Προεδρικές εκλογές στη Βουλγαρία σήμερα Κυριακή, με τα μάτια της Δύσης και της Ρωσίας στραμμένα στη χώρα

Οι Βούλγαροι ψηφοφόροι καλούνται σήμερα, Κυριακή, να συμμετάσχουν στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών και να επιλέξουν ανάμεσα σε δύο υποψηφίους που έχουν αντίθετες θέσεις για τον πόλεμο στην Ουκρανία και τους δεσμούς της χώρας με τη Ρωσία. Η ψηφοφορία πραγματοποιείται ενώ εντείνεται η ανησυχία μετά τις πρόσφατες επιθέσεις σε εμπορικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα.

Απέναντι στην Ιλιάνα Γιότοβα, την απερχόμενη πρόεδρο που υποστηρίζει τον διάλογο με τη Μόσχα ως δρόμο για να τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, βρίσκεται ο Αντρέι Γκιούροφ. Ο πρώην υπηρεσιακός πρωθυπουργός έχει τη στήριξη της φιλοδυτικής αντιπολίτευσης.

Η ψηφοφορία αρχίζει στις 7 το πρωί, ενώ τα εκλογικά τμήματα θα παραμείνουν ανοιχτά έως τις 8 το βράδυ.

Στον πρώτο γύρο η Γιότοβα πήρε 35%, έναντι 32% για τον αντίπαλό της, όμως η επίδοσή της απείχε σημαντικά από τις δημοσκοπικές προβλέψεις, που την εμφάνιζαν να προηγείται έως και 20 μονάδες. Ο πολιτικός αναλυτής Τεοντόρ Σλάβεφ εκτιμά ότι τιμωρήθηκε για τη «μη πειστική αντίδρασή της (…) απέναντι στις ρωσικές απειλές στη Μαύρη Θάλασσα», μετά τις επιθέσεις drones τον Οκτώβριο κατά εμπορικών πλοίων στα ανοικτά των βουλγαρικών ακτών.

«Η Ρωσία πρέπει να τερματίσει τις επιθέσεις της προκειμένου να γίνουν τα επόμενα βήματα»

Στο τηλεοπτικό ντιμπέιτ της Πέμπτης το βράδυ, η Ιλιάνα Γιότοβα υποστήριξε ξανά ότι «η ειρήνη μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω διαπραγματεύσεων». Κατά τη δήλωσή της, «Η διοχέτευση περισσότερων κεφαλαίων στην Ουκρανία και η παροχή νέων, πιο εξελιγμένων όπλων οδηγεί μόνο σε μεγαλύτερη καταστροφή και περισσότερους θανάτους εκατέρωθεν». Η Γιότοβα επιδιώκει να εμφανίζεται ως «πρόεδρος της ειρήνης», ενώ ταυτόχρονα τονίζει ότι η Βουλγαρία παραμένει προσηλωμένη στο ΝΑΤΟ.

Ο Αντρέι Γκιούροφ, από την πλευρά του, δήλωσε πως «η Ρωσία πρέπει να τερματίσει τις επιθέσεις της προκειμένου να γίνουν τα επόμενα βήματα». «Ας κατονομάσουμε τη χώρα από την οποία προέρχονται οι απειλές», πρόσθεσε, κατακρίνοντας τη Γιότοβα επειδή δεν κατηγόρησε απερίφραστα τη Μόσχα. Η Βουλγαρία έχει ιστορικούς δεσμούς με τη Ρωσία, αλλά η κοινωνία της παραμένει βαθιά διχασμένη για τη σχέση με τη χώρα αυτή.

Ο κεντροαριστερός πρωθυπουργός Ρούμεν Ράντεφ θεωρεί ότι «η κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία και οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις αποτελούν τη μόνη εγγύηση για τον τερματισμό των επιθέσεων εναντίον εμπορικών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα». Ζήτησε εξηγήσεις από τη Ρωσίδα πρέσβειρα, καθώς εκτιμά πως οι επιθέσεις εξυπηρετούν τα συμφέροντα της Μόσχας, αλλά δεν απέδωσε ευθύνη, επικαλούμενος την απουσία αποδεικτικών στοιχείων.

Μετά τον πρώτο γύρο, που διεξήχθη την περασμένη Κυριακή, ο Ράντεφ περιέγραψε τις προεδρικές εκλογές ως επιλογή ανάμεσα σε «ειρήνη και πόλεμο». Παράλληλα, προέτρεψε τους πολίτες να στηρίξουν την Ιλιάνα Γιότοβα, «ώστε η Βουλγαρία να βρίσκεται σε καλά χέρια».

Η πρώτη γυναίκα που θα εκλεγεί απευθείας στην προεδρία

Η 62χρονη Ιλιάνα Γιότοβα, πρώην δημοσιογράφος και σημαντικό στέλεχος του σοσιαλιστικού κόμματος, είχε θητεύσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Το 2016 και το 2021 εξελέγη αντιπρόεδρος του Ρούμεν Ράντεφ και τον διαδέχθηκε στην προεδρία τον Ιανουάριο, μετά την παραίτησή του για να λάβει μέρος στις πρόωρες βουλευτικές εκλογές του Απριλίου, τις οποίες κέρδισε με εμφατική νίκη.

Αν κερδίσει, η Ιλιάνα Γιότοβα θα είναι η πρώτη γυναίκα που θα εκλεγεί απευθείας από τους πολίτες πρόεδρος της Βουλγαρίας, μιας χώρας με 6,4 εκατομμύρια κατοίκους. Έχει επίσης δεσμευθεί να αντιμετωπίσει το «μείζον πρόβλημα της φτώχειας» στη χώρα, η οποία εξακολουθεί να είναι το φτωχότερο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η συμμετοχή στον πρώτο γύρο περιορίστηκε στο 23%, το χαμηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί ιστορικά. Πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών θα προσέλθουν περισσότεροι ψηφοφόροι.