28 ουκρανικά ρομπότ επιτέθηκαν σε ρωσικές θέσεις χωρίς ούτε έναν πεζικάριο, για πρώτη φορά στην ιστορία

Στο μέτωπο της Ουκρανίας καταγράφηκε μια σκηνή που πριν από λίγα χρόνια θα έμοιαζε βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας: αντί για στρατιώτες, δεκάδες οπλισμένα ρομπότ εδάφους κινήθηκαν προς τις ρωσικές θέσεις, φέροντας αντιαρματικά όπλα, αυτόματους εκτοξευτές βομβίδων και εκρηκτικά. Βίντεο και αναφορές, που δημοσιεύτηκαν αρχικά από ρωσικά στρατιωτικά κανάλια, αναφέρουν ότι στις 28 Οκτωβρίου μονάδες του 3ου Σώματος Στρατού της Ουκρανίας εξαπέλυσαν ασυνήθιστη επίθεση στην περιοχή του Λιμάν, στην ανατολική Ουκρανία. Στην επιχείρηση χρησιμοποιήθηκαν 28 μη επανδρωμένα οχήματα εδάφους, χωρίς να συμμετάσχει άμεσα πεζικό. Αν επιβεβαιωθούν πλήρως οι πληροφορίες, συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες καταγεγραμμένες επιχειρήσεις στον πόλεμο που έγιναν αποκλειστικά με χερσαία ρομπότ.

Σύμφωνα με τις αναφορές, στόχος της επίθεσης ήταν θέσεις της 20ής ρωσικής Στρατιάς, σε περιοχή όπου επιχειρούν δυνάμεις της 144ης Μηχανοκίνητης Μεραρχίας. Οι ουκρανικές μονάδες φέρεται να ανέπτυξαν 18 ρομποτικά οχήματα, καθένα με δύο αντιαρματικούς εκτοξευτές AT4 των 84 χιλιοστών, δύο βαρύτερες πλατφόρμες με αμερικανικούς αυτόματους εκτοξευτές βομβίδων Mk 19 των 40 χιλιοστών, καθώς και οκτώ ρομπότ-καμικάζι φορτωμένα με εκρηκτικά.

Οι χειριστές βρίσκονταν σε απόσταση από τις θέσεις που δέχονταν εχθρικά πυρά, καθώς ο έλεγχος όλων των οχημάτων γινόταν εξ αποστάσεως. Ο Ισραηλινός στρατιωτικός αναλυτής Ιγκάλ Λεβίν παρουσίασε τις σχετικές αναφορές από τη ρωσική πλευρά και επισήμανε ότι ακόμη και τα ρωσικά κανάλια περιέγραψαν την επιχείρηση ως την πιο εκτεταμένη σύγκρουση με χερσαία ρομπότ που έχει καταγραφεί οπτικά από την έναρξη του πολέμου.

Ρωσικοί ισχυρισμοί για την απόκρουση της επίθεσης

Δεν είναι σαφές ποια ήταν η έκβαση της επιχείρησης. Ρωσικά στρατιωτικά κανάλια υποστηρίζουν ότι αναχαίτισαν τα ουκρανικά ρομπότ με FPV drones και εναέρια μη επανδρωμένα αεροσκάφη, τα οποία έριχναν εκρηκτικά. Ανάρτησαν, μάλιστα, βίντεο που, όπως λένε, καταγράφουν την καταστροφή ορισμένων ουκρανικών πλατφορμών. Το ουκρανικό 3ο Σώμα Στρατού δεν έχει επιβεβαιώσει μέχρι στιγμής επίσημα τις λεπτομέρειες της επίθεσης, ενώ δεν υπάρχουν ανεξάρτητες επαληθεύσεις ούτε για το πόσα ρομπότ καταστράφηκαν ούτε για τις απώλειες των Ρώσων. Ακόμη κι αν δεν επιτεύχθηκε ο επιχειρησιακός στόχος, η επίθεση φανερώνει μια σημαντική μεταβολή στον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου: μηχανές μπορούν πλέον να αναλαμβάνουν ορισμένες από τις πιο επικίνδυνες αποστολές αντί για ανθρώπους.

Τα χερσαία ρομπότ από τη μεταφορά εφοδίων στις επιχειρήσεις χωρίς πεζικό

Η αξιοποίηση ρομπότ εδάφους από τον ουκρανικό στρατό δεν ξεκίνησε πρόσφατα. Στην αρχή, οι πλατφόρμες αυτές εξυπηρετούσαν κυρίως τη μεταφορά πυρομαχικών, τροφίμων και εξοπλισμού στις πρώτες γραμμές, αλλά και την απομάκρυνση τραυματιών από σημεία που βρίσκονταν κάτω από διαρκή ρωσικά πυρά. Με τον καιρό, οι Ουκρανοί τούς ανέθεσαν και επιθετικούς ρόλους. Στην επιχείρηση «Βιβάλντι» στο Λιμάν, το 3ο Σώμα Στρατού έστειλε οπλισμένα ρομπότ εναντίον ρωσικών θέσεων, για την καταστροφή στρατιωτικών εγκαταστάσεων και την υποστήριξη της προέλασης του πεζικού.

Ο Μικόλα Ζίνκεβιτς, επικεφαλής μονάδας χερσαίων ρομποτικών συστημάτων, ανέφερε τον Σεπτέμβριο στη δημόσια ουκρανική τηλεόραση ότι, σε διάστημα εννέα μηνών, τα ρομπότ εκτέλεσαν αποστολές για τις οποίες θα χρειάζονταν περίπου 6.000 πεζικάριοι. Ο αριθμός αποτελεί εκτίμηση του ίδιου του διοικητή και δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.

Ουκρανία: Ρομπότ στην πρώτη γραμμή και στρατιώτες πίσω από τις οθόνες

Η ευρεία ανάπτυξη χερσαίων ρομπότ προσφέρει νέες δυνατότητες, συνοδεύεται όμως και από προβλήματα. Τα οχήματα πλησιάζουν τις εχθρικές θέσεις χωρίς να θέτουν άμεσα ανθρώπινες ζωές σε κίνδυνο, αλλά κινούνται σχετικά αργά, δυσκολεύονται σε ανώμαλες επιφάνειες και απειλούνται από εχθρικά drones. Παράλληλα, παρεμβολές ηλεκτρονικού πολέμου ενδέχεται να διακόψουν την επικοινωνία τους με τους χειριστές, ιδίως σε περιοχές με πυκνή βλάστηση ή μεγάλες υψομετρικές διαφορές. Επομένως, τα ρομπότ δεν μπορούν ακόμη να αντικαταστήσουν το πεζικό σε κάθε είδους αποστολή. Η εξέλιξη, ωστόσο, αποτυπώνει την κατεύθυνση προς την οποία κινείται ο σύγχρονος πόλεμος.

Τα drones έχουν ήδη μεταμορφώσει ριζικά στην Ουκρανία τόσο τις αεροπορικές επιχειρήσεις όσο και τον τρόπο χρήσης μικρών επιθετικών ομάδων. Η ίδια τεχνολογική αλλαγή επεκτείνεται πλέον και στις χερσαίες επιχειρήσεις. Το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο ποια πλευρά διαθέτει περισσότερα ρομπότ, αλλά ποια μπορεί να τα αξιοποιήσει αποτελεσματικά και να διατηρήσει τον έλεγχο και τον συντονισμό τους στις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες του μετώπου.