Πίεση ελαστικών: Το λαμπάκι σημαίνει πάντα τρύπα στο λάστιχο;

Ένα κρύο πρωινό, βάζουμε μπροστά και το λαμπάκι για την πίεση ελαστικών μένει αναμμένο στο ταμπλό. Η πρώτη σκέψη είναι το τρύπιο λάστιχο, όμως η προειδοποίηση δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι υπάρχει τρύπα: η πτώση της θερμοκρασίας μπορεί επίσης να έχει μειώσει την πίεση.

Η σωστή αντίδραση είναι η μέτρηση, όχι η υπόθεση ότι «φταίει απλώς το κρύο». Και ο αριθμός που αναζητούμε δεν είναι κοινός για όλα τα αυτοκίνητα ούτε εκείνος που βλέπουμε στο πλαϊνό του ελαστικού, αλλά η τιμή που ορίζει ο κατασκευαστής του οχήματος για το συγκεκριμένο φορτίο.

Πώς γίνεται να πέφτει η πίεση χωρίς τρύπα;

Ο αέρας μέσα στο ελαστικό επηρεάζεται από τη θερμοκρασία. Για την ίδια ποσότητα αερίου και σταθερό όγκο, η πίεση μειώνεται όταν μειώνεται η απόλυτη θερμοκρασία. Έτσι, μια αλλαγή του καιρού μπορεί να φανεί και στην ένδειξη του μανομέτρου, χωρίς να έχει προηγηθεί τρύπημα.

Ένας πρακτικός, προσεγγιστικός κανόνας είναι μεταβολή περίπου 1 psi για κάθε πτώση 6°C. Αν, για παράδειγμα, η θερμοκρασία πέσει κατά 10°C, η αντίστοιχη μείωση υπολογίζεται χονδρικά σε 1,7 psi ή 0,11 bar. Πρόκειται για εκτίμηση, όχι για πρόβλεψη που αντικαθιστά τη μέτρηση ή αλλάζει την πίεση που συνιστά ο κατασκευαστής.

Αυτό εξηγεί και γιατί η προειδοποίηση μπορεί να εμφανιστεί το πρωί και να σβήσει αργότερα, καθώς ζεσταίνονται τα ελαστικά ή ανεβαίνει η εξωτερική θερμοκρασία. Το ότι έσβησε, πάντως, δεν ακυρώνει την ανάγκη ελέγχου.

Πίεση ελαστικών: Ποιος αριθμός είναι ο σωστός;

Η αναζήτηση αρχίζει από την πινακίδα πληροφοριών του αυτοκινήτου ή το εγχειρίδιο χρήσης. Συνήθεις θέσεις είναι η κολόνα ή το άκρο της πόρτας του οδηγού και το εσωτερικό του πορτακιού καυσίμου. Ανάλογα με το όχημα, πληροφορίες μπορεί να υπάρχουν και στο ντουλαπάκι.

Στην κολόνα της πόρτας του οδηγού μπορεί να βρίσκεται η πινακίδα με τις συνιστώμενες πιέσεις. Στην ετικέτα αναζητούμε τις τιμές για τους εμπρός και τους πίσω τροχούς, καθώς και τις διαφορετικές συνθήκες φόρτωσης, εφόσον αναγράφονται. Δεν θεωρούμε δεδομένο ότι όλοι οι τροχοί χρειάζονται την ίδια πίεση.

Ο αριθμός στο πλαϊνό του ελαστικού αφορά τη μέγιστη επιτρεπόμενη πίεσή του, όχι κατ’ ανάγκη τη συνιστώμενη για το αυτοκίνητό μας. Ούτε μια αναζήτηση μόνο με τη διάσταση του ελαστικού αρκεί για να επιλέξουμε τιμή: μετρούν το συγκεκριμένο όχημα και οι προδιαγραφές του.

Πριν από ταξίδι με επιβάτες και αποσκευές, ελέγχουμε ειδικά τι προβλέπει ο κατασκευαστής για πλήρες φορτίο.

Πότε μετράμε την πίεση: με κρύα ελαστικά

Η συνιστώμενη πίεση αφορά μέτρηση με κρύα ελαστικά. Ως τέτοια θεωρούνται εκείνα με τα οποία το αυτοκίνητο δεν έχει κινηθεί για τουλάχιστον τρεις ώρες. Δεν αρκεί, επομένως, να είναι κρύος ο καιρός, αν έχουμε ήδη οδηγήσει.

Στην πράξη, ο έλεγχος μπορεί να γίνει με μια απλή σειρά:

1. Βρίσκουμε στην πινακίδα ή στο εγχειρίδιο τις τιμές που αντιστοιχούν στο φορτίο του οχήματος.
2. Μετράμε με αξιόπιστο μανόμετρο και τους τέσσερις τροχούς, καθώς και τη ρεζέρβα, εφόσον υπάρχει.
3. Ρυθμίζουμε την πίεση σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή.
4. Αν η μέτρηση έγινε με ζεστά ελαστικά, προγραμματίζουμε επανέλεγχο όταν κρυώσουν.

Καθώς η πίεση αυξάνεται με τη θέρμανση των ελαστικών, μια μέτρηση αμέσως μετά τη διαδρομή δεν συγκρίνεται απευθείας με την τιμή εν ψυχρώ. Για τον χειρισμό σε αυτές τις συνθήκες ακολουθούμε το εγχειρίδιο, όχι μια γενική «διόρθωση» για όλα τα αυτοκίνητα.

Και αν το λαμπάκι επιμένει ή ξανανάβει;

Το σύστημα παρακολούθησης πίεσης, γνωστό ως TPMS, προειδοποιεί όταν τουλάχιστον ένα ελαστικό έχει σημαντικά χαμηλή πίεση. Πέρα από το κρύο, μπορεί να υπάρχει διαρροή, ζημιά ή πρόβλημα στη βαλβίδα ή στη ζάντα. Ζήτημα μπορεί επίσης να προκύψει από αισθητήρες που δεν έχουν βαθμονομηθεί μετά από αλλαγή τροχών.

Αν το ελαστικό φαίνεται ξεφούσκωτο, δεν συνεχίζουμε την οδήγηση και χρειάζεται αλλαγή τροχού ή κατάλληλη βοήθεια. Αν δεν φαίνεται ξεφούσκωτο, ελέγχουμε την πίεση το συντομότερο δυνατόν, στο κοντινότερο πρατήριο. Η εικόνα από μόνη της δεν αρκεί, γιατί η υποπίεση συχνά δεν διακρίνεται εύκολα με το μάτι.

Αν η απώλεια είναι μεγάλη ή η προειδοποίηση επιστρέφει στο ίδιο ελαστικό, απευθυνόμαστε σε βουλκανιζατέρ ή συνεργείο. Το επαναλαμβανόμενο φούσκωμα δεν υποκαθιστά τον έλεγχο για πιθανή διαρροή ή ζημιά.

Γιατί να μην περιμένουμε την επόμενη προειδοποίηση;

Το TPMS δεν αντικαθιστά το μανόμετρο και την τακτική φροντίδα. Οι συστάσεις για τη συχνότητα ελέγχου κυμαίνονται από περίπου κάθε δύο εβδομάδες έως μία φορά τον μήνα.

Η χαμηλή πίεση συνδέεται με χειρότερη οδική συμπεριφορά, μεγαλύτερη φθορά και αυξημένη κατανάλωση καυσίμου λόγω της αντίστασης κύλισης. Ελέγχουμε τακτικά την πίεση, ιδανικά πριν από τη διαδρομή και με κρύα ελαστικά.

Λίγα λεπτά με το μανόμετρο πριν φύγουμε αξίζουν περισσότερο από μια ένδειξη που θα προσπαθήσουμε να ερμηνεύσουμε καθ’ οδόν.