Κόντρα Σκέρτσου και Τσουκαλά για το στεγαστικό: «Η υπευθυνότητα απαιτεί να λέμε ολόκληρη την αλήθεια» – «Αποτυχημένη η κυβερνητική πολιτική»

Έντονη διαφωνία για το στεγαστικό ζήτημα σημειώθηκε ανάμεσα στον υπουργό Επικρατείας, Άκη Σκέρτσο, και τον εκπρόσωπο Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστα Τσουκαλά.

Ο Άκης Σκέρτσος υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση θα υλοποιήσει το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ» και επικαλείται σειρά παρεμβάσεων ύψους 8 δισ. ευρώ, από τις οποίες ωφελούνται 1,5 εκατομμύρια άνθρωποι. Από την άλλη, ο Κώστας Τσουκαλάς χαρακτηρίζει αποτυχημένη την κυβερνητική πολιτική, επισημαίνοντας πως το 56% των νέων ηλικίας 18 – 35 ετών παραμένει στο οικογενειακό σπίτι. Παράλληλα, κατηγορεί την κυβέρνηση ότι, με πολεοδομικά κίνητρα για την προσθήκη ορόφων στην Αθήνα, μετατρέπει το κοινωνικό πρόβλημα σε «μπίζνα των μεγαλοεργολάβων».

Απαντώντας στον Κώστα Τσουκαλά, ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος τόνισε ότι «η πολιτική υπευθυνότητα απαιτεί να λέμε ολόκληρη την αλήθεια». Όπως σημείωσε, «Προτιμώ να παραμείνω στα στοιχεία και στους ανθρώπους που χρειάζονται λύσεις», παραθέτοντας δεδομένα της Eurostat: το ποσοστό των ανθρώπων σε νοικοκυριά όπου η στέγαση ξεπερνά το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος ήταν 36,2% το 2019 και 26,4% το 2025.

Ο υπουργός κάλεσε επίσης το ΠΑΣΟΚ να είναι συνεπές στις αναφορές του σε παραδείγματα άλλων χωρών. Υπενθύμισε ότι έως πρόσφατα παρουσίαζε την Ισπανία ως υπόδειγμα στεγαστικής πολιτικής, ενώ χιλιάδες Ισπανοί πραγματοποιούν διαδηλώσεις ζητώντας κατοικίες σε προσιτές τιμές και ισχυρότερη προστασία.

Ο Άκης Σκέρτσος επισήμανε ότι «Όταν προβάλλουμε ένα παράδειγμα ως επιτυχημένο, οφείλουμε να εξετάζουμε και τα αποτελέσματά του» και διευκρίνισε πως «το στεγαστικό απαιτεί εφαρμόσιμες πολιτικές και διαρκή αξιολόγηση».

Τσουκαλάς: «Αποτυχημένη η κυβερνητική πολιτική για το στεγαστικό»

Νωρίτερα, ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστας Τσουκαλάς, άσκησε κριτική στον Άκη Σκέρτσο για την αρχική ανάρτησή του σχετικά με το ζήτημα, χαρακτηρίζοντας «αποτυχημένη» την κυβερνητική πολιτική για το στεγαστικό.

Αναφερόμενος σε ανάρτηση του υπουργού Επικρατείας, ο Κώστας Τσουκαλάς είπε ότι «επί διακυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας η απόκτηση και ενοικίαση στέγης έχει γίνει πιο απρόσιτη από ποτέ». Πρόσθεσε πως «το 56% των νέων ηλικίας 18-35 ετών παραμένει στο οικογενειακό ασυλο, ενώ οι Έλληνες δαπανούν το μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους για στέγαση συγκριτικά με την υπόλοιπη Ευρώπη».

Ο Κώστας Τσουκαλάς καταφέρθηκε επίσης κατά των κυβερνητικών ανακοινώσεων, λέγοντας ότι η κυβέρνηση μετατρέπει το κοινωνικό ζήτημα σε «μπίζνα των μεγαλοεργολάβων», με τα πολεοδομικά κίνητρα για επιπλέον ορόφους στην Αθήνα.

Απέναντι σε αυτά, το ΠΑΣΟΚ παρουσίασε τη δική του πρόταση, που προβλέπει:

• Αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας για τη δημιουργία 40.000 κοινωνικών κατοικιών.
• Θέσπιση κινήτρων ώστε να διατεθούν στην αγορά κλειστά διαμερίσματα.
• Κατάργηση της Golden Visa και αυστηρός περιορισμός των βραχυχρόνιων μισθώσεων (Airbnb).
• Επιβολή πλαφόν στις ετήσιες αυξήσεις των ενοικίων σε περιοχές όπου η πίεση είναι μεγάλη.

Άκης Σκέρτσος: Η απάντησή του ως υπουργού Επικρατείας αναλυτικά

«Το ΠΑΣΟΚ απάντησε στην ανάρτησή μου για το στεγαστικό με προσωπικούς χαρακτηρισμούς και ευχολόγια. Προτιμώ να παραμείνω στα στοιχεία και στους ανθρώπους που χρειάζονται λύσεις.

Η στεγαστική πίεση είναι πραγματική. Η Ελλάδα όπως και πολλές άλλες χώρες της Ευρώπης σοβαρή πίεση στις τιμές των ακινήτων και των ενοικίων. Αυτό είναι λόγος για περισσότερη δουλειά και ταχύτερα αποτελέσματα.

Αλλά η πολιτική υπευθυνότητα απαιτεί να λέμε ολόκληρη την αλήθεια.

Σύμφωνα με τη Eurostat, το ποσοστό των ανθρώπων που ζουν σε νοικοκυριά όπου η στέγαση απορροφά πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος ήταν:

• 36,2% το 2019, και
• 26,4% το 2025.

Μείωση κατά 9,8 ποσοστιαίες μονάδες. Η Ελλάδα ήταν πρώτη σε αυτόν τον δυσμενή δείκτη το 2019 αλλά πλέον σημαντικά μικρότερο ποσοστό ανθρώπων βρίσκεται σε αυτή τη συνθήκη χάρη στην εφαρμοζόμενη πολιτική.

Αυτό δεν σημαίνει ότι έπεσαν τα ενοίκια ή ότι λύθηκε το στεγαστικό. Σημαίνει, όμως, ότι ο συγκεκριμένος δείκτης δεν στηρίζει την εικόνα μιας χώρας όπου όλα επιδεινώνονται διαρκώς όπως ισχυρίζεται η αντιπολίτευση.

Το ίδιο ισχύει για την κατηγορία περί «μόνο αδράνειας και επιδότησης της ζήτησης.

Οι κοινωνικές κατοικίες σε αδρανή δημόσια ακίνητα, οι επιδοτήσεις για ανακαίνιση και επαναφορά κλειστών σπιτιών στην αγορά, τα φορολογικά κίνητρα για μακροχρόνια μίσθωση, οι περιορισμοί στις νέες βραχυχρόνιες μισθώσεις και η απαγόρευση βραχυχρόνιας εκμίσθωσης ακινήτων της Golden Visa είναι παρεμβάσεις αυτής της κυβέρνησης στην προσφορά κατοικίας όσο κι αν θέλει να το αποκρύπτει το ΠΑΣΟΚ. Άλλωστε το ίδιο προτείνει ορισμένα εργαλεία που ήδη εφαρμόζονται, ενώ ταυτόχρονα υποστηρίζει ότι δεν κάνουμε τίποτα.

Για τα κίνητρα που αφορούν την κατασκευή κατοικιών με στόχο τη μακροχρόνια ενοικίαση (build to rent), πρόκειται για μέτρο που υιοθετείται σε όλες τις χώρες με προγράμματα προσιτής κατοικίας. Η ουσία είναι οι όροι εφαρμογής του: ποιοι θα έχουν όφελος, σε ποιο ύψος θα ορίζονται τα ενοίκια, για πόσο διάστημα θα παραμένουν δεσμευμένα τα ακίνητα και με ποιον τρόπο θα διαφυλάσσεται η ποιότητα ζωής στις πόλεις. Σε αυτά χρειάζεται να εστιάσουμε με συγκεκριμένη και δημόσια συζήτηση.

Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ για 40.000 κοινωνικές κατοικίες δεν συνοδεύεται από αρκετές βασικές διευκρινίσεις: δεν προσδιορίζει τα ακίνητα που θα αξιοποιηθούν, το κόστος, την ύπαρξη εξασφαλισμένης χρηματοδότησης ή το χρονοδιάγραμμα. Θα την εξετάσουμε με την ίδια σοβαρότητα που ζητάμε να αντιμετωπίζονται και οι δικές μας παρεμβάσεις.

Η επίκληση διεθνών παραδειγμάτων προϋποθέτει, τέλος, συνέπεια. Ως πρόσφατα, το ΠΑΣΟΚ ανέφερε την Ισπανία ως υπόδειγμα στεγαστικής πολιτικής. Σήμερα, όμως, χιλιάδες πολίτες της χώρας βγαίνουν στους δρόμους, διεκδικώντας προσιτή κατοικία και πιο αποτελεσματική προστασία.

Ένα συγκεκριμένο στοιχείο αφορά την εφαρμογή του ισπανικού προγράμματος ICO Vivienda του Ταμείου Ανάκαμψης. Με αρχική χρηματοδότηση 4 δισ. ευρώ, είχε σχεδιαστεί για περίπου 43.000 κατοικίες. Ωστόσο, ο επίσημος απολογισμός έως τις 30 Σεπτεμβρίου αναφέρει συμβασιοποιήσεις 568 εκατομμυρίων ευρώ, για 4.675 κατοικίες. Πρόκειται για απόκλιση από τον αρχικό στόχο.

Στην αναθεώρηση του δικού μας Ταμείου Ανάκαμψης συμπεριλάβαμε το «Σπίτι μου ΙΙ», με εγκρίσεις δανείων πρώτης κατοικίας για περίπου 15.000 νοικοκυριά. Τα εργαλεία μπορεί να είναι διαφορετικά, ωστόσο υπηρετούν ένα κοινό ζητούμενο: οι διαθέσιμοι πόροι να οδηγούν σε ουσιαστική δυνατότητα πρόσβασης σε στέγη.

Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Ισπανοί δεν αποτελούν αιτία να αισθανόμαστε ικανοποίηση. Αντίθετα, δείχνουν πως η στεγαστική πολιτική χρειάζεται μέτρα που μπορούν να εφαρμοστούν και συνεχή αξιολόγηση. Κάθε φορά που παρουσιάζουμε μια χώρα ως επιτυχημένο παράδειγμα, πρέπει να εξετάζουμε και τι αποτελέσματα έχει πετύχει.

Οι πολίτες έχουν κάθε δικαίωμα να απαιτούν περισσότερα από εμάς. Εμείς οφείλουμε να επισπεύδουμε τις ενέργειες, να προχωράμε σε διορθώσεις και να λογοδοτούμε.

Η αγωνία για την κατοικία χρειάζεται μια συζήτηση που να βασίζεται στην αλήθεια, στον σεβασμό και σε λύσεις που μπορούν να εφαρμοστούν. Το μέτρο που αφορά όλους είναι πόσοι περισσότεροι άνθρωποι θα καταφέρουν τελικά να κατοικούν σε σπίτι με κόστος που μπορούν να αντέξουν».