Νίκος Συρίγος: Η μητέρα του ζει με σκλήρυνση κατά πλάκας – «Είναι πολύ μεγάλος σταυρός αυτός» στο «Χαμογέλα και Πάλι» (Βίντεο)

Με αφορμή την είδηση ότι η Κριστίνα Άπλγκεϊτ δεν έχει τελικά σκλήρυνση κατά πλάκας, παρότι αυτή ήταν η αρχική διάγνωση των γιατρών της, ο Νίκος Συρίγος μίλησε σήμερα, Τετάρτη 21 Σεπτεμβρίου, στην εκπομπή «Χαμογέλα και Πάλι» για τη δική του εμπειρία. Η μητέρα του πάσχει από τη συγκεκριμένη νόσο εδώ και περίπου τρεις δεκαετίες.

Ο Νίκος Συρίγος μιλά για το πρόβλημα υγείας της μητέρας του

Με αφορμή το θέμα, ο Νίκος Συρίγος απηύθυνε το δικό του μήνυμα στην εκπομπή, λέγοντας: «Επειδή η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι κάτι που το ζω καθημερινά λόγω της μητέρας μου. Θέλω αν της πω αν φτάνει το μήνυμά μας και στην άλλη άκρη του Ατλαντικού ότι είναι πολύ μεγάλος σταυρός αυτός που κουβαλάνε αυτοί οι άνθρωποι και ότι είναι πολύ τυχερή που δεν έχει να αντιμετωπίσει αυτό το θηρίο. Πραγματικά έχει δίκιο ο γιατρός που της είπε ότι είναι τυχερή που δεν έχει σκλήρυνση κατά πλάκας γιατί πραγματικά είναι πολύ μεγάλη μάχη και πολύ δύσκολη με το θηρίο αυτό και έχουν το σεβασμό μου όλοι οι άνθρωποι που το αντιμετωπίζουν αυτό. Η μάνα μου έκανε τις εξετάσεις πριν από 25 χρόνια, τότε το ανακαλύψαμε, ήταν και δύσκολο τότε να το βρεις. Και εμείς πέσαμε “θύματα” ιατρικών λαθών, η μάνα μου μέχρι να βρουν ότι έχει σκλήρυνση κατά πλάκας έκανε δύο επεμβάσεις. Νόμιζαν ότι ήταν ορθοπεδικό το πρόβλημα. Της έβαλαν κράμα τιτανίου και αντιμετωπίζει πρόβλημα κάθε φορά που πάει να κάνει μαγνητική. Έχουν περάσει τα χρόνια και έπρεπε να το βρίσκουν πιο εύκολα. Πραγματικά είναι τυχερή η κοπέλα που δεν το έχει» ανέφερε, ενώ οι συνάδελφοί του τον άκουγαν σιωπηλοί.

Σκλήρυνση κατά πλάκας: βασικά στοιχεία και τρόποι αντιμετώπισης

Η πολλαπλή σκλήρυνση, γνωστή και ως σκλήρυνση κατά πλάκας, αποτελεί αυτοάνοση νόσο που επηρεάζει τον εγκέφαλο, τον νωτιαίο μυελό και τα μάτια. Χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση, καθώς ενδέχεται να προκαλέσει πολλές διαταραχές στον οργανισμό και να οδηγήσει τον ασθενή σε σωματική ανικανότητα, σε μια ιδιαίτερα παραγωγική περίοδο της ζωής του. Πρόκειται για νόσο με πολλές πτυχές, η οποία παλαιότερα δεν είχε εξεταστεί εκτενώς, καθώς ο εγκέφαλος είναι δύσκολο όργανο για μελέτη. Σήμερα, ωστόσο, η πρόοδος της επιστήμης —όχι μόνο της νευρολογίας, αλλά και συναφών πεδίων, όπως η ανοσολογία, η γενετική και η μαγνητική τομογραφία— έχει συμβάλει σε σημαντικά βήματα στη θεραπευτική αντιμετώπισή της.

Ποιες επιπτώσεις έχει στον οργανισμό;

Στους ασθενείς, το ανοσοποιητικό σύστημα «επιτίθεται» στη μυελίνη και την καταστρέφει. Πρόκειται για λιποειδή ουσία που περιβάλλει τα νεύρα, συμβάλλοντας στην προστασία και τη λειτουργία τους, καθώς και στη μετάδοση σημάτων που ρυθμίζουν την κίνηση, την ομιλία και άλλες λειτουργίες. Όταν η μυελίνη καταστρέφεται, στη θέση της σχηματίζεται ουλώδης ιστός και έτσι διαταράσσεται η ορθή μετάδοση των νευρικών σημάτων.

Σε ποιες ηλικίες εκδηλώνεται η νόσος;

Η συχνότερη εμφάνιση της σκλήρυνσης κατά πλάκας καταγράφεται στις ηλικίες 20 έως 40 ετών, χωρίς να αποκλείεται να παρουσιαστεί και σε μικρότερη ή μεγαλύτερη ηλικία. Θεωρείται η πιο συχνή νευρολογική πάθηση στους νέους και στα άτομα παραγωγικής ηλικίας. Επηρεάζει την ποιότητα ζωής, δυσχεραίνοντας την κίνηση και προσβάλλοντας την ουροδόχο κύστη, ενώ με την εξέλιξή της είναι δυνατόν να προκύψουν και επιπλέον προβλήματα.

Η νόσος παρουσιάζεται πιο συχνά στις γυναίκες και, ως προς τη φυλετική κατανομή, κυρίως στους λευκούς. Στον γενικό πληθυσμό, η πιθανότητα εμφάνισής της είναι περίπου 1 στις 1.000. Η κληρονομικότητα φαίνεται επίσης να συμβάλλει: όταν νοσεί γονέας ή αδελφός ή αδελφή, η πιθανότητα να νοσήσουν και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας είναι 1-3%. Στα δίδυμα αδέλφια το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει περίπου το 30%.

Ποιοι παράγοντες την προκαλούν;

Οι αιτίες που οδηγούν στην πολλαπλή σκλήρυνση δεν είναι γνωστές. Έχει αποδειχτεί, όμως, ότι στην παθογένεσή της εμπλέκονται η γενετική προδιάθεση —με αρκετά γονίδια που αυξάνουν την ευαισθησία και πολύ λίγα προστατευτικά—, η έκθεση σε έναν ή περισσότερους περιβαλλοντικούς παθογόνους παράγοντες, καθώς και η ανάπτυξη παθολογικών ανοσολογικών μηχανισμών κατά του κεντρικού νευρικού συστήματος από αδιευκρίνιστα αίτια.

Με ποιον τρόπο διαγιγνώσκεται;

Η διάγνωση βασίζεται στην κλινική εικόνα, με συμπληρωματική συμβολή από εργαστηριακές εξετάσεις, όπως η μαγνητική τομογραφία (MRI) και η ανάλυση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ΕΝΥ). Η MRI έχει ενισχύσει σημαντικά τη διαγνωστική διαδικασία και διευκολύνει τον σχεδιασμό των αναγκαίων θεραπειών. Η βασική πρόκληση είναι ότι παθήσεις του εντέρου, της καρδιάς ή άλλων οργάνων ενδέχεται να επηρεάσουν τον εγκέφαλο και να δημιουργήσουν αλλοιώσεις παρόμοιες με εκείνες της σκλήρυνσης κατά πλάκας, χωρίς τελικά να πρόκειται για αυτήν.

Σε ποιες μορφές διακρίνεται η νόσος;

Με βάση τα κλινικά γνωρίσματα, η νόσος ταξινομείται σε τέσσερις «τυπικές» και δύο «άτυπες» μορφές. Στις τυπικές κατατάσσονται η υποτροπιάζουσα, η δευτεροπαθής προϊούσα, η πρωτοπαθής προϊούσα και η προϊούσα-υποτροπιάζουσα. Τα τελευταία χρόνια έχουν προστεθεί στη διάκριση και δύο «άτυπες» μορφές, οι οποίες αφορούν την αρχική εμφάνιση της νόσου.

Η μία άτυπη εκδήλωση είναι το ακτινολογικά εντοπισμένο σύνδρομο απομυελίνωσης: σε μια μαγνητική εγκεφάλου που γίνεται τυχαία, μπορεί να εντοπιστούν ευρήματα όμοια με εκείνα της νόσου, παρότι το άτομο δεν έχει εμφανίσει συμπτώματα ή άλλα κλινικά σημεία. Η δεύτερη μορφή είναι το κλινικά εντοπισμένο σύνδρομο, που ξεκινά με ένα ή περισσότερα κλινικά συμπτώματα.

Ποιες δυσκολίες υπάρχουν στην αντιμετώπιση της νόσου;

Η αναγνώριση της πάθησης είναι ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς μπορεί να εξελίσσεται ύπουλα και να προκαλεί πολλά και διαφορετικά συμπτώματα από το νευρικό σύστημα. Ακόμη και ήπιες αρχικές ενδείξεις είναι πιθανό να αποτελούν λόγο υποψίας και χρειάζεται να αξιολογούνται κλινικά από ειδικό, με περαιτέρω εργαστηριακό έλεγχο όπου απαιτείται. Συχνά συμπτώματα είναι η εύκολη κόπωση, η αδυναμία στα άκρα, το μούδιασμα στα δάχτυλα και οι διαταραχές της όρασης. Στα σοβαρότερα και πιο δύσκολα συγκαταλέγονται τα προβλήματα μνήμης, η σύγχυση, η μειωμένη συγκέντρωση, η ακράτεια ούρων, οι δυσκολίες στην ομιλία και την ισορροπία, καθώς και άλλες κινητικές διαταραχές.

Ποιες θεραπευτικές επιλογές υπάρχουν;

Η θεραπευτική αντιμετώπιση επικεντρώνεται στον άνθρωπο και προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε ασθενούς. Οι ασθενείς χρειάζεται να συμμετέχουν στις αποφάσεις, όπως τονίζουν πολλές κλινικές μελέτες. Η επιλογή της αγωγής πρέπει να αποσκοπεί στον όσο το δυνατόν μεγαλύτερο περιορισμό των υποτροπών και της δραστηριότητας της νόσου, με τη μικρότερη δυνατή επιβάρυνση της καθημερινότητας και τη διατήρηση της ποιότητας ζωής, χωρίς να επηρεάζονται η εγκυμοσύνη και η γονιμότητα. Οι παλαιότερες αγωγές βασίζονταν στην ανοσοκαταστολή, ενώ οι περισσότερες σύγχρονες θεραπείες επιδιώκουν κυρίως την ανοσοτροποποίηση και, σε μικρότερο βαθμό, την ανοσοκαταστολή.

Οι διαθέσιμες αγωγές περιλαμβάνουν: 1) υποδόριες ή ενδομυϊκές ενέσεις, 2) φάρμακα που λαμβάνονται από το στόμα και 3) βιολογικούς παράγοντες, δηλαδή μονοκλωνικά αντισώματα, τα οποία χορηγούνται κυρίως με ενδοφλέβιες εγχύσεις. Σε αρκετές περιπτώσεις, η θεραπεία πλαισιώνεται από συνεδρίες εξειδικευμένης φυσικής ιατρικής αποκατάστασης, οι οποίες υποστηρίζουν τους ασθενείς και συμβάλλουν στην πρόληψη πιθανών επιπλοκών.

Είναι πάντοτε εξατομικευμένη η θεραπευτική προσέγγιση;

Η αντιμετώπιση καθορίζεται ξεχωριστά για κάθε ασθενή από εξειδικευμένο επιστήμονα, καθώς η θεραπευτική επιλογή διαφέρει από άτομο σε άτομο και μεταξύ ομάδων ασθενών. Άλλη προσέγγιση απαιτεί η υποτροπιάζουσα μορφή, άλλη όταν αυτή προχωρά σταδιακά προς μια πιο χρόνια μορφή και διαφορετική είναι η αντιμετώπιση της προοδευτικής μορφής, η οποία είναι δύσκολη ήδη από την έναρξή της.

Αντιμετωπίζεται η νόσος μόνο από νευρολόγους;

Συνήθως χρειάζεται η συνεργασία εξειδικευμένων γιατρών και άλλων επαγγελματιών υγείας, καθώς πρόκειται για νόσο με πολλές διαστάσεις, που επηρεάζει διαφορετικές λειτουργίες του εγκεφάλου. Μπορεί, όπως έχει αναφερθεί, να επηρεάσει την αισθητικότητα, την κίνηση και την ουροδόχο κύστη, ενώ νεότερες μελέτες δείχνουν ότι είναι δυνατόν να προκαλέσει και σημαντικές γνωστικές διαταραχές.

Μπορούν οι ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση να διατηρήσουν καλή ποιότητα ζωής;

Χάρη στην πρόοδο της επιστήμης, σήμερα οι ασθενείς έχουν δυνατότητα για καλύτερη ποιότητα ζωής σε ποσοστό 60-70%. Από τον Ιανουάριο του 2022 λειτουργεί στο Metropolitan Hospital το Κέντρο Πολλαπλής Σκλήρυνσης & Ειδικών Νευρολογικών Θεραπειών, το οποίο εστιάζει κυρίως στους ασθενείς με Πολλαπλή Σκλήρυνση. Εκεί γίνεται η αναγνώριση της νόσου και παρέχονται όλες οι νεότερες θεραπείες που έχουν διεθνή αναγνώριση. Επιπλέον, προσφέρονται εξειδικευμένες αγωγές, μεταξύ των οποίων ειδικές ανοσοθεραπείες, πλασμαφαίρεση και ανοσοκαταστολή. Το κέντρο διαθέτει εξειδικευμένους γιατρούς και άλλους επαγγελματίες υγείας με πολυετή πείρα, οι οποίοι προσφέρουν στοχευμένες ιατρικές υπηρεσίες υψηλού επιπέδου.

Πηγή: metropolitan-hospital.gr