Προεδρικές εκλογές στη Βουλγαρία: Ανατολή και Δύση συγκρούονται στις κάλπες – Τα φαβορί και οι ανησυχίες για την ασφάλεια

Στη Βουλγαρία, οι πολίτες ψηφίζουν σήμερα για να εκλέξουν τον νέο πρόεδρο της βαλκανικής χώρας, με την εκλογική διαδικασία να διεξάγεται υπό τη σκιά ανησυχιών για την ασφάλεια. Αφορμή αποτελούν οι διαδοχικές επιθέσεις με drones σε εμπορικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα, σε απόσταση όχι μακριά από τις βουλγαρικές ακτές.

Η απερχόμενη πρόεδρος Ιλιάνα Γιότοβα, η οποία υποστηρίζει τον διάλογο με τη Μόσχα και αντιτίθεται στη συνέχιση της στρατιωτικής στήριξης προς την Ουκρανία, εμφανίζεται ως το φαβορί στη σημερινή αναμέτρηση.

Οι τέσσερις δημοσκοπήσεις που δημοσιοποιήθηκαν από την Τετάρτη καταγράφουν για την πολιτικό, η οποία έκλεισε χθες τα 62, πρόθεση ψήφου από 41,1% έως 47,3%. Ο Αντρέι Γκιούροφ, πρώην υπηρεσιακός πρωθυπουργός με τη στήριξη της αντιπολίτευσης, συγκεντρώνει 27,8% έως 30,6% και επιμένει πως η χώρα ανήκει στη Δύση.

Στην τρίτη θέση βρίσκεται ο αρχηγός του ακροδεξιού και φιλορωσικού κόμματος Βαντράζντανε («Αναγέννηση»), με ποσοστά που κυμαίνονται από 10,2% έως 12,8%.

Η πολιτική στρατηγική της Ιλιάνα Γιότοβα

Αν κερδίσει, η κ. Γιότοβα θα γράψει ιστορία ως η πρώτη γυναίκα που εκλέγεται απευθείας από τους πολίτες στην προεδρία της χώρας, η οποία αριθμεί 6,4 εκατομμύρια κατοίκους.

Μια τέτοια νίκη εκτιμάται ότι θα λειτουργούσε ενισχυτικά για τον πρωθυπουργό Ρούμεν Ράντεφ. Η Γιότοβα τον διαδέχθηκε τον Ιανουάριο, όταν εκείνος παραιτήθηκε για να συμμετάσχει στις βουλευτικές εκλογές, ενώ και ο ίδιος υποστηρίζει τον διάλογο με τη Ρωσία.

Προτού εκλεγεί αντιπρόεδρος του κ. Ράντεφ, το 2016 και το 2021, είχε εργαστεί ως δημοσιογράφος και είχε αναδειχθεί σε εξέχουσα προσωπικότητα του σοσιαλιστικού κόμματος. Είχε προηγουμένως εκλεγεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Η εκστρατεία της αξιοποίησε την πατριωτική χορδή, καθώς ξεκίνησε μπροστά από τη λεγόμενη Χρυσή Εκκλησία στη Βελίκι Πρεσλάφ, την παλιά πρωτεύουσα της πρώτης βουλγαρικής αυτοκρατορίας.

Η Γιότοβα απηύθυνε επανειλημμένα κάλεσμα για εθνική ομοψυχία και εντατικότερη αντιμετώπιση της φτώχειας. Παράλληλα, έθεσε τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία στο επίκεντρο της προεκλογικής της εκστρατείας, υποσχόμενη ότι θα είναι «πρόεδρος της ειρήνης».

Παρότι δεν αμφισβητεί την ένταξη της Βουλγαρίας στην ΕΕ και στο NATO, η υποψήφια αντιτίθεται στη συνέχιση της στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία και ζητά να γίνουν διαπραγματεύσεις μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.

Σε προεκλογική ομιλία της, επικρίνοντας εμμέσως τη συμμαχία ευρωπαϊκών κυβερνήσεων που στηρίζει το Κίεβο, υποστήριξε: «Δεν χρειαζόμαστε συμμαχία των προθύμων για την Ουκρανία, αλλά συμμαχία για την ειρήνη στην Ουκρανία».

Οι φόβοι των ψηφοφόρων για τον πόλεμο και την ασφάλεια

Για την 85χρονη ψηφοφόρο Ιρίνα Ιλίεβα, ο πόλεμος αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή ανησυχίας.

Η συνταξιούχος εκπαιδευτικός μίλησε σε συγκέντρωση στην Ντιμίτροφγκραντ, στη νότια Βουλγαρία, όπου κεντρική ομιλήτρια ήταν η κ. Γιότοβα. Όπως είπε: «Όποιο κι αν είναι το πρόσωπο που θα εκλεγεί (…) θα πρέπει να κάνει το παν προκειμένου τα προβλήματα να επιλύονται ειρηνικά».

Στις 6 και στις 13 Οκτωβρίου, τέσσερα εμπορικά πλοία δέχθηκαν πλήγματα από drones στα ανοιχτά της Βουλγαρίας. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, 21 άνθρωποι εξακολουθούν συνολικά να αγνοούνται.

Ο Ρούμεν Ράντεφ κάλεσε στη Σόφια τη Ρωσίδα πρέσβειρα και χαρακτήρισε τις επιθέσεις επωφελείς για τα συμφέροντα της Μόσχας. Ωστόσο, δεν απέδωσε επίσημα την ευθύνη στη Ρωσία, καθώς, όπως είπε, δεν υπάρχουν χειροπιαστές αποδείξεις.

Ζήτησε από τους συμμάχους της Σόφιας στο NATO να συνδράμουν, με βασικό αίτημα την ενίσχυση της εναέριας επιτήρησης. Στη συνέχεια, εστάλη αμερικανικό αεροσκάφος P-8 Poseidon.

Δύο διαφορετικές κατευθύνσεις για τη Βουλγαρία: Ανατολή και Δύση

Παρά τους ιστορικούς δεσμούς της με τη Ρωσία, η Βουλγαρία εξακολουθεί να είναι βαθιά διχασμένη ως προς το πώς πρέπει να διαμορφώσει τις σχέσεις της με τη Μόσχα.

Στον πρώτο γύρο, την προεδρία και την αντιπροεδρία διεκδικούν συνολικά 27 υποψήφιοι και υποψήφιες. Περίπου οι μισοί από αυτούς τάσσονται ανοιχτά με το Κρεμλίνο.

Ο πολιτολόγος Πάρβαν Σιμεόνοφ εκτιμά ότι σε αυτές τις εκλογές αναμετρώνται δυο οράματα για τη Βουλγαρία: το ένα «συντηρητικό, λαϊκό, στραμμένο στην Ανατολή» και το άλλο «στη Δύση, ελιτιστικό και φιλελεύθερο».

Ο Αντρέι Γκιούροφ, πρώην υποδιοικητής της κεντρικής τράπεζας και υπηρεσιακός πρωθυπουργός, αντιπαρατίθεται στην Ιλιάνα Γιότοβα και επιδιώκει μια χώρα που θα είναι «αξιόπιστος εταίρος στο NATO». Θέλει ακόμη να «υπερασπίζεται τα συμφέροντά της χάρη σε γερή προετοιμασία, ισχυρή διπλωματία και ξεκάθαρες θέσεις», όπως δήλωσε την Τετάρτη στην Πλόβντιφ, στην τελευταία προεκλογική του ομιλία.

Ο 57χρονος Τόρος Τόροσαν, ιδιοκτήτης γκαλερί και ιστορικός τέχνης, παρακολούθησε την ομιλία του Γκιούροφ και έκρινε ότι οι εκλογές θα είναι «αποφασιστικές για τη Βουλγαρία, για τα παιδιά μας και για κάθε Βούλγαρο».

Στο Γαλλικό Πρακτορείο δήλωσε: «Η Βουλγαρία βρίσκεται σε κρίσιμη στιγμή, καθώς ο συσχετισμός δύναμης κλίνει προς φιλορωσικά ρεύματα».

Η Βέσελα Τσέρνεβα, αναπληρώτρια διευθύντρια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τις Διεθνείς Σχέσεις, εκτίμησε πως «αυτή την περίοδο ανατροπών, ο πρόεδρος της Βουλγαρίας θα πρέπει να επιλέξει αν θα εξυπηρετήσει τα ρωσικά, τα αμερικανικά, τα τουρκικά συμφέροντα, αυτά άλλων δυνάμεων, ή θα ενισχύσει την επιρροή της χώρας του στην ΕΕ και θα συμβάλλει» στη διαμόρφωση «ισχυρότερων ευρωπαϊκών πολιτικών».

Οι κάλπες άνοιξαν στις 07:00, ενώ η ψηφοφορία στα εκλογικά τμήματα ολοκληρώνεται στις 20:00, ώρα τόσο τοπική όσο και Ελλάδας.

Εφόσον κανένας υποψήφιος δεν επικρατήσει στον πρώτο γύρο, οι δύο διεκδικητές που θα συγκεντρώσουν τις περισσότερες ψήφους θα αναμετρηθούν σε δεύτερο γύρο την 1η Νοεμβρίου.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ