Αγορά: Τι αλλάζει στις συσκευασίες τροφίμων – Ποια σούπερ μάρκετ κέρδισαν τους καταναλωτές – Όλες οι πληροφορίες

Σε εφαρμογή έχουν τεθεί εδώ και λίγες ημέρες οι νέοι  κανόνες για τις συσκευασίες τροφίμων που θέσπισε η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Γράφει ο Δημήτρης Χριστούλιας

Ο νέος Κανονισμός για τις Συσκευασίες και τα Απόβλητα Συσκευασίας, γνωστός ως PPWR, θέτει σταδιακά αυστηρότερους στόχους για τη μείωση των απορριμμάτων, την ανακύκλωση και την επαναχρησιμοποίηση έως το 2040. Στόχος της ΕΕ είναι η μείωση των απορριμμάτων συσκευασίας κατά 5% έως το 2030 και κατά 15% έως το 2040, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2018.

Παρόλο που ο κανονισμός θεσπίστηκε αρχικά τον Φεβρουάριο του 2025, η μεταβατική περίοδος ολοκληρώνεται καθιστώντας τις απαιτήσεις του υποχρεωτικές για όσους διαθέτουν προϊόντα στην ευρωπαϊκή αγορά.

Οι συσκευασίες των προϊόντων σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει:

• να περιέχουν πιο πολύ ανακυκλωμένο υλικό,
• να σχεδιάζονται ώστε να ανακυκλώνονται με πιο εύκολο τρόπο
• και να συνοδεύονται από σαφέστερες πληροφορίες για τη σωστή απόρριψή τους

Για πρώτη φορά η ΕΕ επιβάλλει ενιαία ανώτατα όρια στα PFAS, τα αποκαλούμενα και «παντοτινά χημικά». Οι ουσίες αυτές χρησιμοποιούνται σε συσκευασίες, όπως κουτιά πίτσας και χαρτιά αρτοποιίας και χαρακτηρίζονται συχνά ως «παντοτινά χημικά», επειδή παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα στο περιβάλλον και στον ανθρώπινο οργανισμό. Παράλληλα, οι κατασκευαστές θα είναι υποχρεωμένοι να παρέχουν στοιχεία που θα επιτρέπουν στις αρμόδιες Αρχές να εντοπίζουν την προέλευση κάθε συσκευασίας, εφόσον προκύπτουν ζητήματα ασφάλειας.

Αλλαγές και το 2027

Επιπλέον, από το 2027, τα καταστήματα της εστίασης θα  πρέπει να δίνουν τη δυνατότητα  στον πελάτη να φέρνει δικό του δοχείο για το φαγητό που περισσεύει ή για την παραλαβή γεύματος. Επίσης από το 2028, οι επιχειρήσεις του κλάδου Horeca –ξενοδοχεία, εστιατόρια, καφέ και εταιρείες τροφοδοσίας– που διαθέτουν φαγητό ή ποτό σε πακέτο,  θα υποχρεούνται να δίνουν και την επιλογή επαναχρησιμοποιούμενης συσκευασίας.  Αυτό θα εφαρμοστεί τόσο για την παραλαβή από το κατάστημα όσο και για τις παραγγελίες μέσω ηλεκτρονικών εφαρμογών.

Η επαναχρησιμοποιούμενη συσκευασία θα είναι ένα ανθεκτικό δοχείο, το οποίο θα πρέπει να εντάσσεται σε οργανωμένο κύκλωμα, με:

• σημεία επιστροφής.
• καταγραφή και ιχνηλασιμότητα.
• πλύσιμο και υγειονομική αποκατάσταση.
• επαναφορά της συσκευασίας στην κυκλοφορία.

Διευκρινίζεται πως δεν θα πρέπει να είναι ακριβότερη η τιμή της επαναχρησιμοποιούμενης επιλογής από εκείνη της αντίστοιχης συσκευασίας μίας χρήσης.  Ακόμη, οι επιχειρήσεις θα υποχρεούνται να διευκολύνουν τη διαδικασία όσον αφορά την επιστροφή των δοχείων.

Από το 2030 θα τεθούν σε εφαρμογή επιπλέον μέτρα, όπως περιορισμοί σε ορισμένες συσκευασίες μιας χρήσης, συστήματα επιστροφής εγγύησης για μπουκάλια και κουτάκια και στόχοι επαναχρησιμοποίησης.

Ποιοι χώροι κέρδισαν τους καταναλωτές το πρώτο εξάμηνο

Την ίδια στιγμή, τα πολύ μεγάλα και τα πολύ μικρά σούπερ μάρκετ αναπτύχθηκαν με ρυθμούς ταχύτερους από το σύνολο του κλάδου το πρώτο εξάμηνο του 2026.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Circana, οι καταναλωτές προτίμησαν τους χώρους που ανταποκρίνονται σε δύο βασικές τους ανάγκες τη συγκεκριμένη περίοδο: την αναζήτηση προσφορών και τις ταχύτερες αγορές.

Έτσι τα σούπερ μάρκετ επιφάνειας άνω των 2.500 τ.μ., αύξησαν τις πωλήσεις τους κατά 7,9% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο. Εκεί η μεγαλύτερη γκάμα προϊόντων στα ράφια, δίνει τη δυνατότητα στους καταναλωτές να εντοπίσουν περισσότερα προϊόντα που βρίσκονται σε προωθητικές ενέργειες.

Από τη άλλη πλευρά τα σούπερ μάρκετ επιφάνειας έως 400 τ.μ. ενίσχυσαν τις πωλήσεις τους κατά 7,4%. Σε αυτή την περίπτωση οι καταναλωτές προτίμησαν τα σούπερ μάρκετ γειτονιάς προκειμένου να καλύψουν τις βασικές καθημερινές τους ανάγκες ταχύτερα και να ευκολότερα.

Συνολικά η αγορά του οργανωμένου λιανεμπορίου αναπτύχθηκε το ίδιο διάστημα με ρυθμό της τάξεως του 5,8%. Χαμηλότερα από το ποσοστό αυτό, κινήθηκαν οι άλλοι δύο τύποι καταστημάτων. Τα καταστήματα επιφάνειας 1.000 έως 2.500 τ.μ που αποτελούν και την πλειονότητα στην αγορά αύξησαν τις πωλήσεις τους κατά 4,8% ενώ εκείνα από 400 έως 1.000 κατά 3,4%.