Προποφόλη: Ο Μάικλ Τζάκσον πέθανε από την ουσία που εξετάζεται αν χορηγήθηκε στον Γιώργο Μαζωνάκη

Η Propofol, γνωστή στα ελληνικά ως προποφόλη, βρίσκεται στο επίκεντρο των αναφορών των τελευταίων δύο ημερών για την υπόθεση του Γιώργου Μαζωνάκη. Το όνομα της συγκεκριμένης φαρμακευτικής ουσίας επανέρχεται σε τηλεοπτικές εκπομπές και δημοσιεύματα, καθώς, σύμφωνα με όσα μεταδίδονται, διερευνάται αν χορηγήθηκε στον τραγουδιστή και κάτω από ποιες συνθήκες.

Η ουσία είχε συνδεθεί και στο παρελθόν με μία από τις πιο γνωστές υποθέσεις θανάτου στον χώρο της παγκόσμιας μουσικής: αυτή του Μάικλ Τζάκσον. Η προποφόλη αποτέλεσε βασικό στοιχείο της έρευνας για τον θάνατο του «Βασιλιά της Ποπ», ενώ η επίσημη ιατροδικαστική έκθεση αποφάνθηκε ότι υπέστη οξεία δηλητηρίαση από προποφόλη, σε συνδυασμό με βενζοδιαζεπίνες.

Οι συνθήκες πριν από τον θάνατο του Μάικλ Τζάκσον

Το βράδυ της 24ης Ιουνίου 2009, ο Μάικλ Τζάκσον προετοιμαζόταν για την πολυαναμενόμενη επιστροφή του στις ζωντανές εμφανίσεις. Στο Λος Άντζελες συμμετείχε σε πρόβα για το «This Is It», τη σειρά συναυλιών που επρόκειτο να δώσει στην O2 Arena του Λονδίνου. Την επόμενη ημέρα, 25 Ιουνίου, ο 50χρονος καλλιτέχνης είχε πεθάνει. Η είδηση συγκλόνισε ολόκληρο τον κόσμο, ενώ οι μεταγενέστερες αποκαλύψεις για τα φάρμακα που έπαιρνε και την αντιμετώπιση της σοβαρής αϋπνίας του έκαναν την υπόθεση ακόμη πιο σύνθετη.

Η επίσημη ιατροδικαστική ετυμηγορία για τον Μάικλ Τζάκσον

Σύμφωνα με την ιατροδικαστική υπηρεσία της κομητείας του Λος Άντζελες, ο θάνατος προήλθε από οξεία δηλητηρίαση με προποφόλη, ενώ οι βενζοδιαζεπίνες συνέβαλαν στην επιδείνωση της κατάστασης. Επισήμως, ο τρόπος θανάτου καταγράφηκε ως ανθρωποκτονία. Στα αποτελέσματα των τοξικολογικών εξετάσεων περιλαμβάνονταν, μεταξύ άλλων, προποφόλη, λοραζεπάμη, μιδαζολάμη, διαζεπάμη, νορδιαζεπάμη και λιδοκαΐνη. Αντίθετα με διάφορες αναφορές που είχαν κυκλοφορήσει, η επίσημη τοξικολογική έρευνα δεν κατέληξε ότι ο θάνατος οφειλόταν σε οπιούχα.

Πρόκειται για ισχυρό αναισθητικό που χορηγείται ενδοφλέβια, είτε για την έναρξη και τη διατήρηση της γενικής αναισθησίας είτε για καταστολή κατά τη διάρκεια ορισμένων ιατρικών διαδικασιών. Η προποφόλη μπορεί να οδηγήσει σε βαθιά καταστολή και σοβαρή αναπνευστική καταστολή. Για τον λόγο αυτό απαιτείται αδιάκοπη παρακολούθηση του ασθενούς, μαζί με άμεση δυνατότητα υποστήριξης της αναπνοής και της καρδιαγγειακής λειτουργίας.

Ο γιατρός που χορηγούσε προποφόλη στον Τζάκσον για να κοιμηθεί

Κεντρικό πρόσωπο στην έρευνα ήταν ο προσωπικός γιατρός του τραγουδιστή, ο καρδιολόγος Κόνραντ Μάρεϊ. Είχε αναφέρει στις Αρχές ότι, κατά τις εβδομάδες πριν από τον θάνατο, έδινε στον Τζάκσον προποφόλη με στόχο να τον βοηθήσει να κοιμηθεί. Όπως προέκυψε στη δίκη, ο καλλιτέχνης υπέφερε από σοβαρή αϋπνία ενώ προετοιμαζόταν για τις 50 συναυλίες που είχε προγραμματίσει να πραγματοποιήσει στο Λονδίνο. Πριν από τη χορήγηση προποφόλης τη μοιραία νύχτα είχαν δοθεί και άλλα φάρμακα, ανάμεσά τους διαζεπάμη, λοραζεπάμη και μιδαζολάμη.

Τα φάρμακα και τα γεγονότα πριν από την κλήση στο 911

Σημαντική θέση στη δίκη κατείχε η κατάθεση του σωματοφύλακα Αλμπέρτο Άλβαρεζ. Όπως είπε, λίγο πριν πραγματοποιηθεί η κλήση στο 911, ο Μάρεϊ τού ζήτησε να μαζέψει φιαλίδια φαρμάκων, αλλά και έναν ορό που περιείχε λευκή ουσία. Η εισαγγελία υποστήριξε ότι τα ευρήματα σχετίζονταν με την προποφόλη και ενέταξε τις συγκεκριμένες ενέργειες στο επιχείρημα περί προσπάθειας απόκρυψης στοιχείων. Η υπεράσπιση αμφισβήτησε, ωστόσο, τη σειρά των γεγονότων όπως την είχε περιγράψει ο μάρτυρας. Στη δίκη αναφέρθηκε ακόμη ότι ο Μάρεϊ δεν είπε από την αρχή στους διασώστες πως είχε χορηγήσει προποφόλη στον Μάικλ Τζάκσον.

Το ηχητικό του Μάικλ Τζάκσον που παρουσιάστηκε στο δικαστήριο

Ανάμεσα στα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία της δίκης ήταν μια ηχογράφηση του Μάικλ Τζάκσον, η οποία είχε γίνει τον Μάιο του 2009. Η φωνή του ακουγόταν στο ηχητικό αργή και βαριά, καθώς μιλούσε για τη συναυλιακή επιστροφή του και για την πρόθεσή του να προσφέρει στο κοινό κάτι πρωτόγνωρο. Η εισαγγελία αξιοποίησε την ηχογράφηση προκειμένου να στηρίξει την εικόνα που παρουσίαζε για την κατάσταση του καλλιτέχνη την περίοδο που βρισκόταν υπό την ιατρική φροντίδα του Μάρεϊ.

Η δικαστική εξέλιξη της υπόθεσης κορυφώθηκε όταν τον Νοέμβριο του 2011 ο Κόνραντ Μάρεϊ κρίθηκε ένοχος για ανθρωποκτονία από αμέλεια. Το δικαστήριο του επέβαλε ποινή φυλάκισης τεσσάρων ετών, δηλαδή τη μεγαλύτερη ποινή που προβλεπόταν για το συγκεκριμένο αδίκημα. Ο Μάρεϊ αποφυλακίστηκε στις 28 Οκτωβρίου 2013, αφού είχε εκτίσει σχεδόν δύο χρόνια, σύμφωνα με τους τότε ισχύοντες κανόνες στην Καλιφόρνια. Μετά την καταδίκη, η δυνατότητά του να ασκεί το επάγγελμα στις ΗΠΑ ανακλήθηκε ή περιορίστηκε στις Πολιτείες όπου διέθετε άδεια.

Το όνομά του βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο χρόνια αργότερα, εξαιτίας της δράσης του στο Τρινιντάντ και Τομπάγκο, καθώς το 2023 συνδέθηκε με την ίδρυση του DCM Medical Institute στο El Socorro. Παράλληλα, η επίσημη άσκηση της ιατρικής από τον ίδιο στη χώρα έχει βρεθεί αντιμέτωπη με διαδικασίες και περιορισμούς.