ΕΕ και Καναδάς συζητούν πρωτοφανή συνεργασία – Φον ντερ Λάιεν: «Το εμπόριο γίνεται όπλο οικονομικής πίεσης»

Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει τρόπους για μια πιο στενή σχέση με τον Καναδά, ακόμη και μέσω ενός πρωτόγνωρου καθεστώτος «συνδεδεμένου μέλους». Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, περιέγραψε τη χώρα ως «αξιόπιστο εταίρο» και προειδοποίησε πως το εμπόριο χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο ως μέσο οικονομικού εξαναγκασμού, εν μέσω εντεινόμενων γεωπολιτικών εντάσεων.

Στη σύνοδο κορυφής Καναδά–ΕΕ, που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη (29/10) στο Μόντρεαλ, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν περιέγραψε ένα μοντέλο συνεργασίας το οποίο θα πλησίαζε την ιδιότητα μέλους της Ένωσης, χωρίς να οδηγεί σε πλήρη ένταξη του Καναδά.

«Η ιδέα μας είναι απλή: αυτή είναι μια σύνδεση χωρίς ένταξη», είπε χαρακτηριστικά.

Πρόσθεσε ότι «Μπορούμε να οικοδομήσουμε μια εταιρική σχέση που να προσεγγίζει την ιδιότητα του μέλους περισσότερο από οτιδήποτε άλλο έχουμε κάνει στο παρελθόν», κάνοντας αναφορά στις προοπτικές συνεργασίας στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στην κλιματική πολιτική, την ενέργεια και την ασφάλεια.

«Γινόμαστε μάρτυρες μιας επίθεσης στην κυριαρχία μας»

Η επικεφαλής της Κομισιόν σημείωσε ότι αλλάζουν οι διεθνείς οικονομικές σχέσεις, καθώς το εμπόριο αξιοποιείται ολοένα συχνότερα για την άσκηση πολιτικής και οικονομικής πίεσης.

«Γινόμαστε μάρτυρες σε πραγματικό χρόνο μιας επίθεσης στην κυριαρχία μας», δήλωσε, εξηγώντας πως οι νέες συνθήκες καθιστούν αναγκαία μια πιο στρατηγική στάση.

Παράλληλα, ανέδειξε τη σημασία της σύσφιξης των δεσμών με αξιόπιστους εταίρους, οι οποίοι βρίσκονται αντιμέτωποι με κοινές προκλήσεις.

Οι τοποθετήσεις της εκλαμβάνονται ως έμμεση αναφορά στις εμπορικές επιλογές των Ηνωμένων Πολιτειών και της Κίνας, την ώρα που οι οικονομικές διαφωνίες διαμορφώνουν σε μεγαλύτερο βαθμό τις διεθνείς συμμαχίες.

Ο Καναδάς θέλει να περιορίσει την εξάρτηση από τις ΗΠΑ

Κεντρικό μέρος της στρατηγικής του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ είναι η προσέγγιση με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στόχος του είναι να μειώσει την οικονομική εξάρτηση της χώρας από τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και την εξάρτησή της στον τομέα της ασφάλειας.

Η επιδίωξη αυτή αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα μετά τους δασμούς που επέβαλε σε καναδικά προϊόντα ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.

Οι προσπάθειες της Οτάβας να διευρύνει τους δεσμούς της με τις Βρυξέλλες, ωστόσο, μπορεί να φέρουν νέες τριβές στις σχέσεις Καναδά–ΗΠΑ, ενώ οι δύο χώρες βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις για το εμπόριο.

Οι επιφυλάξεις της Γερμανίας για το καθεστώς «συνδεδεμένου μέλους»

Η πρόταση για τη θέσπιση καθεστώτος «συνδεδεμένου μέλους» είναι φιλόδοξη, αλλά δεν έχει εξασφαλίσει τη στήριξη όλων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Διπλωματικές πηγές τις οποίες επικαλείται το Reuters αναφέρουν ότι η φον ντερ Λάιεν έθεσε για πρώτη φορά την ιδέα πριν από περίπου έξι εβδομάδες, προκαλώντας επιφυλάξεις σε αρκετές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Μεταξύ όσων διατύπωσαν αντιρρήσεις βρίσκεται η Γερμανία. Όπως επισημαίνει, ο όρος δεν έχει σαφές νομικό περιεχόμενο ούτε αποτελεί θεσμικό καθεστώς που προβλέπεται από την ισχύουσα ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Οι ενστάσεις αντανακλώνται και στο προσχέδιο της κοινής δήλωσης της συνόδου κορυφής, το οποίο είδε το Reuters.

Όπως μεταδίδει το πρακτορείο, στο κείμενο απουσιάζει κάθε μνεία στο «συνδεδεμένο μέλος». Αντ’ αυτού, οι δύο πλευρές αναλαμβάνουν τη δέσμευση για μια «διαρκώς στενότερη σύνδεση».

Η κοινή δήλωση αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα την Παρασκευή (30/10). Οι συνομιλίες για το ακριβές περιεχόμενο της μελλοντικής σχέσης Καναδά–ΕΕ θα συνεχιστούν μέχρι την επόμενη σύνοδο κορυφής, η οποία έχει οριστεί για το 2027.