Κύκλωμα φοροδιαφυγής στη Θεσσαλονίκη: Τα μηνύματα για τους «αχυράνθρωπους» – «Κάνω έναρξη τον νέο με την πιτσαρία, κάνε πιστοποίηση της ταυτότητας»

Οι αποκαλύψεις για το κύκλωμα φοροδιαφυγής στη Θεσσαλονίκη, το οποίο εντόπισε η ΑΑΔΕ στο πλαίσιο της επιχείρησης «Αχυράνθρωποι», είναι συγκλονιστικές. Δεκαοκτώ άτομα έχουν συλληφθεί για την υπόθεση, καθώς το δίκτυο δημιουργούσε εταιρείες-φαντάσματα και προκάλεσε ζημιά 203 εκατομμυρίων ευρώ στο Δημόσιο.

Η ΑΑΔΕ ανακοίνωσε ότι, μέσω της ομάδας ΔΕΟΣ, εντόπισε την επιχείρηση «Αχυράνθρωποι», η οποία αποκάλυψε ένα εκτεταμένο δίκτυο εταιρειών-φαντασμάτων και αχυρανθρώπων. Κατά την τελευταία τριετία, το κύκλωμα φέρεται να αξιοποίησε 4.200 ΑΦΜ, αφήνοντας χρέη που ξεπερνούν τα 203 εκατ. ευρώ.

Οι οφειλές περιλαμβάνουν 68 εκατομμύρια ευρώ από ΦΠΑ και φόρο εισοδήματος προς την ΑΑΔΕ, καθώς και 135 εκατομμύρια ευρώ από ασφαλιστικές εισφορές προς τον ΕΦΚΑ. Στην έρευνα συμμετείχαν 60 ελεγκτές της ΑΑΔΕ και επτά εισαγγελικοί λειτουργοί, ενώ εξετάστηκαν πάνω από 700 σημεία επιχειρηματικής δραστηριότητας στη Θεσσαλονίκη, τη Χαλκιδική και άλλες περιοχές της χώρας. Εκεί δραστηριοποιήθηκαν τα τελευταία χρόνια στον κλάδο της εστίασης και της νυχτερινής διασκέδασης περισσότερες από 2.000 επιχειρήσεις, με τη συμμετοχή 1.300 «αχυρανθρώπων» και 700 υποκρυπτόμενων προσώπων. Στην υπόθεση συνδέονται συνολικά πάνω από 4.200 ΑΦΜ.

Μεταξύ των συλληφθέντων βρίσκεται ο ηθοποιός και μοντέλο Ερρίκος Πετιλόν, ο οποίος εμφανιζόταν ως διαχειριστής σε έξι νομικά πρόσωπα και ως εταίρος σε δύο ακόμη. Τα οκτώ νομικά πρόσωπα στα οποία συμμετείχε εμφάνισαν συνολικά χρέη 595.976,53 ευρώ.

Τα τέσσερα δίκτυα

Τέσσερα δίκτυα είχε οργανώσει το κύκλωμα, υπό την καθοδήγηση δικηγόρων και λογιστών. Μέσω αυτών είχαν υπό τον έλεγχό τους δεκάδες καταστήματα εστίασης και κέντρα διασκέδασης, τα οποία αποκόμιζαν μεγάλα έσοδα, αλλά άφηναν απλήρωτους φόρους και ασφαλιστικές εισφορές στο κράτος.

Στα τέσσερα δίκτυα λειτουργούσαν «δεξαμενές» αχυρανθρώπων, ενώ νομικές οντότητες συμμετείχαν σε αυτά με την ιδιότητα του διαχειριστή ή του εταίρου.

«Κάνω έναρξη τον νέο με την πιτσαρία»

Χαρακτηριστικές για τη λειτουργία του κυκλώματος είναι οι συνομιλίες ανάμεσα σε δύο βασικά στελέχη ενός από τα τέσσερα δίκτυα. Οι δύο άνδρες, ένας δικηγόρος και ένας λογιστής, αξιοποιούσαν τις επαγγελματικές τους ιδιότητες ως «μανδύα νομιμότητας», διευκολύνοντας έτσι την παράνομη δράση τους.

Ως «πάροχος» και «νομικός εγκέφαλος» λειτουργούσε ο δικηγόρος, αναζητώντας αχυρανθρώπους και συγκεντρώνοντας φωτογραφίες των ταυτοτήτων τους. Τον συντονισμό και την επιχειρησιακή εκτέλεση είχε ο λογιστής, που αναλάμβανε τις τεχνικές και λογιστικές διαδικασίες σε ΓΕΜΗ, ΑΑΔΕ και ΕΦΚΑ, κάνοντας παράνομη χρήση των προσωπικών κωδικών των αχυρανθρώπων. Επιπλέον, άνοιγε εταιρικούς λογαριασμούς και χειριζόταν το e-banking μέσω τηλεφωνικών αριθμών που ήταν είτε «κλωνοποιημένοι» είτε πιστοποιημένοι από τους ίδιους, ώστε οι αχυράνθρωποι να αποκλείονται από την πρόσβαση στα χρήματα. Φρόντιζε ακόμη για την προμήθεια ασύρματων τερματικών, μέσω των οποίων διοχετεύονταν και δικαιολογούνταν τα μαύρα έσοδα, και ζητούσε την ψηφιακή πιστοποίηση των αχυρανθρώπων στο Gov Wallet, προκειμένου να αποφεύγονται οι βιντεοκλήσεις από τις πλατφόρμες e-food και box.

Οι συνομιλίες των δύο συλληφθέντων στο Viver, από τον Ιανουάριο του 2022 έως τον Μάιο του 2026, περιλαμβάνονται στο διαβιβαστικό της υπόθεσης. Σε αυτές, ο λογιστής προσφωνεί τον δικηγόρο «αφεντικό», «μεγάλο» και «αρχηγό».

Ο λογιστής ενημερώνει τον δικηγόρο σε μήνυμά του: «Αρχηγέ μου, οι κωδικοί του taxis από το ιταλικό δεν είναι μέσα στο email».

Σε διαφορετική συνομιλία, ο λογιστής ζητά: «Θα χρειαστώ πιστοποιημένο τηλέφωνο και την Π. (αχυράνθρωπος)» και στη συνέχεια νέο μήνυμα «και βάλε μπροστά και του Ε. (αχυράνθρωπος) για να μην σε πρήζω μπάλες αν χρειαστεί και εκεί».

Σε άλλη ανταλλαγή μηνυμάτων, ο λογιστής ζητά από τον δικηγόρο: «Στείλε μου και όταν μπορέσεις μια ταυτότητα Κ. για την αλλαγή». Ο δικηγόρος απαντά στέλνοντάς του δύο φωτογραφίες».

Σε μήνυμα που έστειλε άλλη ημέρα, ο λογιστής γράφει: «Καλημέρα αγορίνα μου, στις 13:50 περιμένω εξουσιοδότηση για το ιταλικό για το δήμο, στην είχα στείλει στο μέιλ σου πριν καμιά βδομάδα, δες το λίγο γιατί τη θέλουν».

Σε ακόμη ένα μήνυμα, ο λογιστής υπενθυμίζει: «Υπενθυμίζω γιατί δεν θυμάμαι αν το οριστικοποιήσαμε, ιτάλιαν ρέστο, τηλέφωνο και λογαριασμός mypos και ένα τερματικό το ασύρματο το μαύρο το μεγάλο το καλό και σου στέλνω μέιλ με τα καθέκαστα για να κάνεις τον λογαριασμό». Και ο Κ.Ι του απαντά: «Καλησπέρα. Οκ στείλε να ξεκινήσουμε».

Σε άλλο μήνυμα αναφέρει: «Καλησπέρα, κάνω έναρξη τον νέο (αχυράνθρωπο) με την πιτσαρία, αν μπορείς κάνε πιστοποίηση της ταυτότητας στο gov wallet, για να μην χρειάζεται να κάνει βιντεοκλήσεις και μ@@ίες με e-food και box κλπ. Δέχονται την ταυτότητα όταν είναι πιστοποιημένη και η πιστοποίηση βγαίνει από το gov.wallet».

Στο κύκλωμα εντοπίστηκαν και 12 νεκροί

Ιδιαίτερη έκπληξη προκαλούν τα στοιχεία που αποκαλύπτονται. Από τους 80 αχυρανθρώπους που αναφέρονται στην εκτενή δικογραφία, η οποία διαβιβάστηκε χθες στην εισαγγελέα ποινικής δίωξης Θεσσαλονίκης και αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Τριανταφυλλιά Παπαγεωργίου, 12 είχαν πεθάνει. Κατά την έρευνα διαπιστώθηκε πως, παρότι ορισμένοι είχαν φύγει από τη ζωή από το 2023, συνέχιζαν να εκδίδονται τιμολόγια και παραστατικά στο όνομά τους. Εταίροι αναλάμβαναν μέσω πληρεξουσίων εκ μέρους τους, ακόμη και σε εταιρικά σχήματα που είχαν συσταθεί μετά τον θάνατό τους.

Οι περισσότεροι αχυράνθρωποι εργάζονται με χαμηλές αποδοχές σε χώρους εστίασης και διασκέδασης. Ανάμεσά τους υπάρχουν σερβιτόροι και λαντζέρηδες· αρκετοί υπέγραφαν και λάμβαναν κάποια επιπλέον χρήματα, χωρίς, όπως λένε, να γνωρίζουν. Στη δικογραφία αναφέρεται και η περίπτωση ενός ανθρώπου που προσέφυγε στη Δικαιοσύνη, αφού διαπίστωσε ότι εμφανιζόταν ως διαχειριστής εταιρειών εν αγνοία του.

Τη μεγαλύτερη οφειλή προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία, ύψους 18,4 εκατομμυρίων ευρώ, εμφανίζει εργαζόμενος σε κέντρα διασκέδασης, ο οποίος συνήθως εκτελεί χρέη ταμία. Συμμετέχει σε 32 εταιρείες και σε αρκετές από αυτές έχει θέση διαχειριστή. Μια λαντζέρισσα με μηνιαίες αποδοχές 450 ευρώ οφείλει 2,6 εκατομμύρια ευρώ, καθώς συμμετέχει σε 32 παρόμοιες επιχειρήσεις. Παράλληλα, ντελιβεράς που εμφανίζεται σε 19 εταιρείες έχει χρέη 3 εκατομμυρίων ευρώ.

Ενδεικτική είναι επίσης η περίπτωση ατόμου που είχε ατομική επιχείρηση εκμετάλλευσης ταξί, ενώ ταυτόχρονα παρουσιαζόταν ως εταίρος ή διαχειριστής σε πολλές επιχειρήσεις εστίασης, διασκέδασης και παροχής υπηρεσιών.

Την προσεχή Τρίτη αναμένεται να ξεκινήσουν οι απολογίες των κατηγορουμένων, στους οποίους ασκήθηκαν διώξεις για εγκληματική οργάνωση, απάτη, πλαστογραφία και νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές πράξεις. Ένας μόνο από αυτούς θεωρείται γνωστός επιχειρηματίας στον χώρο των κέντρων διασκέδασης και της εστίασης. Τα υπόλοιπα ηχηρά ονόματα που περιλαμβάνονται στο κατηγορητήριο δεν συνελήφθησαν, καθώς δεν κατέστη δυνατό να εντοπιστούν. Εξαιτίας του εκτεταμένου όγκου των εγγράφων και, κυρίως, του μεγάλου αριθμού κατηγορουμένων, υπάρχει το ενδεχόμενο η δικογραφία να ανατεθεί σε δύο διαφορετικούς ανακριτές μετά την ολοκλήρωση των απολογιών.