισμική αξιοποίηση των βραχωδών σχηματισμών

Οι Καμινάδες των Νεράιδων δεν αποτελούν μόνο γεωλογικό αξιοθέατο, αλλά προσέφεραν και καταφύγιο στους ανθρώπους.

Επειδή ο τόφφος είναι μαλακός, από τα ρωμαϊκά και τα πρωτοχριστιανικά χρόνια οι κάτοικοι λάξευαν στο εσωτερικό των βράχων κατοικίες, περιστεριώνες, μοναστήρια και υπόγειες εκκλησίες. Στους ναούς διατηρούνται εξαιρετικές βυζαντινές τοιχογραφίες.

Οι πρώτοι Χριστιανοί αξιοποίησαν εκτεταμένα τους σχηματισμούς ως κρυψώνες, αρχικά την περίοδο των ρωμαϊκών διωγμών και αργότερα κατά τις αραβικές επιδρομές.

Η κοιλάδα του Γκιόρεμε και οι γειτονικές περιοχές, όπου βρίσκονται οι Καμινάδες των Νεράιδων, έχουν αναγνωριστεί ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η περιοχή συγκαταλέγεται στους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως και είναι γνωστή για τις πτήσεις με αερόστατα πάνω από το ιδιαίτερο ανάγλυφό της.