«Δαίδαλος»: 14 ερωτήσεις και απαντήσεις για τον εθνικό υπερυπολογιστή

Ο εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» εγκαινιάστηκε σήμερα, 19 Οκτωβρίου 2026, στο Λαύριο, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρη Παπαστεργίου. Η Ελλάδα αποκτά με τη νέα αυτή υποδομή σημαντική υπολογιστική ισχύ.

Η καταγεγραμμένη επίδοσή του φτάνει τα 85,69 petaflops, κατατάσσοντας τον «Δαίδαλο» ανάμεσα στους ισχυρότερους υπερυπολογιστές διεθνώς. Το σύστημα προορίζεται να ενισχύσει την επιστημονική έρευνα, την ανάπτυξη εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης και την καινοτομία.

Ποια τεχνικά χαρακτηριστικά διαθέτει και σε ποιους θα είναι διαθέσιμη η υπολογιστική του ισχύς; Ποια είναι η σχέση του με το ελληνικό εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης PHAROS και πόσο κόστισε η επένδυση;

Ακολουθούν απαντήσεις στα κύρια ερωτήματα γύρω από τη νέα υποδομή.

1. Τι είναι ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» και γιατί έχει σημασία για την Ελλάδα;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» αποτελεί τον νέο Εθνικό Υπερυπολογιστή και το ισχυρότερο υπολογιστικό σύστημα που έχει αποκτήσει έως σήμερα η χώρα. Είναι μια σύγχρονη υποδομή Υπολογιστικής Υψηλών Επιδόσεων (HPC), ικανή να επεξεργάζεται τεράστιους όγκους δεδομένων και να εκτελεί πολύπλοκους υπολογισμούς με εξαιρετικά υψηλή ταχύτητα.

Η απόκτηση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» δίνει στην Ελλάδα νέες δυνατότητες στην επιστημονική έρευνα, στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στη δημιουργία προηγμένων τεχνολογικών εφαρμογών, ενώ ισχυροποιεί τη θέση της στο ευρωπαϊκό και διεθνές οικοσύστημα υπερυπολογιστών.

2. Ποια είναι η υπολογιστική ισχύς του και η θέση του διεθνώς;

Η μετρημένη επίδοση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» ανέρχεται σε 85,69 PetaFlops. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να διεκπεραιώνει περίπου 85,69 τετράκις εκατομμύρια υπολογιστικές πράξεις κάθε δευτερόλεπτο.

Στην παγκόσμια λίστα TOP500 με τους ισχυρότερους υπερυπολογιστές βρίσκεται στην 31η θέση, ενώ στην Green500, η οποία μετρά την ενεργειακή αποδοτικότητα, καταλαμβάνει την 23η.

Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον ανάμεσα στις 14 χώρες παγκοσμίως με τόσο ισχυρή παρουσία στην κατάταξη των υπερυπολογιστών, χάρη στον «ΔΑΙΔΑΛΟ».

3. Πότε θα αρχίσει η χρήση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» από τους πρώτους χρήστες;

Η διάθεση πρόσβασης στον «ΔΑΙΔΑΛΟ» θα γίνει σταδιακά μέσα στον Δεκέμβριο, αφού ολοκληρωθεί η παραμετροποίηση του συστήματος. Η ΕΔΥΤΕ θα δημοσιοποιεί τις προσκλήσεις, τους όρους συμμετοχής και τις οδηγίες για την πρόσβαση.

Επιδίωξη είναι η αξιοποίηση της νέας υποδομής να αρχίσει με οργανωμένο τρόπο και με την απαιτούμενη τεχνική ασφάλεια.

4. Ποιοι μπορούν να χρησιμοποιούν τον «ΔΑΙΔΑΛΟ» και πώς θα αποκτούν πρόσβαση;

Η υπολογιστική ισχύς του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» θα προσφέρεται στην ελληνική και ευρωπαϊκή επιστημονική και ακαδημαϊκή κοινότητα, καθώς και σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς επιχειρήσεις, μικρομεσαίες εταιρείες, τη βιομηχανία και τον δημόσιο τομέα.

Οι ενδιαφερόμενοι θα αποκτούν πρόσβαση μέσα από τις προβλεπόμενες διαδικασίες και προσκλήσεις της ΕΔΥΤΕ και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC. Όπου αυτό προβλέπεται, θα υπάρχει δυνατότητα συμμετοχής και μέσω του PHAROS AI Factory.

Οι υποψήφιοι χρήστες θα καταθέτουν προτάσεις έργων, οι οποίες θα κρίνονται με βάση την επιστημονική ή τεχνολογική αξία τους, τις απαιτήσεις σε υπολογιστικούς πόρους και τη διαθεσιμότητα των πόρων.

Οι λεπτομερείς όροι συμμετοχής και οι σχετικές προθεσμίες θα γνωστοποιηθούν όταν ξεκινήσει η παραγωγική λειτουργία του συστήματος.

5. Ποιες εργασίες μπορεί να αναλάβει ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»; Παραδείγματα εφαρμογών

Το πεδίο εφαρμογών του είναι εκτεταμένο: περιλαμβάνει την Υγεία και τη βιοϊατρική έρευνα, αλλά και την κλιματική αλλαγή, την ενέργεια, τις μεταφορές, τη βιομηχανία και την κυβερνοασφάλεια.

Μερικά ενδεικτικά παραδείγματα είναι τα εξής:

• Στην Υγεία: Ερευνητικές ομάδες μπορούν να εκπαιδεύσουν μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης με κατάλληλα ανωνυμοποιημένα δεδομένα, επιδιώκοντας την έγκαιρη διάγνωση ασθενειών ή τη δημιουργία εργαλείων εξατομικευμένης ιατρικής.
• Στην πολιτική προστασία: Η υποδομή μπορεί να υποστηρίξει σύνθετα κλιματικά μοντέλα, ώστε να γίνει καλύτερα κατανοητή η εμφάνιση ακραίων καιρικών φαινομένων και να προβλέπονται κίνδυνοι πυρκαγιάς.
• Στην επιχειρηματικότητα: Μια ελληνική επιχείρηση μπορεί να προσομοιώσει νέα προϊόντα ή παραγωγικές διαδικασίες, μειώνοντας τον χρόνο των δοκιμών και βελτιώνοντας τον σχεδιασμό πριν από την παραγωγή.

Επιπλέον, ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» θα υποστηρίζει την ανάπτυξη εφαρμογών παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης και Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων, τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν στην ελληνική γλώσσα, στην εκπαίδευση και στον πολιτισμό.

6. Είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη η μόνη χρήση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ»;

Όχι. Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» είναι υπερυπολογιστής γενικής χρήσης, κατάλληλος για επιστημονικές και τεχνολογικές εργασίες που χρειάζονται εξαιρετικά υψηλή υπολογιστική ισχύ.

Αν και η Τεχνητή Νοημοσύνη συγκαταλέγεται στους βασικούς τομείς αξιοποίησής του, το σύστημα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και στην υπολογιστική φυσική και χημεία, στη βιολογία, στη μετεωρολογία, στην κλιματική έρευνα, στην ενέργεια, στη βιομηχανία και σε πολλούς άλλους τομείς.

7. Σε τι διαφέρει από έναν συνηθισμένο υπολογιστή ή τις υπηρεσίες cloud;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» έχει κατασκευαστεί για την επίλυση προβλημάτων πολύ μεγάλης υπολογιστικής κλίμακας, τα οποία απαιτούν να χρησιμοποιούνται ταυτόχρονα πολυάριθμοι επεξεργαστικοί πόροι.

Πρακτικά, μπορεί να ολοκληρώνει σε εύλογο χρόνο ιδιαίτερα απαιτητικές εργασίες που σε συμβατικά υπολογιστικά συστήματα θα διαρκούσαν πολύ περισσότερο ή δεν θα ήταν δυνατό να εκτελεστούν αποτελεσματικά.

8. Πώς συνδέεται ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» με το PHAROS AI Factory;

Ο ελληνικός «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» λειτουργεί ως υπολογιστικός πυρήνας του Εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης «PHAROS», το οποίο συγκαταλέγεται στα πρώτα AI Factories του ευρωπαϊκού δικτύου.

Στο «PHAROS», η υπολογιστική ισχύς που προσφέρει ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» συνδυάζεται με δεδομένα, τεχνογνωσία, εργαλεία, κατάρτιση και εξειδικευμένη υποστήριξη. Έτσι, ερευνητές, πανεπιστήμια, επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς μπορούν να αναπτύσσουν εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Οι τομείς που έχουν τεθεί σε προτεραιότητα είναι η Υγεία, η Γλώσσα και ο Πολιτισμός, καθώς και η Βιωσιμότητα.

Με το εγχείρημα ενισχύεται η τεχνολογική αυτονομία της Ελλάδας και δημιουργείται το κατάλληλο έδαφος για την ανάπτυξη εγχώριων μοντέλων και εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης.

9. Ποια τεχνολογία αξιοποιεί ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»;

Η βάση του συστήματος είναι η προηγμένη αρχιτεκτονική της Hewlett Packard Enterprise (HPE), ενώ περιλαμβάνει επιταχυντές NVIDIA GH200 για ιδιαίτερα απαιτητικούς υπολογισμούς και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Παράλληλα, εφαρμόζεται άμεση υγρή ψύξη (Direct Liquid Cooling), που απομακρύνει πιο αποδοτικά τη θερμότητα από τα υπολογιστικά κυκλώματα και μειώνει την ενέργεια που χρειάζεται για την ψύξη τους.

10. Σε ποιο σημείο βρίσκεται ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» και τι υποδομές έχει το Κέντρο Δεδομένων;

Στο ιστορικό κτίριο όπου στεγαζόταν ο πρώην Ηλεκτρικός Σταθμός, μέσα στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου, βρίσκεται το νέο Κέντρο Δεδομένων της ΕΔΥΤΕ, όπου έχει εγκατασταθεί ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ». Το κτίριο, αναγνωρισμένο μνημείο βιομηχανικής κληρονομιάς και περίπου 1.500 τ.μ., μετατράπηκε σε σύγχρονη εγκατάσταση υψηλής τεχνολογίας.

Η εγκατεστημένη ισχύς του Κέντρου Δεδομένων φτάνει τα 6,3 MVA. Η λειτουργία του ακολουθεί τις πολιτικές ασφάλειας της ΕΔΥΤΕ και καλύπτει τα πρότυπα διαθεσιμότητας και αξιοπιστίας του διεθνούς οργανισμού Uptime Institute.

11. Με ποιους τρόπους εξασφαλίζεται η ενεργειακή αποδοτικότητα του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ»;

Κατά τον σχεδιασμό του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα στην ενεργειακή αποδοτικότητα. Στην παγκόσμια κατάταξη Green500, το σύστημα βρίσκεται στην 23η θέση.

Η κατανάλωση για ψύξη περιορίζεται χάρη στην προηγμένη άμεση υγρή ψύξη (Direct Liquid Cooling), η οποία συνδυάζεται με τις τοπικές κλιματικές συνθήκες και τη δυνατότητα αξιοποίησης ελεύθερης ψύξης στο μεγαλύτερο μέρος του έτους.

Επιπλέον, για ιδιοκατανάλωση λειτουργεί στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου φωτοβολταϊκό πάρκο ισχύος 2 MWp, το οποίο συμβάλλει στην κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της εγκατάστασης.

12. Είναι επισκέψιμος για το κοινό ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»;

Ο χώρος έχει σχεδιαστεί για να φιλοξενεί επισκέπτες, εφόσον τηρούνται οι αναγκαίοι όροι ασφάλειας.

Επειδή πρόκειται για υπολογιστική υποδομή με υψηλές τεχνικές απαιτήσεις, η είσοδος στον εξοπλισμό υπόκειται σε έλεγχο.

Όταν ολοκληρωθούν οι εργασίες στον περιβάλλοντα χώρο, θα ανακοινωθούν πληροφορίες για τη δυνατότητα διοργάνωσης επισκέψεων.

13. Ποιος έχει την ευθύνη διαχείρισης του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ»;

Αρμόδιο για τη λειτουργία και τη διαχείριση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» είναι το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ Α.Ε. – GRNET). Ο φορέας υπάγεται στο Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης και δραστηριοποιείται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος EuroHPC.

Εξειδικευμένο προσωπικό υποστηρίζει τη λειτουργία, με συνεχή τεχνική εποπτεία, ώστε να διασφαλίζονται η ασφάλεια και η διαθεσιμότητα της υποδομής, καθώς και η αποδοτική χρήση της.

14. Ποιο ήταν το κόστος του έργου και από πού προήλθε η χρηματοδότηση;

Ο προϋπολογισμός για το σύνολο του έργου είναι 58,9 εκατ. ευρώ, μαζί με τον ΦΠΑ. Την υλοποίηση ανέλαβε η ΕΔΥΤΕ Α.Ε. – GRNET, η οποία προχώρησε σε δύο στάδια.

Με προϋπολογισμό 41 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, η Hewlett Packard Enterprise ανέλαβε την προμήθεια και την εγκατάσταση του υπολογιστικού εξοπλισμού, των συστημάτων αποθήκευσης και του λογισμικού, καθώς και την παροχή εκπαιδευτικών υπηρεσιών.

Η MainSys Α.Ε. ήταν υπεύθυνη για τη διαμόρφωση των ηλεκτρομηχανολογικών υποδομών και του Κέντρου Δεδομένων στο Λαύριο. Ο προϋπολογισμός του συγκεκριμένου σκέλους ανήλθε σε 17,9 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Η χρηματοδότηση του έργου εξασφαλίστηκε από το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», μέσω πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU, καθώς και από την Κοινή Επιχείρηση EuroHPC.