Συνέδριο ΚΕΔΕ: Ο Θεόδωρος Λιβάνιος δεσμεύτηκε για ενίσχυση άνω των 240 εκατ. ευρώ – Στο επίκεντρο το αυξημένο λειτουργικό κόστος των δήμων

Το συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), που πραγματοποιείται στην Καλαμάτα, έχει στο επίκεντρο το αυξημένο λειτουργικό κόστος των Δήμων και τη στενή σύνδεσή του με την ενέργεια. Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, περιέγραψε σε έντονο ύφος την «οικονομική ασφυξία» των Δήμων και ζήτησε από την κυβέρνηση να αποκαταστήσει τους θεσμοθετημένους πόρους και να αποδώσει μέρος του πλεονάσματος που προκύπτει από τα φορολογικά έσοδα. Ο υπουργός Εσωτερικών, Θεόδωρος Λιβάνιος, από την πλευρά του, εν αναμονή των ανακοινώσεων του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, δεσμεύτηκε για έκτακτες επιχορηγήσεις που θα καλύψουν το ενεργειακό κόστος των Δήμων και των Δημοτικών Επιχειρήσεων Ύδρευσης και Αποχέτευσης (ΔΕΥΑ).

Της Ηλέκτρας Βισκαδουράκη

Ο Λάζαρος Κυρίζογλου άνοιξε την τοποθέτησή του παρουσιάζοντας την οικονομική εικόνα των Δήμων, την οποία χαρακτήρισε «μείζον» θέμα. «Χωρίς χρήματα δεν μπορούμε να παρέχουμε τις απαιτούμενες υπηρεσίες στους δημότες μας», τόνισε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ. Όπως ανέφερε, οι τακτικοί πόροι (σ.σ. Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι – ΚΑΠ) έφταναν τα 3 δισ. ευρώ το 2009, μειώθηκαν σε 1,8 δισ. ευρώ το 2019 και διαμορφώθηκαν στα 3,04 δισ. ευρώ το 2026. Ο ίδιος σημείωσε, ωστόσο, ότι «η αύξηση των ΚΑΠ πρέπει να συναρτηθεί με το υπέρογκο ενεργειακό κόστος, το μισθολογικό κόστος, τα κόστη προμηθειών έχουν αυξηθεί κατά 100%».

Στην περίπτωση της ενέργειας, ο Λάζαρος Κυρίζογλου ανέδειξε τη διαφορά στις χρεώσεις: οι Δήμοι καταβάλλουν 0,25 ευρώ ανά κιλοβατώρα, την ώρα που οι μεγάλοι καταναλωτές, όπως η βιομηχανία, τιμολογούνται με 0,06 ευρώ την κιλοβατώρα. «Περισσότερα από 240 εκατ. ευρώ είναι η πρόσθετη επιβάρυνση από το ενεργειακό κόστος για το τρέχον έτος», ανέφερε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, εξηγώντας πως «τα 240 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν σε δυο μηνιαίες δόσεις από τους Κεντρικούς Αυτοτελείς Πόρους».

Μεγάλη ψαλίδα ανάμεσα στους θεσμοθετημένους και τους αποδοθέντες πόρους της Αυτοδιοίκησης

Ο Λάζαρος Κυρίζογλου χαρακτήρισε «απαράδεκτο για το 2027 οι ΚΑΠ να είναι μόνον 3 δισ. ευρώ ενώ από τους θεσμοθετημένους πόρους με βάση το προσχέδιο του προϋπολογισμού προβλέπεται η απόδοση 9,3 δισ. ευρώ». Οι θεσμοθετημένοι πόροι, όπως επισημαίνεται, αφορούν τα αναλογούντα έσοδα από φόρους φυσικών και νομικών προσώπων, ΦΠΑ και ΕΝΦΙΑ, βάσει του Ν. 3852/2010 και του νέου Κώδικα της Αυτοδιοίκησης, ο οποίος ψηφίστηκε το καλοκαίρι του 2026.

Χρηματοδοτικό έλλειμμα 2,2 δισ. ευρώ για τους Δήμους

Για το 2025, το λειτουργικό κόστος των Δήμων ανήλθε σε 5,3 δισ. ευρώ, ενώ το χρηματοδοτικό κενό υπολογίζεται σε 2,2 δισ. ευρώ, σημείωσε ο Λάζαρος Κυρίζογλου. «Δεν εισπράττουμε ένα δίκαιο αναλογούν μέρισμα από το πλεόνασμα, που αποτυπώνεται στα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού».

Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ ζήτησε να ενταχθούν τα στοιχεία της μελέτης στον προϋπολογισμό του επόμενου έτους. «Η μελέτη που εκπονήσαμε ως ΚΕΔΕ μαζί με την Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης και υπηρεσιακά στελέχη του υπουργείου Εσωτερικών συνιστά πλήρη καταγραφή του λειτουργικού κόστους των Δήμων και ζητούμε αυτά τα στοιχεία να ληφθούν υπ’ όψιν στην κατάθεση του κρατικού προϋπολογισμού για το νέο έτος», υπογράμμισε ο Λάζαρος Κυρίζογλου.

Ο Λάζαρος Κυρίζογλου ανέφερε ότι η χρηματοδότηση της ελληνικής Τοπικής Αυτοδιοίκησης αντιστοιχεί στο 4,1% του ΑΕΠ, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου 11,27%. «Δεν γίνεται η Ελλάδα να βρίσκεται πολύ κάτω από ευρωπαϊκό μέσο όρο ως προς τις χρηματοδοτήσεις προς την Τοπική Αυτοδιοίκηση», τόνισε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ.

Απευθυνόμενος στον υπουργό Εσωτερικών, Θεόδωρο Λιβάνιο, ο Λάζαρος Κυρίζογλου δήλωσε: «Δεν θέλουμε να είμαστε επαίτες». Και πρόσθεσε: «Δεν ζητούμε πόρους για να κάνουμε σπατάλες, αλλά για να πάρουμε οξυγόνο και να μπορούμε να υλοποιήσουμε τις αυξημένες αρμοδιότητες, που το κράτος να μας αναθέτει».

Ο Λάζαρος Κυρίζογλου παρουσίασε τα αιτήματα της ΚΕΔΕ, ζητώντας:

• Σημαντική ενίσχυση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων, στο 7% του ΑΕΠ και σε βάθος χρόνου στο 8% του ΑΕΠ
• Κατάρτιση νέου αναπτυξιακού προγράμματος για έργα σε σχολεία, κοινωνικές δομές, υποδομές και αγροτική και αστική οδοποιία
• Θέσπιση τριετούς προγράμματος προσλήψεων για τους μικρούς Δήμους
• Κάλυψη κάθε μισθολογικής αύξησης των εργαζομένων με αντίστοιχη αύξηση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων
• Δημιουργία ειδικού προγράμματος στήριξης για μικρούς ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους
• Λήψη μέτρων για τον περιορισμό του ενεργειακού κόστους.
• Εφαρμογή του net metering για την ηλεκτρική ενέργεια που παράγουν οι ενεργειακές κοινότητες
• Άμεση απόδοση του τέλους ταφής απορριμμάτων, ώστε οι Δήμοι να μπορούν να προμηθεύονται χωρίς καθυστέρηση εξοπλισμό ανακύκλωσης
• Καθιέρωση μόνιμου μηχανισμού για την καταγραφή του λειτουργικού κόστους
• Να μη μεταβιβάζεται καμία αρμοδιότητα στους Δήμους χωρίς να μεταφέρονται οι αναγκαίοι πόροι και το απαραίτητο προσωπικό.

Η απάντηση του υπουργού Εσωτερικών Θεόδωρου Λιβάνιου στα αιτήματα των δημάρχων

Αναμένοντας την άφιξη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, ο υπουργός Εσωτερικών, Θεόδωρος Λιβάνιος, απάντησε σε μερικά από τα αιτήματα της ΚΕΔΕ. Για τις προσλήψεις στους δήμους υπενθύμισε: «Αυτή η κυβέρνηση συνεχίζει το πρόγραμμα προσλήψεων για 9.000 προσλήψεις στους παιδικούς σταθμούς και θα συνεχίσει το πρόγραμμα των voucher».

Μιλώντας για την αμφίδρομη σχέση κράτους και δήμων, ο Θεόδωρος Λιβάνιος παρέπεμψε στο σύνθημα του τακτικού συνεδρίου της ΚΕΔΕ, «Ισχυροί Δήμοι – Ισχυρές τοπικές κοινωνίες – Ισχυρή Ελλάδα». Όπως ανέφερε, από το 2019 μέχρι σήμερα έχουν σημειωθεί βήματα προόδου: οι ΚΑΠ, που τότε ανέρχονταν σε 1,8 δισ. ευρώ, έχουν φτάσει πλέον τα 3,1 δισ. ευρώ.

Έκτακτη επιδότηση για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους

Για την έκτακτη οικονομική ενίσχυση που αφορά το ενεργειακό κόστος, ο Θεόδωρος Λιβάνιος ενημέρωσε τους δημάρχους ότι «δόθηκε μια δόση ΚΑΠ», ύψους 140 εκατ. ευρώ. «Μέχρι το τέλος θα δοθεί μια συμπληρωματική δόση ΚΑΠ, που θα είναι μικρότερη της μιας δόσης έως το τέλος του χρόνου για την κάλυψη του ενεργειακού κόστους», ανακοίνωσε ο υπουργός Εσωτερικών. Παράλληλα, δεσμεύτηκε ότι θα αποδοθούν τα 240 εκατ. ευρώ που έχουν υποσχεθεί στις 136 Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης. Με αφορμή τη διαμαρτυρία των δημάρχων για το κόστος της κιλοβατώρας, το οποίο φτάνει τα 0,26 ευρώ, ο Θεόδωρος Λιβάνιος δήλωσε: «Δεν είμαι ικανοποιημένος με τον τρόπο που οι πάροχοι ενέργειας βλέπουν τις υποδομές της Αυτοδιοίκησης». Πρόσθεσε: «Θα καλέσουμε τους παρόχους ενέργειας και ως 332 Δήμοι και 136 ΔΕΥΑ θα τους πούμε ότι τα χρήματά σας είναι εγγυημένα και ως εκ τούτου θα δούμε τα τιμολόγια και τα πλεονεκτήματα επιλογής».

Προσλήψεις για την κάλυψη κενών οργανικών θέσεων στους δήμους

Στο θέμα των προσλήψεων, ο Θεόδωρος Λιβάνιος ανέφερε: «Την τελευταία 7ετία έχουν εγκριθεί 20.000 θέσεις, αλλά βάλαμε τον όρο της εντοπιότητας για να υπάρχει κίνητρο, ώστε οι υπάλληλοι των Δήμων να μείνουν στον τόπο τους».

Για τις οργανικές θέσεις που παραμένουν κενές στους δήμους μετά τον τελευταίο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ, ο Θεόδωρος Λιβάνιος δήλωσε ότι «θα γίνει καταγραφή αυτών των κενών» και πως «θα γίνει μια επιπλέον διαγωνιστική διαδικασία με σειρά προτεραιότητας». «Πρέπει να βρούμε έναν μηχανισμό αναπλήρωσης σε περίπτωση μη πλήρωσης της θέσης με γρήγορη διαδικασία στελέχωσης», τόνισε, συμπληρώνοντας: «Θέλουμε οι υπάλληλοι να είναι από την περιοχή τους και να εργάζονται εκεί». Για τον Κώδικα Αυτοδιοίκησης, σημείωσε ακόμη ότι οι δήμοι έχουν πλέον τη δυνατότητα να επιδοτούν τη στέγαση δημοσίων υπαλλήλων και να ανακαινίζουν κατοικίες για τον σκοπό αυτό.

Χρηματοδοτικά προγράμματα για τη στήριξη των μικρών δήμων

Καθώς το Ταμείο Ανάκαμψης έχει ολοκληρωθεί και το πρόγραμμα «Αντώνης Τρίτσης» πλησιάζει στο τέλος του, ο Θεόδωρος Λιβάνιος αναφέρθηκε στα χρηματοδοτικά προγράμματα για τους δήμους. Επανέλαβε ότι «οι Δήμοι πρέπει να αυξήσουν την απορρόφηση κονδυλίων» και εξέφρασε την πρόθεση να αναλάβει η Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης ρόλο «βραχίονα» για την επιτάχυνση των έργων και την ωρίμανση των μελετών. Παράλληλα, ανακοίνωσε ειδικό πρόγραμμα χρηματοδότησης των μικρών δήμων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).

Κλείνοντας, για το επικείμενο ερανιστικό νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών, ο Θεόδωρος Λιβάνιος υπογράμμισε ότι ο Κώδικας της Αυτοδιοίκησης «δεν είναι γραμμένος στις πλάκες του Μωυσή» και ζήτησε από τους δημάρχους να υποβάλουν ολοκληρωμένες προτάσεις. Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι «δεν θα δοθούν άλλες παρατάσεις», ενώ επέκρινε το γεγονός ότι εξακολουθεί να εκκρεμεί παράταση για την ολοκλήρωση του έργου πυρασφάλειας στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς.