Οι φούρνοι κλείνουν, η κυβέρνηση απαντά με οικιακό τιμολόγιο

Όταν η ερώτηση αφορά φούρνους που κλείνουν και η απάντηση περιλαμβάνει σταθερά τιμολόγια νοικοκυριών, το πρόβλημα δεν είναι μόνο επικοινωνιακό. Είναι η απόσταση ανάμεσα στην κυβερνητική περιγραφή της ενεργειακής πολιτικής και στην αντοχή μιας μικρής επιχείρησης. Ο Χρήστος Αβραμίδης βάζει στο τραπέζι αυτήν ακριβώς την αντίφαση: 1.500 βιοτεχνικοί φούρνοι έκλεισαν μέσα σε τρία χρόνια, οι 1.200 για οικονομικούς λόγους, χωρίς από τις απαντήσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου να προκύπτει συγκεκριμένο νέο μέτρο για τον κλάδο.

Το λουκέτο δεν είναι μέσος όρος

Οι επαγγελματίες αναφέρουν αύξηση του ενεργειακού κόστους κατά 40%. Ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου φτάνει να συγκρίνει τον αριθμό των κλειστών φούρνων με εκείνον της Κατοχής. Η ιστορική σύγκριση είναι δική του· το σημερινό πολιτικό ερώτημα, όμως, δεν χρειάζεται ιστορικές αναλογίες για να σταθεί: πόσο αποτελεσματική είναι μια στήριξη όταν τόσο πολλές επιχειρήσεις δεν αντέχουν;

Απέναντι σε αυτήν την εικόνα βρίσκεται ένα άλλο μέγεθος: οι τέσσερις μεγάλοι ενεργειακοί όμιλοι εμφάνισαν το 2025 συνολική λειτουργική κερδοφορία άνω του ενός δισ. ευρώ, σε όρους EBITDA, στις δραστηριότητες παραγωγής, εμπορίας και προμήθειας ενέργειας. Τα EBITDA δεν είναι καθαρά κέρδη, ούτε αποδεικνύουν από μόνα τους αθέμιτη πρακτική. Δείχνουν, ωστόσο, ότι η κρίση μπορεί να συνυπάρχει με ισχυρή λειτουργική κερδοφορία στη μία πλευρά και με οικονομική ασφυξία στην άλλη.

Αυτή η αντίθεση δικαιολογεί απολύτως την ερώτηση για παρέμβαση στην αγορά ενέργειας και στην κερδοφορία των ομίλων. Δεν αρκεί να ονομάζεται μια κρίση «ιστορική» για να εξηγείται και η κατανομή του βάρους της. Το μέγεθος της κρίσης περιγράφει τη δυσκολία· δεν απαλλάσσει την πολιτική από την υποχρέωση να απαντήσει ποιον προστατεύει.

Η απάντηση άλλαξε μετρητή

Ο Παύλος Μαρινάκης επικαλέστηκε προηγούμενες κρατικές παρεμβάσεις, τη φορολόγηση υπερεσόδων και λιανικές τιμές ρεύματος κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Πρόκειται για ουσιαστικά στοιχεία της κυβερνητικής υπεράσπισης, όχι για επιχειρήματα που μπορούν να διαγραφούν επειδή δεν βολεύουν την κριτική. Δεν απαντούν, όμως, αυτομάτως στο ερώτημα αν τα μέτρα επαρκούν για τους βιοτεχνικούς φούρνους.

Η δε αναφορά σε σταθερά οικιακά τιμολόγια μεταφέρει την απάντηση σε διαφορετική κατηγορία καταναλωτή. Άλλο το τιμολόγιο του σπιτιού, άλλο η βιωσιμότητα του φούρνου. Και η επίκληση όσων έγιναν δεν υποκαθιστά την ανακοίνωση όσων χρειάζονται τώρα.

Δεν τεκμηριώνεται ότι κάθε οικονομικό λουκέτο οφείλεται αποκλειστικά στην ενέργεια. Τεκμηριώνεται, όμως, το κενό της συγκεκριμένης απάντησης: ζητήθηκε νέο μέτρο για επιχειρήσεις που κλείνουν και δόθηκε απολογισμός. Η κυβέρνηση μπορεί να κερδίζει τη σύγκριση των μέσων όρων. Ο φούρνος χρειάζεται να βγάζει τον λογαριασμό.