Τα σύμβολα της βασιλικής εξουσίας αποκαλύπτει χρυσή περικεφαλαία 4.500 ετών

Η χρυσή περικεφαλαία, ηλικίας περίπου 4.500 ετών, συγκαταλέγεται στα σημαντικότερα ευρήματα της αρχαιολογίας της Μεσοποταμίας. Βρέθηκε σε τάφο στην αρχαία Ουρ, στο σημερινό Ιράκ, και εντυπωσιάζει με την περίτεχνη κατασκευή της.

Σε αντίθεση με τα συνηθισμένα πολεμικά κράνη της εποχής, το αντικείμενο απεικονίζει ανδρική κόμμωση με κυματιστούς πλοκάμους και έναν προσεκτικά σχηματισμένο κότσο στο πίσω μέρος. Οι αρχαιολόγοι το συνδέουν με τον Meskalamdug, εξέχουσα προσωπικότητα της ηγετικής ελίτ.

Η εύρεση της περικεφαλαίας και το πρόσωπο στο οποίο αποδίδεται

Το εύρημα ήρθε στο φως το 1927 από τον Βρετανό αρχαιολόγο Leonard Woolley. Η ανασκαφή πραγματοποιήθηκε στο βασιλικό κοιμητήριο της Ουρ, ενώ η περικεφαλαία κατασκευάστηκε από ένα ενιαίο φύλλο χρυσού 15 καρατίων, σφυρηλατημένο στο χέρι.

Ειδική επένδυση στο εσωτερικό της προστάτευε εκείνον που τη φορούσε. Η προσεγμένη εργασία και η πολυτέλεια του αντικειμένου δείχνουν ότι προοριζόταν για κάποιον με υψηλή κοινωνική θέση.

Ο Meskalamdug εκτιμάται ότι ανήκε στην ηγεμονική οικογένεια της Ουρ. Το όνομά του βρέθηκε σε κυλινδρική σφραγίδα από γειτονικό τάφο, όπου παρουσιάζεται με τον τίτλο του βασιλιά.

Παραμένει, ωστόσο, άγνωστο αν η περικεφαλαία ήταν δική του ή αν ανήκε σε άλλο μέλος της δυναστείας. Δεν αποκλείεται να τη φορούσε πρίγκιπας που ενταφιάστηκε στον συγκεκριμένο χώρο.

Η περικεφαλαία ως ένδειξη εξουσίας και κοινωνικού κύρους

Οι ειδικοί δεν αντιμετωπίζουν την περικεφαλαία ως πολεμικό εξάρτημα. Εκτιμούν πως εξυπηρετούσε κυρίως τελετουργικούς σκοπούς, καθώς ήταν φτιαγμένη από πολύτιμο υλικό και είχε ευαίσθητη κατασκευή.

Μόνο οι ανώτατοι αξιωματούχοι είχαν πρόσβαση στον χρυσό. Επιπλέον, το χαρακτηριστικό χτένισμα αποτελούσε ένδειξη της βασιλικής ιδιότητας.

Απεικονίσεις ηγετών της εποχής παρουσιάζουν παρόμοια χτενίσματα. Σε αυτούς περιλαμβάνονται ο Eannatum της Λαγκάς και ο Σαργών ο Μέγας της Ακκάδ.

Σε ποια μουσεία φυλάσσεται σήμερα η περικεφαλαία

Στο Εθνικό Μουσείο του Ιράκ, στη Βαγδάτη, βρίσκεται το αυθεντικό αντικείμενο. Κατά τον Πρώτο Πόλεμο του Κόλπου φυλάχθηκε σε ασφαλές καταφύγιο, ενώ επέστρεψε στο μουσείο στα τέλη του 2003.

Δύο πιστά αντίγραφα κατασκευάστηκαν επίσης το 1928. Το ένα εκτίθεται στο Βρετανικό Μουσείο του Λονδίνου και το άλλο στο Μουσείο Penn, στη Φιλαδέλφεια.