Ύπνος: 3 λόγοι για να μην χρησιμοποιείτε το κινητό στο κρεβάτι

Για πολλούς, το κινητό τηλέφωνο είναι το τελευταίο πράγμα που κοιτούν πριν κλείσουν τα μάτια τους. Λίγα μηνύματα, μια σύντομη περιήγηση στα social media ή μερικά βίντεο μοιάζουν με εύκολους τρόπους χαλάρωσης έπειτα από μια απαιτητική ημέρα. Ωστόσο, αυτή η συνήθεια μπορεί να καθυστερήσει τον ύπνο και να υποβαθμίσει την ποιότητά του. Το φως της οθόνης, οι ειδοποιήσεις και η αδιάκοπη ροή πληροφοριών κρατούν τον εγκέφαλο σε εγρήγορση, δυσκολεύοντας τη μετάβαση στην ξεκούραση.

3 λόγοι για να μην χρησιμοποιείτε το κινητό τηλέφωνο στο κρεβάτι

Η χρήση του κινητού στο κρεβάτι ίσως φαίνεται ένας ευχάριστος τρόπος χαλάρωσης μετά από μια γεμάτη ημέρα, αλλά μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα. Επηρεάζοντας τον κύκλο του ύπνου και την ποιότητά του, η συνήθεια αυτή μπορεί να έχει συνέπειες στην ενέργεια, τη διάθεση και την υγεία σας.

• Η χρήση του κινητού διαταράσσει τον κύκλο του ύπνου
• Υπάρχει κίνδυνος υπερθέρμανσης και πυρκαγιάς
• Το κινητό κρατά τον εγκέφαλο σε διέγερση

Πώς το κινητό διαταράσσει τα μοτίβα του ύπνου

Η έρευνα έχει συσχετίσει τη χρήση κινητού με διαταραχές στον φυσικό ρυθμό ύπνου και αφύπνισης. Σύμφωνα με ανασκόπηση του 2018, η χρήση τηλεφώνου μία έως δύο ώρες πριν από τον ύπνο μπορεί να υποβαθμίσει την ποιότητά του, με τα παιδιά να επηρεάζονται ιδιαίτερα.

Πριν από τον ύπνο, ο οργανισμός αυξάνει φυσικά τη μελατονίνη, την ορμόνη που προκαλεί υπνηλία. Το μπλε φως (blue light) της οθόνης, ωστόσο, μπορεί να περιορίσει την παραγωγή της, με αποτέλεσμα να αισθάνεστε πιο δραστήριοι και λιγότερο νυσταγμένοι.

Στον κύκλο του ύπνου περιλαμβάνεται και η φάση REM (Rapid Eye Movement), κατά την οποία βλέπουμε τα περισσότερα όνειρα και επεξεργαζόμαστε συναισθήματα και μνήμες. Αν εκτίθεστε σε μπλε φως τη νύχτα, μπορεί να περιοριστεί η διάρκεια αυτής της φάσης και το πρωί να μην αισθάνεστε τόσο ξεκούραστοι.

Όταν ο ύπνος είναι ποιοτικός, συμβάλλει στη μείωση του άγχους και στην καλύτερη παραγωγικότητα την επόμενη ημέρα. Αντίθετα, η στέρηση ύπνου και η κακή ποιότητά του αυξάνουν το στρες. Ακόμη και μία νύχτα με διαταραγμένο ύπνο μπορεί να προκαλέσει κόπωση και να μειώσει την απόδοσή σας.

Κίνδυνοι πυρκαγιάς και υπερθέρμανσης από το κινητό

Παρότι πρόκειται για σπάνιο ενδεχόμενο, η μπαταρία ενός κινητού μπορεί να αναπτύξει υπερβολική θερμοκρασία ή να πάρει φωτιά. Ενδεχόμενη πυρκαγιά στο κρεβάτι ή έκρηξη του τηλεφώνου είναι δυνατό να οδηγήσει σε σοβαρούς τραυματισμούς και εγκαύματα δεύτερου βαθμού.

Στα πιθανά συμπτώματα εγκαυμάτων δεύτερου βαθμού περιλαμβάνονται:

• Φουσκάλες στο δέρμα
• Ισχυρός πόνος
• Ερυθρότητα και οίδημα (πρήξιμο)

Η διέγερση του εγκεφάλου από το κινητό τηλέφωνο

Το μπλε φως δεν είναι ο μοναδικός παράγοντας που μπορεί να διαταράξει τον ύπνο. Μελέτες καταγράφουν αύξηση στα ποσοστά αϋπνίας παράλληλα με την εντονότερη χρήση των smartphones.

Η συνεχής παροχή πληροφοριών από τα κινητά κρατά τον εγκέφαλο σε εγρήγορση. Έτσι, γίνεται πιο δύσκολο τόσο να αποκοιμηθείτε όσο και να διατηρήσετε τον ύπνο σας χωρίς διακοπές.

Η ανάγκη για ενεργή συμμετοχή κάνει τη χρήση κινητού διαφορετική από μια παθητική δραστηριότητα και μπορεί να επιβαρύνει περισσότερο τον ύπνο. Το ίδιο ισχύει για άλλες διαδραστικές συσκευές, όπως τα βιντεοπαιχνίδια: όταν χρησιμοποιούνται το βράδυ, η αρνητική τους επίδραση είναι εντονότερη από εκείνη δραστηριοτήτων όπως η παρακολούθηση τηλεόρασης.

Πρακτικοί τρόποι για ένα περιβάλλον που ευνοεί τον ύπνο

Από τη στιγμή που γνωρίζετε την επίδραση των κινητών στον ύπνο, μπορείτε να λάβετε μέτρα για να περιορίσετε τη χρήση τους. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τα παιδιά και τους εφήβους, που επηρεάζονται περισσότερο.

Μερικές πρακτικές κινήσεις που μπορούν να βοηθήσουν στον καλύτερο ύπνο:

• Ρυθμίστε τον φωτισμό: Ο έντονος φωτισμός μπορεί να περιορίσει τη μελατονίνη. Επιλέξτε χαμηλό φωτισμό με θερμή απόχρωση για την κρεβατοκάμαρα.
• Καθιερώστε σταθερή ρουτίνα ύπνου: Μια χαλαρωτική και σταθερή συνήθεια διευκολύνει τον ύπνο. Προσπαθήστε να πηγαίνετε για ύπνο και να ξυπνάτε την ίδια ώρα κάθε μέρα.
• Κρατήστε τις οθόνες έξω από το κρεβάτι: Χρησιμοποιείτε το κρεβάτι μόνο για ξεκούραση. Αφήστε το κινητό έξω από το υπνοδωμάτιο ή διακόψτε τη χρήση του τουλάχιστον μία ώρα πριν κοιμηθείτε. Αποφύγετε εντελώς την εργασία στο κρεβάτι.
• Χρησιμοποιήστε τη λειτουργία νύχτας: Βάλτε τη συσκευή στη ρύθμιση «Μην ενοχλείτε» (Do Not Disturb), ώστε ειδοποιήσεις και μηνύματα να μην παρεμβαίνουν στον ύπνο.
• Στραφείτε σε άλλες χαλαρωτικές δραστηριότητες: Μπορείτε να διαβάσετε, να ακούσετε ήρεμη μουσική, να κάνετε διαλογισμό ή να συζητήσετε με τον/την σύντροφό σας.
• Μειώστε τον συνολικό χρόνο μπροστά σε οθόνες: Περιορίστε τη χρήση υπολογιστή, κινητού και τηλεόρασης. Ένας τρόπος είναι να συμφωνήσετε ότι δεν θα χρησιμοποιείτε συσκευές την ώρα των γευμάτων.