Γερμανία: Εντοπίστηκαν 934 ρωμαϊκά ασημένια νομίσματα – Ο μεγαλύτερος θησαυρός από την εποχή του Αδριανού

Αρχαιολόγοι στη δυτική Γερμανία αποκάλυψαν έναν εντυπωσιακό ρωμαϊκό θησαυρό, ανασύροντας 934 ασημένια νομίσματα από αγροτική έκταση κοντά στο Βέσελινγκ.

Το σύνολο ζυγίζει περίπου 3,1 κιλά και αποτελεί, σύμφωνα με τα έως τώρα δεδομένα, τον μεγαλύτερο γνωστό θησαυρό στη Γερμανία που ανάγεται στα χρόνια του αυτοκράτορα Αδριανού.

Πρώτος εντόπισε το εύρημα ο χρήστης ανιχνευτή μετάλλων Όλιβερ Ριντλ. Αφού βρήκε 15 νομίσματα και αντιλήφθηκε πως υπήρχαν και άλλα θαμμένα στο έδαφος, ειδοποίησε τις αρμόδιες αρχαιολογικές υπηρεσίες.

Στη συνέχεια, το Γραφείο Διατήρησης Αρχαιολογικών Μνημείων της Ρηνανίας (LVR) πραγματοποίησε οργανωμένη ανασκαφή, αποκαλύπτοντας πόσο μεγάλη ήταν πραγματικά η έκταση του ευρήματος.

Νομίσματα που προέρχονται από πολλές ιστορικές περιόδους

Το πιο πρόσφατο νόμισμα κόπηκε το 124 ή το 125 μ.Χ., επομένως η ταφή τοποθετείται στα χρόνια του Αδριανού, ο οποίος παρέμεινε στην εξουσία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας από το 117 έως το 138 μ.Χ.

Στον ίδιο θησαυρό, πάντως, συνυπάρχουν νομίσματα που είχαν κοπεί δεκαετίες, ακόμη και αιώνες νωρίτερα. Η μεγαλύτερη ομάδα ανήκει στην περίοδο των Φλαβίων, από το 69 έως το 96 μ.Χ., ενώ το αρχαιότερο χρονολογείται στο 148 π.Χ., όταν η Ρώμη ήταν ακόμη Δημοκρατία.

Η χρονική διαφορά μεταξύ των νομισμάτων κάνει τους αρχαιολόγους να θεωρούν πως η περιουσία συγκεντρωνόταν σταδιακά. Εκτιμούν επίσης ότι έμεινε για μεγάλο διάστημα στον ίδιο ιδιοκτήτη ή στην ίδια οικογένεια.

Το άγνωστο κίνητρο πίσω από την ταφή του θησαυρού

Μέχρι σήμερα δεν έχει εξακριβωθεί για ποιον λόγο ο κάτοχος αποφάσισε να κρύψει τα νομίσματα.

Ο αρχαιολόγος Έριχ Κλάσεν θεωρεί πιθανό ο ιδιοκτήτης να θέλησε να διαφυλάξει τα χρήματά του. Καθώς τότε δεν υπήρχαν τράπεζες όπως τις γνωρίζουμε σήμερα, η ταφή πολύτιμων αντικειμένων μπορούσε να λειτουργεί ως μέσο αποθήκευσης και προστασίας.

Οι ειδικοί δεν αποκλείουν, ακόμη, ο άνθρωπος που έκρυψε τον θησαυρό να πέθανε ή να εγκατέλειψε την περιοχή και έτσι να μην επέστρεψε ποτέ για να τον πάρει.

Το ύψος της αξίας παραπέμπει σε μεγάλη περιουσία. Η ανάλυση των ειδικών δείχνει ότι ένας Ρωμαίος λεγεωνάριος λάμβανε περίπου 300 δηνάρια ετησίως, ενώ σχεδόν τα μισά χρήματα χρειάζονταν για τροφή και εξοπλισμό.

Με αυτά τα δεδομένα, ένας στρατιώτης θα έπρεπε να κρατήσει στην άκρη ολόκληρο το υπόλοιπο του ετήσιου εισοδήματός του για περίπου έξι χρόνια, ώστε να φτάσει σε ποσό ανάλογο με εκείνο του θησαυρού.

Η αποθήκευση των νομισμάτων σε αγγείο

Εξίσου σημαντικός θεωρείται ο τρόπος με τον οποίο είχαν φυλαχθεί τα νομίσματα.

Στο σημείο της ανασκαφής βρέθηκε μια συμπαγής μάζα νομισμάτων. Οι αρχαιολόγοι επέλεξαν να μεταφέρουν ολόκληρο το σύνολο, χωρίς να το διαχωρίσουν, στο εργαστήριο συντήρησης του LVR-Landesmuseum στη Βόννη.

Η ακτινογραφία που έγινε εκεί αποκάλυψε κομμάτια κεραμικού αγγείου, καθώς και κατάλοιπα άχυρου.

Τα ευρήματα μαρτυρούν πως αρχικά τα νομίσματα βρίσκονταν μέσα σε αγγείο, το οποίο είχε περιβληθεί με άχυρο για προστασία. Το πέρασμα των αιώνων και οι γεωργικές δραστηριότητες κατέστρεψαν το αγγείο, με αποτέλεσμα τα νομίσματα να διασκορπιστούν στο χώμα.

Παρά τη φθορά και τη διασπορά τους, οι αρχαιολόγοι μπόρεσαν τελικά να περισυλλέξουν και τα 934 νομίσματα.

Η κυριότητα του θησαυρού περνά στο γερμανικό κράτος

Η εύρεση προέκυψε από εγκεκριμένη έρευνα με ανιχνευτή μετάλλων. Στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, ο χρήστης χρειάζεται άδεια τόσο από τις αρμόδιες υπηρεσίες πολιτιστικής κληρονομιάς όσο και από τον ιδιοκτήτη της γης, ενώ απαιτείται και σχετική εκπαίδευση για τους χειριστές ανιχνευτών.

Ο Ριντλ τήρησε τη νόμιμη διαδικασία και ενημέρωσε χωρίς καθυστέρηση τις αρχές. Έτσι, το εύρημα ανασκάφηκε και τεκμηριώθηκε επιστημονικά, χωρίς να χαθούν πληροφορίες σχετικά με την προέλευσή του.

Με βάση τη νομοθεσία για την πολιτιστική κληρονομιά στη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, η ιδιοκτησία του θησαυρού περνά στο κράτος. Ο εντοπιστής του, ωστόσο, θα λάβει οικονομική ανταμοιβή για την ανακάλυψή του.

Ο θησαυρός παρουσιάζεται ήδη στους ειδικούς στη Βόννη και πρόκειται να εκτεθεί και στο κοινό στο LVR-Landesmuseum. Οι επισκέπτες θα μπορούν έτσι να δουν από κοντά ένα από τα σημαντικότερα ρωμαϊκά νομισματικά ευρήματα που έχουν βρεθεί στη Γερμανία.