Ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ: Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν «μπλε κύμα» – Γιατί οι Ρεπουμπλικάνοι τις θεωρούν λανθασμένες

Μία εβδομάδα απομένει έως τις κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, που είναι προγραμματισμένες για τις 3 Νοεμβρίου 2026. Οι ψηφοφόροι θα κρίνουν και τις 435 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων, καθώς και 35 από τις συνολικά 100 έδρες της Γερουσίας, διαμορφώνοντας το 120ό Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών.

Το περιοδικό Time σημειώνει ότι οι Ρεπουμπλικάνοι στην Ουάσινγκτον και στις πολιτείες που θεωρούνται κρίσιμες προβάλλουν σχεδόν ομόφωνα το ίδιο επιχείρημα: οι δημοσκοπήσεις κάνουν λάθος, καθώς εμφανίζουν λιγότερους ψηφοφόρους του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος από όσους υπάρχουν.

Στο στρατόπεδο των Δημοκρατικών, η αισιοδοξία και ο ενθουσιασμός συνυπάρχουν με αντίστοιχη ανησυχία, αλλά για διαφορετικό λόγο: οι προβλέψεις για «μπλε κύμα» μπορεί να λειτουργήσουν αντίστροφα, οδηγώντας χιλιάδες ψηφοφόρους στην αποχή και στο σπίτι. «Όλοι έχουμε καεί στο παρελθόν» είπε πρώην συνεργάτης σε προεκλογικές εκστρατείες των Δημοκρατικών.

Τα σημερινά ευρήματα των δημοσκοπήσεων υποδηλώνουν ότι οι Δημοκρατικοί μπορεί να πλησιάζουν σε μια ιστορική, σαρωτική νίκη. Με τα χαμηλότερα ποσοστά αποδοχής του στις δύο θητείες του, ο Ντόναλντ Τραμπ ενδέχεται να γίνει βαρίδι για τους περισσότερους Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους. Οι Δημοκρατικοί έχουν ισχυρές πιθανότητες να πάρουν την πλειοψηφία στη Βουλή των Αντιπροσώπων, ενώ η μάχη για τη Γερουσία παραμένει ανοιχτή. Ωστόσο, οι εσωτερικές ιδεολογικές διαφορές και η πολύ χαμηλή εικόνα του κόμματος μπορεί να περιορίσουν την απόδοσή του. Την ίδια ώρα, οι Ρεπουμπλικανοί αναμένεται σε ορισμένες καθοριστικές αναμετρήσεις να δαπανήσουν περισσότερα από τους Δημοκρατικούς.

Το ιδιαίτερα χαοτικό προεκλογικό σκηνικό αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο οι δημοσκοπήσεις να απέχουν σημαντικά από την πραγματικότητα — αλλά και να αποδειχθούν, στην πλειονότητά τους, ακριβείς.

Πότε μπορεί να πέσουν έξω οι δημοσκοπήσεις

«Σας το λέω, αυτές οι δημοσκοπήσεις είναι λάθος. Όλες τους. Χρησιμοποιούν εσφαλμένη ανάλυση», είπε το περασμένο Σαββατοκύριακο ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Μάικ Τζόνσον, στην προσπάθειά του να διατηρήσει τόσο τη Βουλή όσο και τη θέση του.

Τις τελευταίες εβδομάδες, οι τηλεοπτικοί σχολιαστές των Ρεπουμπλικανών επαναλαμβάνουν σταθερά αυτό το μήνυμα. Οι ηγέτες του κόμματος επιχειρούν να κινητοποιήσουν μια βάση που δεν δείχνει ιδιαίτερο ενθουσιασμό, κάνοντας λόγο για «στημένες» δημοσκοπήσεις που διογκώνουν τον αριθμό των Δημοκρατικών ψηφοφόρων. Η διαφορά στην κινητοποίηση αποτυπώνεται και στα στοιχεία: σύμφωνα με δημοσκόπηση του Associated Press, περίπου τα τρία τέταρτα των Δημοκρατικών θεωρούν «εξαιρετικά» σημαντική τη φετινή ψήφο, έναντι περίπου έξι στους δέκα Ρεπουμπλικανούς.

Ωστόσο, δεν είναι εντελώς αβάσιμος ο ισχυρισμός ότι οι δημοσκόποι δυσκολεύονται να προσεγγίσουν Ρεπουμπλικανούς, καθώς οι τελευταίοι είναι πιθανότερο να μην απαντήσουν στις κλήσεις ή ακόμη και να δώσουν παραπλανητικές απαντήσεις. Σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις οι δημοσκοπήσεις έχουν ξανά και ξανά εμφανίσει ισχυρότερες πιθανότητες νίκης για τους Δημοκρατικούς από τις πραγματικές. Πριν από τις τρεις τελευταίες προεδρικές εκλογές, τα αποτελέσματα στις κάλπες έδειξαν ότι η δύναμη του Τραμπ είχε υποτιμηθεί. Οι Ρεπουμπλικανοί επικαλούνται αυτό το μοτίβο, αν και αντίστοιχα σφάλματα δεν εμφανίζονται συνήθως στις ενδιάμεσες εκλογές.

Σε βίντεο που ανάρτησε ανώτερος αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, η ράπερ Νίκι Μινάζ ακούγεται πρόσφατα να λέει εν πτήσει με το Air Force One: «Ας ρωτήσουμε την Χίλαρι Κλίντον πόσο ψεύτικες είναι οι ψεύτικες δημοσκοπήσεις. Εμείς δεν δίνουμε καμία σημασία σε αυτές τις δημοσκοπήσεις». Και προσθέτει: «Προφανώς, σκοπός τους είναι να αποτρέψουν τους ψηφοφόρους μας από το να βγουν και να ψηφίσουν.»

🤣 Nicki Minaj just took a SWIPE at Hillary Clinton when referencing fake polls

“Let’s ask Hillary Clinton how fake the fake polls are! We don’t pay those polls any mind. Obviously, they are there to DETER our voters from going out and casting their vote.”

“Conservatives, we are WINNING, and we need not let anything stand in our way of taking it all the way, bringing it all the way home to the bank.”
— @NICKIMINAJ

@StevenCheung47

— Nick Sortor (@nicksortor) October 25, 2026

Ορισμένες πρόσφατες δημοσκοπήσεις πράγματι έπεσαν έξω, χωρίς όμως αυτό να επιβεβαιώνει κατ’ ανάγκη τη θέση των Ρεπουμπλικανών. Στις περσινές εκλογές για τους κυβερνήτες του Νιου Τζέρσεϊ και της Βιρτζίνια, οι δημοσκοπήσεις υπολόγισαν χαμηλότερα τις πιθανότητες των Δημοκρατικών, οι οποίοι τελικά επικράτησαν και στις δύο πολιτείες.

Γιατί οι δημοσκοπήσεις ενδέχεται να είναι σωστές

Παρά τις επαναλαμβανόμενες αναφορές Ρεπουμπλικανών σχολιαστών ότι οι δημοσκοπήσεις παρουσιάζουν υπερβολικά υψηλά ποσοστά για τους Δημοκρατικούς, τα ιστορικά δεδομένα δείχνουν πως αυτό δεν συμβαίνει στις χρονιές χωρίς προεδρικές εκλογές.

Στις πρόσφατες ενδιάμεσες εκλογές, οι δημοσκοπήσεις αποδείχθηκαν αρκετά ακριβείς, ενώ τα λάθη τους δεν ευνοούσαν πάντοτε τους Δημοκρατικούς. Το 2022, οι Δημοκρατικοί πήγαν λίγο καλύτερα από τις προβλέψεις, με αποτέλεσμα το «Κόκκινο Κύμα» που προσδοκούσαν οι Ρεπουμπλικανοί να είναι μικρότερο από όσο ήλπιζαν. Κάποιοι χαρακτήρισαν τότε το αποτέλεσμα μεγάλη αποτυχία των δημοσκοπήσεων, όμως συνολικά εκείνες είχαν αποτυπώσει σε μεγάλο βαθμό σωστά την εικόνα, με λίγες εξαιρέσεις σε συγκεκριμένες περιοχές.

Για τους δημοσκόπους, μια βασική αιτία που οι μετρήσεις πετυχαίνουν συχνότερα στις ενδιάμεσες εκλογές είναι ότι μπορούν ευκολότερα να εκτιμήσουν ποιοι ψηφοφόροι θα πάνε να ψηφίσουν. Στις εκλογές που διεξάγονται εκτός εκλογικού έτους, όταν η συμμετοχή είναι μικρότερη, η πολιτική δεν βρίσκεται στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης. «Το SNL δεν ξεκινά με σκετς για την κούρσα για τη Γερουσία στη Νεμπράσκα», σημειώνει άλλος σύμβουλος στρατηγικής των Δημοκρατικών. Έτσι, όταν δεν κρίνεται η Προεδρία, είναι πιο εύκολο να ξεχωρίσουν οι ψηφοφόροι που ενδιαφέρονται για τις εκλογές. Πολλοί, άλλωστε, δεν γνωρίζουν ούτε το όνομα του βουλευτή της περιφέρειάς τους, πόσο μάλλον να έχουν διαμορφώσει ισχυρή γνώμη γι’ αυτόν. Παρά τις επαναλαμβανόμενες δηλώσεις του Τραμπ ότι είναι υποψήφιος στις εκλογές του φθινοπώρου, στην πραγματικότητα δεν είναι.

Και οι δύο πλευρές ενεργούν σαν οι δημοσκοπήσεις να είναι ακριβείς

Παρότι οι Ρεπουμπλικάνοι υποστηρίζουν ότι οι δημοσκοπήσεις δεν καταγράφουν σωστά την απήχησή τους, η διαχείριση της χρηματοδότησης δείχνει πως λαμβάνουν υπόψη τα ευρήματα στις κρίσιμες πολιτείες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Βόρεια Καρολίνα: όταν οι μετρήσεις εμφάνιζαν τον Δημοκρατικό Ρόι Κούπερ με σαφές προβάδισμα έναντι του Ρεπουμπλικανού Μάικλ Γουότλι στην αναμέτρηση για τη Γερουσία, οι Ρεπουμπλικάνοι περιόρισαν σε μεγάλο βαθμό τις δαπάνες τους. Η κίνηση έδειχνε καθαρά ότι θεωρούσαν σχεδόν βέβαιη την επικράτηση του Κούπερ.

Το πολιτικό τοπίο, ωστόσο, παραμένει ρευστό, αν μη τι άλλο. Διαφορετικά, πώς εξηγείται ότι πολιτείες που παραδοσιακά ψηφίζουν «κόκκινα», όπως το Τέξας, η Αϊόβα, ακόμη και το Κάνσας, μπορεί να στείλουν Δημοκρατικό στη Γερουσία των ΗΠΑ; Παρ’ όλα αυτά, σε πολλές ανταγωνιστικές περιφέρειες οι Ρεπουμπλικάνοι παραβλέπουν τις δημοσκοπικές τάσεις και προτιμούν να επικαλούνται επιλεγμένες μετρήσεις, στις οποίες παραμένουν διεκδικητές ή βρίσκονται τουλάχιστον εντός του στατιστικού περιθωρίου σφάλματος.

Σε πανεθνικό επίπεδο, οι γενικές δημοσκοπήσεις δίνουν σαφές πλεονέκτημα στους Δημοκρατικούς, ενώ ο Τραμπ αποτελεί αναμφίβολα βάρος για τους Ρεπουμπλικάνους, καθώς καλούνται είτε να στηρίξουν τον αρχηγό του κόμματός τους είτε να υποστούν την οργή του. Κάποιοι Ρεπουμπλικάνοι υποψήφιοι εμφανίζονται αδιάφοροι και δεν ανταποκρίνονται στις προσδοκίες της κομματικής ηγεσίας σε εθνικό επίπεδο. Άλλοι, όπως ο Βιβέκ Ραμασβάμι, υποψήφιος για τη θέση του κυβερνήτη στο Οχάιο, έχουν βρεθεί σε δύσκολη θέση και μοιάζουν ανήμποροι να συμμαζέψουν τα πράγματα.

«Είμαστε στα πρόθυρα να ανακτήσουμε τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων», είπε το Σαββατοκύριακο ο επικεφαλής των Δημοκρατικών, Χακίμ Τζέφρις. Οι Δημοκρατικοί, ωστόσο, γνωρίζουν ότι το πρώτο ζητούμενο είναι να ψηφίσουν οι υποστηρικτές τους και να μην αντιμετωπίσουν τις δημοσκοπήσεις ως λόγο για να μείνουν στο σπίτι την ημέρα των εκλογών.

Αυτό, πάντως, δεν σημαίνει πως οι Δημοκρατικοί έχουν συγκροτήσει μια ομάδα υποψηφίων χωρίς αδυναμίες. Στο Μέιν, ένα πρόβλημα στην κούρσα για τη Γερουσία οδήγησε το κόμμα στην αντικατάσταση υποψηφίων, παρότι η επιλογή έμοιαζε ήδη οριστικοποιημένη. Οι Δημοκρατικοί σε εθνικό επίπεδο δεν μπόρεσαν επίσης να επιβάλουν τον υποψήφιο που προτιμούσαν στην αναμέτρηση για τη Γερουσία στο Μίσιγκαν. Και στις δύο πολιτείες, οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν πιο αμφίρροπες κούρσες απ’ ό,τι προσδοκούσαν οι Δημοκρατικοί.

Παρ’ όλα αυτά, ο Τραμπ είναι αυτή την περίοδο το ισχυρότερο «μεγάφωνο» της πολιτικής και περιοδεύει σε ολόκληρη τη χώρα, επιχειρώντας να ενεργοποιήσει τους υποστηρικτές του, οι οποίοι είναι γνωστό ότι συχνά δεν απαντούν στις τηλεφωνικές κλήσεις των εταιρειών δημοσκοπήσεων. Παρότι φαίνεται να επιβαρύνει το εθνικό ψηφοδέλτιο, παραμένει δημοφιλής στη βάση του. Δημοσκόπηση του CNBC, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα τη Δευτέρα, καταγράφει αποδοχή 82% για τον πρόεδρο των ΗΠΑ μεταξύ των Ρεπουμπλικάνων και 90% μεταξύ όσων αυτοπροσδιορίζονται ως υποστηρικτές του κινήματος MAGA. Πρόκειται για ποσοστά που κάνουν τους Ρεπουμπλικάνους να προσεύχονται πως τουλάχιστον αυτή η δημοσκόπηση αποτυπώνει σωστά την πραγματικότητα.