Τουρκολιβυκό μνημόνιο: «Παράνομο και ανυπόστατο» για την Ελλάδα στον ΟΗΕ – Αγνοεί τα δικαιώματα ελληνικών νησιών

Η Ελλάδα εκφράζει με επίσημη επιστολή προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, την κατηγορηματική αντίθεσή της στην επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης. Επισημαίνει ότι η συμφωνία αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και παραβλέπει τα δικαιώματα ελληνικών νησιών, όπως η Κρήτη και τα Δωδεκάνησα.

Τη 22α Οκτωβρίου 2026 φέρει η επιστολή, την οποία υπογράφει η μόνιμη αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη, Αγλαΐα Μπαλτά. Το έγγραφο δημοσιεύτηκε στις 23 Οκτωβρίου ως επίσημο έγγραφο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Κατά την ελληνική θέση, ανάμεσα στην Τουρκία και τη Λιβύη δεν υπάρχουν ούτε παρακείμενες ούτε αντικείμενες ακτές. Ως εκ τούτου, οι δύο χώρες δεν έχουν κοινά θαλάσσια σύνορα που να επιτρέπουν τη συγκεκριμένη οριοθέτηση.

Το μνημόνιο του 2019, επισημαίνεται, παραγνωρίζει πλήρως τα πολυάριθμα ελληνικά νησιά, καθώς και το δικαίωμά τους να έχουν θαλάσσιες ζώνες πέρα από τα χωρικά τους ύδατα.

Η Αθήνα θεωρεί πως η συμφωνία είναι παράνομη με βάση το Διεθνές Δίκαιο. Υπογραμμίζει, επίσης, ότι η πρόσφατη επικύρωσή της από το λιβυκό κοινοβούλιο ούτε της προσδίδει νομική ισχύ ούτε αλλάζει τον άκυρο χαρακτήρα της.

Αντίθεση της Ελλάδας και στη συμφωνία Τουρκίας – Λιβύης για τους υδρογονάνθρακες

Στην επιστολή της, η Ελλάδα απορρίπτει συνολικά το τουρκολιβυκό μνημόνιο και διατυπώνει έντονη διαμαρτυρία για τη συμφωνία συνεργασίας στον τομέα των υδρογονανθράκων που ακολούθησε. Η συμφωνία υπογράφηκε από την Άγκυρα και την Τρίπολη στις 3 Οκτωβρίου 2022.

Η Αθήνα προειδοποιεί ότι κάθε ενέργεια εφαρμογής της συγκεκριμένης συμφωνίας, εφόσον παραβιάζει ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα ή δικαιοδοσία, αποτελεί παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου.

Επιπλέον, η Ελλάδα απορρίπτει ως ατεκμηρίωτους και χωρίς νομική βάση τους ισχυρισμούς της Λιβύης για τα εξωτερικά όρια της υφαλοκρηπίδας της στη Μεσόγειο. Οι ισχυρισμοί είχαν παρουσιαστεί σε έγγραφο που κατατέθηκε στον ΟΗΕ τον Μάιο του 2025.

Η ελληνική πλευρά ξεκαθαρίζει πως τα δικαιώματά της παραμένουν ακέραια και επαναλαμβάνει τη δέσμευσή της για ειρηνική επίλυση των διαφορών σχετικά με την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών με τις γειτονικές χώρες.

Ως παραδείγματα αυτής της πολιτικής αναφέρει τις συμφωνίες οριοθέτησης που έχει συνάψει με την Ιταλία και την Αίγυπτο.

Κλείνοντας, η Αγλαΐα Μπαλτά ζητεί να κυκλοφορήσει η επιστολή ως επίσημο έγγραφο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ και να αναρτηθεί στον ιστότοπο της αρμόδιας Διεύθυνσης για τις Ωκεάνιες Υποθέσεις και το Δίκαιο της Θάλασσας.