Ο Ευάγγελος Βενιζέλος βάζει αστερίσκους στα εύσημα για τον ΟΗΕ

Ο Ευάγγελος Βενιζέλος, με την παρέμβασή του την Κυριακή 1 Νοεμβρίου για τα ελληνοτουρκικά, έδωσε στην κυβέρνηση έναν καλό λόγο για την παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στον ΟΗΕ — μαζί όμως με διευκρινίσεις που χαλούν την ευκολία του χειροκροτήματος. Αναγνώρισε τη σημασία της τοποθέτησης του πρωθυπουργού για το τουρκολυβικό μνημόνιο, αλλά ξεχώρισε αμέσως την ομιλία από την επίσημη προσφυγή. Τα εύσημα δεν ήταν λευκή επιταγή για την κυβερνητική διαχείριση.

Ο Ευάγγελος Βενιζέλος οριοθετεί τα εύσημα

Η διάκριση αφορά την ίδια τη διαδικασία: στις 29 Οκτωβρίου ο Μητσοτάκης παρουσίασε τις ελληνικές θέσεις στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κατά την ελληνική προεδρία και σε συνεδρίαση με αντικείμενο τις νέες τεχνολογίες και την ασφάλεια στη θάλασσα. Δεν κατατέθηκε προσφυγή που να ζητά ψήφισμα, όπως είχε συμβεί το 1976. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών αναγνώρισε τη διπλωματική αξία της κίνησης, χωρίς να της αποδώσει θεσμικό βάρος που δεν είχε.

Ακόμη λιγότερο βολικό για το Μαξίμου είναι το σκέλος των συμμαχιών. Ο Βενιζέλος θυμίζει την άβολη νατοϊκή συνθήκη: η Ελλάδα εξοπλίζεται επί δεκαετίες κυρίως απέναντι σε απειλή από άλλο μέλος της ίδιας Συμμαχίας, την Τουρκία. Συνεπώς, η προσδοκία ότι νεότερες συνεργασίες θα εξασφαλίσουν όσα δεν εξασφάλισαν το ΝΑΤΟ, η Ε.Ε. και η σχέση με τις ΗΠΑ χρειάζεται κάτι περισσότερο από διπλωματικές φιλοφρονήσεις.

Ισραήλ και Γαλλία με όρια

Τα παραδείγματα είναι συγκεκριμένα. Η αμυντική συνεργασία με το Ισραήλ και η προμήθεια της «Ασπίδας του Αχιλλέα» υπηρετούν την ελληνική ασφάλεια, δεν μεταφέρουν όμως στο Ισραήλ τον χειρισμό των σχέσεων με την Άγκυρα. Ούτε η παρουσία γαλλικών επιχειρήσεων στην ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ μετατρέπει τη Γαλλία σε διαχειριστή των ελληνικών θαλάσσιων διεκδικήσεων. Οι δύο εταίροι έχουν δικά τους συμφέροντα στην Τουρκία, υπενθυμίζει ο Βενιζέλος.

Εδώ βρίσκεται και η αιχμή προς την κυβέρνηση: οι συνεργασίες δεν απαλλάσσουν την Αθήνα από τις δικές της πρωτοβουλίες, ιδίως μέσα σε παρατεταμένο προεκλογικό κλίμα. Ως επιθυμητή κατεύθυνση ο Βενιζέλος εξετάζει την επέκταση της μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο, με τήρηση του Δικαίου της Θάλασσας. Στο ίδιο τραπέζι, πάντως, βρίσκονται οι λιβυκές αντιρρήσεις του 2025 για τη συμφωνία του 2020.