Αναβαθμίσεις στα χαρτιά, ακρίβεια στην τσέπη: το χάσμα του Μαξίμου

Δύο οίκοι αξιολόγησης, μια ανάσα ο ένας από τον άλλο, αναβάθμισαν τις προοπτικές και την πιστοληπτική βαθμίδα της ελληνικής οικονομίας. Το Μαξίμου δεν άφησε τη στιγμή να πάει χαμένη: το γεγονός μετατράπηκε αστραπιαία σε πολιτικό αφήγημα εθνικής επιτυχίας, με τον πρωθυπουργό να μιλά για «νησίδα σταθερότητας» και «εθνική επιτυχία» που ανήκει στους πολίτες. Η ρητορική είναι γνώριμη, ο χρόνος όμως δεν είναι τυχαίος — οι εκλογικές διεργασίες βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη και κάθε καλό νέο από τη Φρανκφούρτη ή το Λονδίνο μεταφράζεται αυτόματα σε πολιτικό κεφάλαιο.

Ο πανηγυρισμός του Μαξίμου

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν αρκέστηκε στη διαπίστωση της αναβάθμισης· την ανήγαγε σε επιβεβαίωση της ορθότητας όλης της ασκούμενης πολιτικής, σε μια περίοδο που η χώρα εμφανίζεται ως παράδειγμα ανθεκτικότητας απέναντι σε όσους «λίγα χρόνια πριν» μιλούσαν για ελληνικά ομόλογα-σκουπίδια.

Το ύφος είναι εορταστικό, σχεδόν τελετουργικό, με αναφορές σε «σχέδιο, συνέπεια, ελπίδα και αποτελέσματα» που θυμίζουν προεκλογικό σποτ παρά ανακοίνωση οικονομικού δελτίου τύπου. Η αφήγηση περί λιγότερων βαρών για τα παιδιά μας και αυξημένων μισθών προβάλλεται ως αναπόφευκτη συνέπεια της αναβάθμισης, σαν οι διεθνείς οίκοι να εγγυώνται και το πραγματικό εισόδημα του πολίτη, όχι μόνο το κόστος δανεισμού του κράτους.

Η απόσταση από την ουρά στο βενζινάδικο

Εδώ ακριβώς εντοπίζεται η ρωγμή του αφηγήματος. Η αναβάθμιση αφορά το κόστος δανεισμού του Δημοσίου και την εικόνα της χώρας στις αγορές — όχι την τιμή στην αντλία, όπου η βενζίνη παραμένει καρφωμένη στα 2,2 ευρώ, ούτε το καλάθι της νοικοκυράς. Η υφυπουργός Οικονομικών Αλεξάνδρα Σδούκου έσπευσε να ενισχύσει το αφήγημα, στρέφοντας το βλέμμα προς την αντιπολίτευση.

Η μομφή προς την αντιπολίτευση για «σιωπή» ή «απαξίωση» είναι αναμενόμενη πολιτική τακτική, όμως μετατοπίζει τη συζήτηση από το ουσιαστικό ερώτημα: πώς μια αναβάθμιση διεθνούς οίκου μεταφράζεται σε πραγματικό όφελος για όσους πληρώνουν σήμερα ακριβή ενέργεια, ακριβά τρόφιμα και ενοίκια που καλπάζουν. Η κυβέρνηση επικαλείται μελλοντικές υποσχέσεις —περισσότερες δουλειές, μεγαλύτερη στήριξη— την ίδια στιγμή που η καθημερινότητα δεν έχει καμία σχέση με τους δείκτες φερεγγυότητας που εξετάζουν οι οίκοι.

Οι αναβαθμίσεις είναι πραγματικές και τεκμηριωμένες, κανείς σοβαρός δεν τις αμφισβητεί ως γεγονός. Το ερώτημα δεν είναι αν υπάρχουν, αλλά ποιος τις καρπώνεται πολιτικά και πόσο απέχει η στατιστική επιτυχία από τη βιωμένη πραγματικότητα του πολίτη που βλέπει τους αριθμούς να ανεβαίνουν στη Φρανκφούρτη και το πορτοφόλι του να αδειάζει στην αντλία. Το Μαξίμου έχει τους αριθμούς με το μέρος του· ο πολίτης έχει την απόδειξη στο χέρι.