Μέτρα στήριξης στα καύσιμα σε δύο φάσεις

Επιδότηση απευθείας στην αντλία, ενισχυμένο επίδομα θέρμανσης και εκπτώσεις από τα διυλιστήρια περιλαμβάνει το σχέδιο για τον περιορισμό των τιμών στα πρατήρια.

Της ΣΙΣΣΥΣ ΣΤΑΥΡΟΠΙΕΡΡΑΚΟΥ – ΠΗΓΗ: Realnews

Η κυβέρνηση προετοιμάζει ένα διπλό, διαδοχικό σχέδιο παρεμβάσεων στην αγορά καυσίμων, με στόχο να περιορίσει τις επιβαρύνσεις που προκαλεί στα νοικοκυριά η νέα αύξηση του ενεργειακού κόστους. Κεντρικό βάρος δίνεται στο πετρέλαιο θέρμανσης, μέσω επιδότησης στην αντλία και ενίσχυσης του επιδόματος θέρμανσης, ενώ μέτρα θα ληφθούν και για το πετρέλαιο κίνησης. Οι ανακοινώσεις για τα καύσιμα θα γίνουν στις 30 Σεπτεμβρίου, ενώ στις 14 Οκτωβρίου, μία ημέρα πριν από την επίσημη έναρξη της διανομής πετρελαίου θέρμανσης, θα παρουσιαστούν τα μέτρα για το πετρέλαιο και το επίδομα θέρμανσης.

Το ύψος και η μορφή των παρεμβάσεων θα κριθούν από την πορεία των διεθνών τιμών, τις εκπτώσεις των διυλιστηρίων και, κυρίως, τον δημοσιονομικό χώρο που θα διαθέτει το οικονομικό επιτελείο. Κυβερνητικές πηγές ξεκαθαρίζουν πως τα διαθέσιμα περιθώρια είναι περιορισμένα και δεν επιτρέπουν την επιστροφή σε οριζόντιες επιδοτήσεις, όπως εκείνες που εφαρμόστηκαν στην προηγούμενη ενεργειακή κρίση.

Χαμηλότερη τιμή εκκίνησης

Η πρόσφατη αποκλιμάκωση των τιμών στα διυλιστήρια ενισχύει, με επιφύλαξη, τις προσδοκίες για χαμηλότερη αρχική τιμή στο πετρέλαιο θέρμανσης. Οι προβλέψεις στις αρχές της εβδομάδας έδειχναν περίπου 2,05 ευρώ το λίτρο, όμως τα τελευταία στοιχεία κατεβάζουν την εκτίμηση κοντά στα 1,95 ευρώ. Παρ’ όλα αυτά, τα δεδομένα ενδέχεται να αλλάξουν έως την έναρξη της περιόδου θέρμανσης, στις 15 Οκτωβρίου.

Η επιδίωξη της κυβέρνησης είναι, σε συνεννόηση με τα διυλιστήρια, η τιμή που θα διαμορφωθεί με την έναρξη της περιόδου θέρμανσης να βρεθεί κάτω από 1,70 ευρώ το λίτρο. Το αποτέλεσμα αναμένεται να προκύψει από τον συνδυασμό επιδότησης του κράτους στην αντλία και εμπορικής έκπτωσης από τα δύο εγχώρια διυλιστήρια.

Ενίσχυση κατά 20%

Το επίδομα θέρμανσης αποτελεί τη δεύτερη βασική παρέμβαση και δεν θα αφορά μόνο τον Οκτώβριο, αλλά ολόκληρη τη χειμερινή περίοδο. Το οικονομικό επιτελείο μελετά αύξηση κατά περίπου 20% ή και περισσότερο, ώστε η στήριξη των νοικοκυριών με τα χαμηλότερα εισοδήματα να γίνει ουσιαστικότερη. Οι δικαιούχοι εκτιμώνται σε περίπου 1,2 εκατομμύρια νοικοκυριά, ενώ το συνολικό ποσό που θα διανεμηθεί υπολογίζεται σε περίπου 300 εκατ. ευρώ. Η προκαταβολή προγραμματίζεται να δοθεί πριν από τα Χριστούγεννα, για να ενισχυθούν έγκαιρα οι οικογένειες στους μήνες των αυξημένων αναγκών. Τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια δεν θα αλλάξουν, ενώ εξετάζεται η αύξηση του ελάχιστου επιδόματος, το οποίο σήμερα είναι 100 ευρώ.

Το επικρατέστερο σχέδιο

Μεταξύ των κυβερνητικών μέτρων βρίσκεται και η επιδότηση στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης. Η βασική πρόταση διατηρεί την ενίσχυση στα 10 λεπτά ανά λίτρο, με κόστος για τον προϋπολογισμό περίπου 30 εκατ. ευρώ. Σε πρώτη φάση, η επιδότηση θα παραταθεί μέχρι 14 Οκτωβρίου. Οι αποφάσεις για το διάστημα από τις 15 έως και το τέλος Οκτωβρίου θα ανακοινωθούν μαζί με τα μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης. Την ίδια ώρα, τα δύο ελληνικά διυλιστήρια αναμένεται να δώσουν εκπτώσεις τόσο στο πετρέλαιο κίνησης όσο και στην αμόλυβδη βενζίνη. Η διυλιστηριακή τιμή του ντίζελ έχει μειωθεί ήδη από 1,64 σε 1,57 ευρώ το λίτρο και, αν η πτωτική πορεία συνεχιστεί, η μέση λιανική μπορεί να υποχωρήσει από τα 2,22 ευρώ προς τα 2,15 ευρώ. Η αμόλυβδη, αντίθετα, παραμένει σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, με τη μέση πανελλαδική τιμή να πλησιάζει τα 2,20 ευρώ το λίτρο και χωρίς μέχρι στιγμής σαφή ένδειξη σημαντικής πτώσης.

Οριστικά φαίνεται να εγκαταλείπεται η επαναφορά του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των εταιρειών εμπορίας και των πρατηρίων καυσίμων. Η κυβέρνηση επιλέγει παρεμβάσεις που θα στοχεύουν απευθείας στην τελική τιμή, σε συνδυασμό με τις εκπτώσεις των διυλιστηρίων, καθώς εκτιμά ότι ένα νέο πλαφόν ίσως δεν αποδώσει στις σημερινές συνθήκες της αγοράς.

Σε ό,τι αφορά τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει αποκλειστικά να εξασφαλίσει την αναγκαία έγκριση από την Ευρωπαϊκή Ενωση. Με αυτόν τον τρόπο θα μπορούσε να δημιουργηθεί επιπλέον δημοσιονομικός χώρος για τη στήριξη των νοικοκυριών, εφόσον η ενεργειακή κρίση κλιμακωθεί.

Ηλεκτρικό ρεύμα και κρατικές επιδοτήσεις

Σε αντίθεση με τα καύσιμα, προς το παρόν δεν προβλέπονται οριζόντιες κρατικές ενισχύσεις στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος. Η κυβέρνηση περιορίζεται σε ισχυρή σύσταση προς τους καταναλωτές να επιλέξουν σταθερά, μπλε τιμολόγια, καθώς αυτά παρέχουν προστασία απέναντι στις μεταβολές των τιμών.

Στήριξη της βιομηχανίας

Στον σχεδιασμό του συνολικού πακέτου εξετάζεται να ενταχθεί και η βιομηχανία, αφού η κυβέρνηση διαπιστώνει ότι οι αυξημένες τιμές ενέργειας επιβαρύνουν σημαντικά τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις. Ο υφιστάμενος μηχανισμός αντιστάθμισης προσφέρει σήμερα έκπτωση περίπου 35 ευρώ ανά μεγαβατώρα και αφορά περίπου 40 επιχειρήσεις. Το οικονομικό επιτελείο εξετάζει αν η ενίσχυση μπορεί να επεκταθεί και σε εταιρείες που, λόγω του ύψους της κατανάλωσής τους, δεν εντάσσονται στο ισχύον σύστημα. Αν βρεθεί ο απαιτούμενος δημοσιονομικός χώρος, η παρέμβαση είναι πιθανό να προχωρήσει μέσω του ευρωπαϊκού πλαισίου CISAF, που προβλέπει προσωρινές δράσεις για τη συγκράτηση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας στις ενεργοβόρες επιχειρήσεις. Το μέγεθος των τελικών μέτρων θα εξαρτηθεί από τις συνομιλίες με τα διυλιστήρια, την πορεία των τιμών και τις εγκρίσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σε κάθε περίπτωση, στόχος της κυβέρνησης είναι να μειωθεί η τιμή του πετρελαίου στην αντλία και να στηριχθούν με στοχευμένο τρόπο τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά, χωρίς να διαταραχθεί η δημοσιονομική ισορροπία.