ΝΑΤΟ: Πιο αδίστακτος ο Πούτιν, θέλει «υπερβολική αντίδραση»

Το ΝΑΤΟ προειδοποιεί, μέσω ανώτατων στρατιωτικών στελεχών του, ότι το Κρεμλίνο αλλάζει τακτική. Όσο συνεχίζεται ο πόλεμος στην Ουκρανία, η Ρωσία δείχνει έτοιμη να ρισκάρει περισσότερο, επιστρατεύοντας υβριδικές επιθέσεις, πράξεις δολιοφθοράς και επιχειρήσεις επιρροής, ώστε να προκαλέσει ρήγματα στη Δύση και να ελέγξει τις αντοχές της Συμμαχίας.

Ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, γίνεται «ολοένα και πιο αδίστακτος, επικίνδυνος και πρόθυμος να αναλάβει ρίσκα», όπως δήλωσε την Τρίτη ο αναπληρωτής διοικητής του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη.

Ο Πούτιν θέλει να οδηγήσει το ΝΑΤΟ σε αντίδραση

Στο περιθώριο διάσκεψης για την ασφάλεια στην Εσθονία, ο πτέραρχος Σερ Τζον Στράινγκερ παραχώρησε συνέντευξη στο Associated Press (AP). Η τοποθέτησή του έγινε ενώ ορισμένοι Ευρωπαίοι ηγέτες προειδοποιούν ότι η Μόσχα σχεδιάζει πιο τολμηρές επιθέσεις, με σκοπό να δοκιμάσει τη συλλογική άμυνα του ΝΑΤΟ, έχοντας ήδη καταφύγει σε κατασκοπεία και δολιοφθορές.

Κατά τον Στράινγκερ, οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ οφείλουν να αντιλαμβάνονται αυτό το «εύφλεκτο περιβάλλον» και να αντιδρούν με προσοχή, καθώς ο Πούτιν θα ήθελε να παρασύρει τη Συμμαχία σε μια «υπερβολική αντίδραση».

Την περασμένη εβδομάδα, ο πρωθυπουργός της Πολωνίας, Ντόναλντ Τουσκ, ανέφερε ότι η Ρωσία μπορεί να στοχοποιήσει κράτη του ΝΑΤΟ με εσκεμμένα πλήγματα από drones ή πυραύλους και κατόπιν να υποστηρίξει ότι συνέβη ατύχημα.

Με την προειδοποίηση του Τουσκ συμφώνησε ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος ζήτησε από τη γαλλική κυβέρνηση να καταρτίσει σχέδιο για τη θωράκιση κρίσιμων υποδομών απέναντι σε ενδεχόμενες επιδρομές drones και κυβερνοεπιθέσεις.

Άλλοι αξιωματούχοι από την Ευρώπη αναγνωρίζουν ότι η ρωσική απειλή είναι σοβαρή, επιμένουν όμως παράλληλα στην ανάγκη για ψύχραιμη αντιμετώπιση.

Μιλώντας ανώνυμα λόγω της ευαισθησίας των ζητημάτων ασφαλείας, Βρετανός αξιωματούχος ανέφερε ότι, βάσει της εκτίμησης του Ηνωμένου Βασιλείου, ο Πούτιν δεν επιζητεί ευθεία σύγκρουση με το ΝΑΤΟ.

Πιο συγκρατημένοι απέναντι στο ενδεχόμενο σοβαρής κλιμάκωσης εμφανίζονται και αξιωματούχοι της Εσθονίας, της Λετονίας και της Λιθουανίας, χωρών που συνορεύουν με τη Ρωσία. Η στάση αυτή καταγράφεται έπειτα από πολυετείς εκκλήσεις τους προς τη Δύση για αυστηρότερη αντιμετώπιση της Μόσχας.

«Η Ουκρανία μάχεται. Η Ρωσία είναι απορροφημένη στην Ουκρανία. Δεν παρατηρούμε καμία συγκέντρωση δυνάμεων κοντά στα σύνορά μας. Και από αυτή την άποψη, πιστεύω ότι οι περισσότεροι θα συμφωνούσαν πως η προοπτική μιας άμεσης στρατιωτικής επίθεσης δεν είναι ορθός υπολογισμός», είπε ο πρόεδρος της Λετονίας, Έντγκαρς Ρίνκεβιτς, σε περιορισμένο αριθμό δημοσιογράφων αργά την Τρίτη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.

Τις ανησυχίες ότι η Ρωσία ίσως δοκιμάζει τη διατλαντική στρατιωτική συμμαχία απέρριψε ο πρέσβης των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, Μάθιου Γουίτακερ. Μετά από συζήτηση στο Ντε Μόιν της Άιοβα το βράδυ της Τρίτης, δήλωσε στο AP ότι «ο Πούτιν δεν θέλει μια σύγκρουση με το ΝΑΤΟ».

Όπως υποστήριξε, οι παραβιάσεις με drones σε χώρες όπως η Ρουμανία ή η Πολωνία ήταν κυρίως μη σκόπιμες και αποτέλεσμα ηλεκτρονικού πολέμου. Διευκρίνισε, πάντως, ότι υβριδικές ενέργειες όπως οι δολιοφθορές «είναι πιο ανησυχητικές».

Παράλληλα, ο Γουίτακερ συνέστησε να αποφευχθεί μια «υπερβολική αντίδραση», επειδή «αυτό ακριβώς πιστεύω ότι θα ήθελαν ή θα ήλπιζαν οι αντίπαλοί μας».

Οι ρωσικές ενέργειες δοκιμάζουν τις άμυνες του ΝΑΤΟ

Ρωσικά drones —και αρκετοί πύραυλοι— έχουν ήδη πραγματοποιήσει επανειλημμένες παραβιάσεις σε ευρωπαϊκές χώρες. Παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη μια εκστρατεία συγκαλυμμένων ρωσικών ενεργειών αποσταθεροποίησης, η οποία άρχισε μετά τη ρωσική εισβολή του Πούτιν στην Ουκρανία.

Την κλιμάκωση αποτυπώνει διαδραστικός χάρτης του AP, στον οποίο καταγράφεται η συγκεκριμένη εκστρατεία: ενώ τον Μάρτιο του 2025 υπήρχαν 59 περιστατικά, στη συνέχεια ξεπέρασαν τα 210. Σε αυτά περιλαμβάνονται βανδαλισμοί, προπαγάνδα και επιχειρήσεις επιρροής, αλλά και εμπρησμοί, κυβερνοεπιθέσεις και δολιοφθορές.

Μιλώντας στο AP, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, τόνισε ότι ο Πούτιν «γνωρίζει ότι οι ΗΠΑ και η Ευρώπη είναι απόλυτα συνδεδεμένες».

«Πρέπει να βεβαιωθούμε ότι είμαστε προετοιμασμένοι, ότι είμαστε ισχυροί, και εκείνος το γνωρίζει. Και αν κάνει οποιαδήποτε ανόητη κίνηση, γνωρίζει ότι η αντίδρασή μας θα είναι σκληρή», δήλωσε ο Ρούτε.

Τον Αύγουστο, αξιωματούχοι της Γερμανίας απέδωσαν στη Μόσχα μια ενέργεια σαμποτάζ στο αεροδρόμιο της Λειψίας. Εκεί είχε βρεθεί drone που έφερε εκρηκτικά, δίπλα σε ουκρανικό αεροσκάφος το οποίο ήταν φορτωμένο με καύσιμα αεριωθουμένων.

Τον προηγούμενο μήνα, Βρετανοί αξιωματούχοι ανακοίνωσαν ότι απέτρεψαν ρωσικό σχέδιο για δολιοφθορά σε μονάδα κατασκευής drones έξω από το Λονδίνο.

Τον Αύγουστο καταγράφηκαν πυρκαγιά σε εσθονική εταιρεία αμυντικού υλικού και έκρηξη σε αποθήκη όπλων στη Βουλγαρία, χωρίς ωστόσο καμία από τις δύο υποθέσεις να έχει αποδοθεί δημόσια στη Ρωσία.

Οι ρωσικές μυστικές υπηρεσίες έχουν στρατολογήσει μέσω διαδικτύου πολλούς δράστες δολιοφθορών, ενώ κάποιοι από αυτούς δεν έχουν ιδέα ότι εργάζονται για τη Μόσχα.

Ως αποτέλεσμα, η αποκάλυψη ενός σχεδίου αποτελεί πρόκληση, ενώ η απόδοση των ευθυνών είναι συχνά δύσκολη.

Σε ερώτηση του AP τον Μάιο για το εάν η Ρωσία πραγματοποιεί μυστική εκστρατεία εναντίον της Δύσης, ο Πούτιν απάντησε: «Ονομάστε ένα αποδεδειγμένο γεγονός».

Αναφερόμενος στις εισβολές drones στον εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ, τα οποία αποκλίνουν από την πορεία τους εξαιτίας ρωσικών παρεμβολών GPS ή άλλων μέτρων ηλεκτρονικού πολέμου για άμυνα απέναντι σε ουκρανικά drone, ο Στράινγκερ δήλωσε: Η γραμμή μεταξύ «ατυχήματος και σκόπιμης ενέργειας είναι αρκετά λεπτή».

Η Ρωσία θα μπορούσε να κλιμακώσει αυτή τη δραστηριότητα, επισήμανε ο αναπληρωτής ανώτατος συμμαχικός διοικητής Ευρώπης του ΝΑΤΟ, Στράινγκερ, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι η Μόσχα έχει αποφασίσει να το πράξει.

Παρότι υπάρχουν «πολλές διαφορετικές αμφιβολίες και απόψεις για το πόσο κρίσιμη είναι η απειλή … η στάση της Ρωσίας απέναντι στην αμέλεια» και τη σκόπιμη στοχοποίηση γειτόνων του ΝΑΤΟ «είναι σχεδόν η ίδια», δήλωσε στο AP ο πρωθυπουργός της Εσθονίας, Κρίστεν Μιχάλ.

Ο Στράινγκερ και ο Μιχάλ άφησαν αμφότεροι να εννοηθεί ότι η ενίσχυση των μυστικών επιθέσεων της Μόσχας δεν προκύπτει από αδυναμία των χωρών του ΝΑΤΟ να τις αποτρέψουν, αλλά συνιστά άμεση συνέπεια της δυτικής υποστήριξης προς την Ουκρανία.

Πούτιν: Στόχος η διάσπαση της δυτικής στήριξης

Σύμφωνα με τον Στράινγκερ, ο Πούτιν «εξετάζει μια σειρά από πράγματα» ώστε να προκαλέσει διχασμό ανάμεσα στους συμμάχους του ΝΑΤΟ, καθώς η εκστρατεία του στην Ουκρανία δεν πηγαίνει καλά.

Ο Μιχάλ συνέκρινε τον Ρώσο ηγέτη με «αρουραίο στριμωγμένο στη γωνία», ο οποίος, με τη Μόσχα να βρίσκεται υπό πίεση, κλιμακώνει τη δράση του στην Ευρώπη επιδιώκοντας να κάμψει τη δυτική στήριξη προς το Κίεβο.

Η προέλαση των ρωσικών δυνάμεων στο ουκρανικό μέτωπο προχωρά με εξαιρετικά αργούς ρυθμούς και με αστρονομικό ανθρώπινο κόστος, που ξεπερνά τους 500.000 νεκρούς, την ώρα που η εκστρατεία βαθέων πληγμάτων του Κιέβου κατά της ρωσικής ενεργειακής βιομηχανίας έχει δημιουργήσει ελλείψεις καυσίμων σε 80 από τις 83 ρωσικές περιοχές, όπως δήλωσε νωρίτερα αυτόν τον μήνα ο αρχηγός του Βρετανικού Επιτελείου Άμυνας, πτέραρχος σερ Ρίτσαρντ Νάιτον.

Παρά τα παραπάνω, δεν υπάρχει καμία ένδειξη πως ο Ρώσος ηγέτης εγκαταλείπει τους στόχους του στην Ουκρανία.

Ηγέτες των χωρών της Βαλτικής, μεταξύ τους ο Ρίνκεβιτς, εκτιμούν ότι η Μόσχα θα πιέσει ακόμη περισσότερο τώρα που πλησιάζει ο χειμώνας: οι επιθέσεις σε υποδομές είναι πιθανό να αυξηθούν τους προσεχείς μήνες, ενώ δεν αναμένεται διπλωματική πρόοδος πριν από την άνοιξη.

Ο Μιχάλ τόνισε ότι ο Πούτιν προσπαθεί να υπονομεύσει το σύμφωνο συλλογικής άμυνας του ΝΑΤΟ, δηλαδή το Άρθρο 5, δοκιμάζοντας τα κράτη-μέλη με μυστικές επιθέσεις που είναι δύσκολο να αποδοθούν επίσημα.

Ο Εσθονός ηγέτης επισήμανε, πάντως, ότι προς το παρόν είναι «απίθανο» ο Πούτιν να εξαπολύσει μια συμβατική στρατιωτική επίθεση στην Ευρώπη, εξαιτίας της απειλής απάντησης από το ΝΑΤΟ και επειδή οι δυνάμεις του παραμένουν καθηλωμένες στην Ουκρανία.

Το υψηλό επίπεδο κακόβουλης ρωσικής δραστηριότητας «ήρθε για να μείνει» έως ότου ο Πούτιν μεταβάλει τους στρατιωτικούς στόχους του, κατέληξε ο Μιχάλ, προσθέτοντας πως ο αποτελεσματικότερος τρόπος αποτροπής του είναι «η ενίσχυση της υποστήριξης προς την Ουκρανία».