Λίγες ημέρες μετά την αποχαιρετιστήρια συνάντησή του με τον Ντόναλντ Τραμπ, ο Σι Τζινπίνγκ υποδέχεται ακόμη έναν παγκόσμιο ηγέτη στο Πεκίνο: τον Βλαντίμιρ Πούτιν, τον άνθρωπο που ο Κινέζος Πρόεδρος έχει περιγράψει στο παρελθόν ως τον «καλύτερό του φίλο».
Σύμφωνα με ανάλυση της Χάριετ Μάρσντεν στο βρετανικό The Week UK, ο Ρώσος Πρόεδρος έφτασε στο Πεκίνο για διήμερη σύνοδο κορυφής με τον Σι, στη δεύτερη συνάντησή τους μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο και τουλάχιστον στην 40ή συνολικά.
Η «προσεκτικά καλλιεργημένη φιλία» των δύο ηγετών χαρακτηρίζεται από «έντονα προσωπικά τελετουργικά», που περιλαμβάνουν βότκα, τσάι δίπλα στη λίμνη, αθλητικές εκδηλώσεις και ακόμη και… παρασκευή τηγανίτας, όπως σημειώνει η South China Morning Post.
Είναι σαφές τι επιδιώκει η αποδυναμωμένη από τον πόλεμο και διεθνώς απομονωμένη Ρωσία από την Κίνα, από την οποία εξαρτάται πλέον για drones και οικονομική στήριξη. Αυτό που είναι λιγότερο προφανές είναι τι ακριβώς επιδιώκει η πολύ ισχυρότερη πλέον Κίνα από τον ασταθή γείτονά της.
Το μήνυμα προς τις ΗΠΑ
Η χρονική συγκυρία της επίσκεψης Πούτιν, λίγες ημέρες μετά την παρουσία Τραμπ στο Πεκίνο, «στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα», σημειώνει ο Economist.
Ο Σι επιδιώκει να δείξει ότι ακόμη και αν μπορέσει να «σταθεροποιήσει τις σχέσεις» με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτό δεν θα γίνει «σε βάρος της “χωρίς όρια” συνεργασίας» με τον Πούτιν.
Οι δεσμοί των δύο χωρών ενδέχεται μάλιστα να γίνουν ακόμη στενότεροι λόγω του πολέμου των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή. Ο Σι και ο Πούτιν θα μπορούσαν να ανταλλάξουν πληροφορίες για τις στρατιωτικές κινήσεις του Τραμπ εναντίον της Βενεζουέλας και του Ιράν, δύο χωρών που θεωρούν συμμάχους.
Η Κίνα θα μπορούσε επίσης να «εκμεταλλευτεί τη νέα της επιρροή», καθώς η ισορροπία ισχύος έχει «μεταβληθεί δραματικά» μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Η Κίνα θέλει ρωσική τεχνογνωσία και φθηνή ενέργεια
Σύμφωνα με τον Economist, το Πεκίνο ίσως επιδιώξει πρόσβαση σε πιο ευαίσθητη ρωσική στρατιωτική τεχνολογία και τεχνογνωσία.
Παρότι η Κίνα πλέον κατασκευάζει τα περισσότερα από τα οπλικά της συστήματα, πολλά βασίζονται σε ρωσικά σχέδια. Πλέον θα μπορούσε να αναζητήσει «υψηλότερου επιπέδου βοήθεια» σε τομείς όπως τα πυρηνικά και οι βαλλιστικοί πύραυλοι.
Η Ρωσία θεωρείται επίσης ότι μοιράζεται δεδομένα και τεχνογνωσία για drones, που απέκτησε από την εμπειρία της στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Παράλληλα, όπως σημειώνει η Deutsche Welle, βασικός στόχος της Κίνας είναι η εξασφάλιση «πιο αξιόπιστων και βιώσιμων ενεργειακών προμηθειών».
Το Πεκίνο ανησυχεί για την εξάρτησή του από τις θαλάσσιες εισαγωγές, από τις οποίες προέρχεται περίπου το 90% του πετρελαίου του.
Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ και οι παγκόσμιες αναταράξεις στις προμήθειες καθιστούν το ρωσικό πετρέλαιο ακόμη πιο ελκυστικό, ενώ οι δυτικές κυρώσεις επιτρέπουν στην Κίνα να αγοράζει ρωσική ενέργεια σε χαμηλότερες τιμές.
«Στο ίδιο κρεβάτι με διαφορετικά όνειρα»
«Η Κίνα και η Ρωσία μοιάζουν με ζευγάρι που κοιμάται στο ίδιο κρεβάτι αλλά βλέπει διαφορετικά όνειρα», δήλωσε ο Κλάους Σουνγκ από το Mercator Institute for China Studies.
Μια αποδυναμωμένη Ρωσία ή ακόμη και η κατάρρευση του καθεστώτος Πούτιν θα δημιουργούσε «άμεσους στρατηγικούς κινδύνους» για το Πεκίνο.
Παρότι υπάρχουν ενδείξεις ψυχρότητας σε σχέση με τη «χωρίς όρια φιλία» που διακήρυξαν το 2022, λίγο πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, «η Ρωσία εξακολουθεί να έχει περισσότερα να προσφέρει» στην Κίνα απ’ ό,τι η Ευρώπη.
Ο Αλεξάντερ Γκαμπούεφ, διευθυντής του Carnegie Russia Eurasia Center, δήλωσε στο BBC ότι οποιεσδήποτε συμφωνίες θα γίνουν πιθανότατα «με όρους της Κίνας».
«Η Ρωσία βρίσκεται πλήρως στην τσέπη της Κίνας και η Κίνα μπορεί να υπαγορεύει τους όρους», ανέφερε.
Ωστόσο, παρά την ασύμμετρη σχέση ισχύος, οι δύο χώρες μοιράζονται κρίσιμα συμφέροντα, όπως η ασφάλεια κατά μήκος των 4.300 χιλιομέτρων κοινών συνόρων τους και η κινεζική αγορά για το ρωσικό πετρέλαιο, φυσικό αέριο και πρώτες ύλες.
Η Ουκρανία, η Ταϊβάν και το κοινό μέτωπο απέναντι στις ΗΠΑ
Όπως σημειώνει ο Άνκουρ Σαχ του BBC Global China Unit, ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία αποτελεί επίσης «χρήσιμο εργαλείο για το Πεκίνο» καθώς εξετάζει τις επιλογές του απέναντι στην Ταϊβάν.
Η Ρωσία εξακολουθεί να διαθέτει εξειδικευμένες στρατιωτικές τεχνολογίες που μπορεί να πουλήσει στην Κίνα.
Το μεγάλο πλεονέκτημα της Μόσχας, ωστόσο, είναι «η ικανότητά της να αντέχει πιέσεις».
Η Ρωσία «μπορεί να είναι ο μικρότερος εταίρος, αλλά παραμένει ένας περήφανος εταίρος», σημειώνει.
Τι αναμένεται από τη Σύνοδο
Σύμφωνα με τη δημοσιογράφο του CNN Σιμόν ΜακΚάρθι, στη συνάντηση Σι και Πούτιν αναμένεται να συζητηθούν οι σχέσεις με τον Τραμπ, οι πόλεμοι στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή, αλλά και η συνεργασία σε ενέργεια, εμπόριο και ασφάλεια.
Πεκίνο και Μόσχα εξετάζουν επίσης αν θα μπορούσαν να διαδραματίσουν κάποιον ρόλο στον τερματισμό της σύγκρουσης ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν.
Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε «να τους εξασφαλίσει καλή θέληση» από την Ουάσινγκτον, ωστόσο και οι δύο επιδιώκουν παράλληλα να αξιοποιήσουν τις κινήσεις του Τραμπ για να προωθήσουν το δικό τους όραμα για έναν κόσμο «που δεν κυριαρχείται από την αμερικανική ισχύ».
Παρ’ όλα αυτά, όπως σημειώνει ο Economist, οποιεσδήποτε συγκεκριμένες συμφωνίες είναι «απίθανο να δημοσιοποιηθούν».
«Όπως και σε προηγούμενες επισκέψεις, οι ανακοινώσεις πιθανότατα θα είναι ευρείες ως προς το περιεχόμενο αλλά φτωχές σε λεπτομέρειες».
