Νέες ανησυχίες έρχεται να προσθέσει ο Economist στα εφιαλτικά σενάρια που έρχονται στο φως το τελευταίο διάστημα για το εμπόριο και την τιμή του πετρελαίου και των άλλων καυσίμων, λόγω του ντόμινο εξελίξεων που έχει προκαλέσει στην παγκόσμια οικονομία ο πόλεμος στο Ιράν.
Σε διάστημα 50 ημερών έχουν χαθεί 550 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου του Κόλπου, δηλαδή σχεδόν το 2% της ετήσιας παραγωγής ενώ τα διυλιστήρια στην Ασία έχουν μειώσει τη δυναμικότητά τους κατά 10%, σύμφωνα με πληροφορίες του Economist.
Τον παραπάνω ισχυρισμό ήρθε να ενισχύσει ο Ράσελ Χάρντι, επικεφαλής της Vitol που αποτελεί την μεγαλύτερη εταιρεία εμπορίου ενέργειας στον κόσμο. Μιλώντας στην Σύνοδο FT Global Commodities ο Χάρντι δήλωσε πως μέχρι τώρα λόγω του πολέμου έχουν χαθεί από το εμπόριο 600 με 700 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Εκτιμά ότι μέχρι την επανάκαμψη των αγορών μετά το ενεργειακό σοκ, το πετρέλαιο που θα έχει στερηθεί η αγορά φτάνει το ένα δισεκατομμύριο βαρέλια.
Στο δημοσίευμα επισημαίνεται ότι πάνω από 80 βασικές ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή της Μέσης Ανατολής έχουν υποστεί ζημιές, με πάνω από το ένα τρίτο να έχει πληγεί σοβαρά, γεγονός που δείχνει ότι η αποκατάσταση της παραγωγής μπορεί να διαρκέσει έως και δύο χρόνια.
Κάθε μήνα που τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν κλειστά, χάνονται περίπου 7 εκατ. τόνοι LNG, προκαλώντας ένα ακόμη πλήγμα 2% στην παγκόσμια προσφορά.
Τα πλέον ανησυχητικά σημάδια για το μέλλον είναι ότι τα διαθέσιμα φορτία πετρελαίου εξαντλούνται με ταχύτητα ρεκόρ και διυλιστήρια μειώνουν δραστικά την παραγωγή καυσίμων, την ίδια στιγμή που η ζήτηση παραμένει τεχνητά υψηλή, ιδιαίτερα στην Ευρώπη.
Οι απώλειες σε παραγωγή και μεταφορές θεωρούνται ήδη σημαντικές και, σύμφωνα με εκτιμήσεις που επικαλείται ο Economist, μπορεί να φτάσουν τα 1,5 δισ. βαρέλια — περίπου το 5% της ετήσιας παγκόσμιας παραγωγής. Αν η κρίση παραταθεί, οι απώλειες αυτές θα μπορούσαν να διπλασιαστούν.
Σημειώνεται ότι τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια ήδη αγοράζουν πετρέλαιο σε πολύ υψηλότερες τιμές από αυτές που δείχνουν τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης, με το πραγματικό κόστος μεταφοράς και ασφάλισης να πλησιάζει τα 130-150 δολάρια το βαρέλι. Με τον τρόπο αυτό, συμπιέζει τα περιθώρια κέρδους και φέρνει πιο κοντά το ενδεχόμενο περικοπών στην παραγωγή.
Η τελευταία φορά που η παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου μειώθηκε απότομα (κατά περίπου 10%) ήταν το 2020, κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Τότε, η παγκόσμια οικονομία συρρικνώθηκε κατά περισσότερο από 3%.
