Γαλλία: Ο Μακρόν στέλνει στους διαδηλωτές τον «λογαριασμό» των βανδαλισμών – Αντιδρούν αντιπολίτευση και συνδικάτα

Η Γαλλία οδεύει προς έντονη πολιτική και κοινωνική σύγκρουση, καθώς η κυβέρνηση αναμένεται μέσα στην εβδομάδα να καταθέσει το αμφιλεγόμενο νομοσχέδιο «ο βάνδαλος πληρώνει». Με αυτό, οι διαδηλωτές θα καλούνται να καλύπτουν υλικές ζημιές, ακόμη κι όταν δεν ευθύνονται οι ίδιοι για την πρόκλησή τους.

Οι συνεχιζόμενες κινητοποιήσεις μαθητών, συνδικάτων και «κίτρινων γιλέκων» για την εκπαίδευση και το κόστος ζωής έχουν προκαλέσει αντιδράσεις από την αντιπολίτευση και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Κατηγορούν τον Εμανουέλ Μακρόν ότι πλήττει άμεσα το θεμελιώδες δικαίωμα στη διαμαρτυρία. Προειδοποιούν, ακόμη, πως η αυστηρότερη αστυνόμευση και τα πρόστιμα που φτάνουν τις 10.000 ευρώ απειλούν το κράτος δικαίου και ευνοούν την άνοδο της Ακροδεξιάς, ενώ η Μαρίν Λεπέν επιχειρεί να αξιοποιήσει πολιτικά το σύνθημα του «νόμου και της τάξης» ενόψει των προεδρικών εκλογών.

Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, αποχωρεί από το αξίωμα την ερχόμενη άνοιξη και βρίσκεται αντιμέτωπος με κινητοποιήσεις που μετρούν περισσότερο από έναν μήνα. Μαθητές λυκείων έχουν αποκλείσει σχολεία, διεκδικώντας αντιμετώπιση των ελλείψεων εκπαιδευτικών, επισκευές σε κτίρια που κινδυνεύουν να καταρρεύσουν και αλλαγές στην πλατφόρμα εισαγωγής στα πανεπιστήμια.

Καθώς εντείνεται η κοινωνική κρίση γύρω από τα σχολεία, το κόστος διαβίωσης και τις δημόσιες υπηρεσίες, τα εργατικά συνδικάτα και τα «κίτρινα γιλέκα» που αντιτίθενται στην κυβέρνηση συμμετέχουν σε αλλεπάλληλες διαδηλώσεις. Οι αρχές ενίσχυσαν την ασφάλεια και περιόρισαν τις κινητοποιήσεις, μετά από μία από τις σοβαρότερες ημέρες βίας στη Γαλλία τα τελευταία χρόνια, νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Τότε, κυρίως ειρηνικές διαμαρτυρίες στιγματίστηκαν από λεηλασίες, πυρκαγιές και βανδαλισμούς σε δημόσια κτίρια.

Η Γερουσία εξετάζει το νομοσχέδιο για την αποζημίωση των βανδαλισμών από τους υπαίτιους

Μέσα στην εβδομάδα, η Γερουσία θα συζητήσει το κυβερνητικό νομοσχέδιο με τίτλο «ο βάνδαλος πληρώνει». Βάσει της πρότασης, διαδηλωτής θα μπορούσε να υποχρεωθεί να καταβάλει έως 10.000 ευρώ για ζημιές και βανδαλισμούς που δεν προκάλεσε άμεσα, εφόσον παρέμενε σε διαδήλωση κοντά στο σημείο ή συμμετείχε στην ίδια ομάδα με όσους τα διέπραξαν. Προβλέπεται επίσης να χρησιμοποιούνται περισσότερα drones πάνω από τις συγκεντρώσεις.

Λεκορνί: Το νομοσχέδιο είναι «απολύτως απαραίτητο»

Ο πρωθυπουργός, Σεμπαστιάν Λεκορνί, υπερασπίστηκε το νομοσχέδιο, χαρακτηρίζοντάς το «απολύτως απαραίτητο» μετά τις λεηλασίες και τις εμπρηστικές επιθέσεις στις πρόσφατες κινητοποιήσεις σε όλη τη Γαλλία. Η αρχική προετοιμασία του είχε γίνει μετά τα βίαια επεισόδια που ακολούθησαν τη νίκη της Παρί Σεν Ζερμέν επί της Άρσεναλ στο Champions League, τον Μάιο.

Το νομοσχέδιο έρχεται ενώ η κυβέρνηση προσπαθεί να συγκρατήσει την κρίση. Η Μαρίν Λεπέν, επικεφαλής της ακροδεξιάς και κατά της μετανάστευσης «Εθνικής Συσπείρωσης» (RN), είδε να ενισχύεται η θέση της ως φαβορί για τις προεδρικές εκλογές της ερχόμενης άνοιξης. Παράλληλα, προσπαθεί να προβάλει ακόμη περισσότερο το προφίλ της υπέρ του «νόμου και της τάξης» και της στήριξης στην αστυνομία.

Την Κυριακή, η Μαρίν Λεπέν άρχισε την προεκλογική εκστρατεία της με συγκέντρωση στην Ορλεάνη, όπου υποσχέθηκε να «επαναφέρει την τάξη στη Γαλλία». Έχει ασκήσει έφεση στο ανώτατο δικαστήριο της χώρας κατά της καταδίκης της για υπεξαίρεση χρημάτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Το κόμμα της Λεπέν υποστήριξε πως η ιδέα για το νομοσχέδιο «ο βάνδαλος πληρώνει» προήλθε αρχικά από το ίδιο. Η ίδια δήλωσε ότι θα μεριμνήσει ώστε οι ταραξίες να πληρώνουν για τις ζημιές σε περιουσίες. Μιλώντας σε πλήθος άνω των 8.000 ανθρώπων που την επευφημούσαν, είπε: «Οι βάνδαλοι θα πληρώσουν, κι αν χρειαστεί ολόκληρη η ζωή τους για να πληρώσουν, τότε θα περάσουν όλη τους τη ζωή πληρώνοντας».

«Πρόκειται να αποκαταστήσουμε το κράτος δικαίου», δεσμεύτηκε η Μαρίν Λεπέν. «Ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι υπάρχει κράτος δικαίου όταν ορδές έρχονται να λεηλατήσουν και να καίουν τα κτίριά μας;», διερωτήθηκε.

Ο Ερίκ Κοκερέλ, μέλος της ριζοσπαστικής αριστερής «Ανυπότακτης Γαλλίας» του Ζαν-Λικ Μελανσόν, προειδοποίησε την Κυριακή ότι «ο νόμος ‘ο βάνδαλος πληρώνει’ θα σημάνει το τέλος των διαδηλώσεων δρόμου στη Γαλλία, επειδή ο κόσμος δεν θα θέλει να αναλάβει το ρίσκο να θεωρηθεί υπεύθυνος και να κληθεί να πληρώσει έως και 10.000 ευρώ για βανδαλισμούς που δεν διέπραξε». Σε δήλωσή του στο κοινοβουλευτικό κανάλι Public Sénat, ο κομμουνιστής γερουσιαστής Φαμπιέν Γκέι είπε: «Καμία διαδήλωση δεν θα μπορεί να πραγματοποιηθεί ξανά στη χώρα μας».

Οι θέσεις των συνδικάτων

Σε ανοιχτή επιστολή προς τη Le Monde, αριστερά συνδικάτα και η Γαλλική Λίγκα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ανέφεραν: «Αυτός ο άδικος νόμος, που αποτελεί σοβαρή επίθεση στην ελευθερία της διαδήλωσης, πρέπει να αποσυρθεί, αλλιώς ελλοχεύει ο κίνδυνος ενός μεγάλου πισωγυρίσματος για το κράτος δικαίου».

Έντονη οργή κατά του Μακρόν εκφράστηκε στις κινητοποιήσεις του Σαββατοκύριακου, καθώς είχε απαγορεύσει τις διαδηλώσεις που δεν διοργανώνονταν από συνδικάτα, χαρακτηρίζοντάς τες η κυβέρνησή του «παράνομες». Παράλληλα, οι διαδηλωτές δεν μπορούσαν να προσεγγίσουν τα κέντρα των πόλεων.

Παρότι ο Εμανουέλ Μακρόν δεν έχει κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης, η κυβέρνηση και οι τοπικές αρχές έχουν θέσει περιορισμούς στις διαδηλώσεις. Μεταξύ αυτών είναι η απαγόρευση συγκεντρώσεων έξω από σχολεία και κινητοποιήσεων στα κέντρα των πόλεων, καθώς και η επιβολή απαγόρευσης κυκλοφορίας σε ορισμένες περιοχές. Για τον αριθμό-ρεκόρ των συλληφθέντων έχουν επίσης παραταθεί τα διαστήματα αστυνομικής κράτησης.

Πολλοί από όσους συμμετείχαν στις διαδηλώσεις του Σαββατοκύριακου είπαν ότι κατέβηκαν στον δρόμο για να προασπιστούν το δικαίωμα στη διαμαρτυρία στη Γαλλία. Οι πορείες και οι διαδηλώσεις αποτελούν θεμελιώδες μέσο ώστε οι πολίτες να ακουστούν από ένα συγκεντρωτικό κράτος και έχουν αξιοποιηθεί επανειλημμένα για την αντίθεση σε νομοθετικές αλλαγές, από τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση μέχρι τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών.

Μιλώντας στο περιοδικό Telerama, ο Σερζ Σλαμά, καθηγητής δημοσίου δικαίου στο Πανεπιστήμιο Grenoble Alpes, είπε: «Παρόλο που η κατάσταση εκτάκτου ανάγκης έχει αποκλειστεί [από τον Εμανουέλ Μακρόν] μέχρι στιγμής, έχουμε δει μια σειρά από διατάγματα που επιβάλλουν ευρύ περιορισμό στις δημόσιες ελευθερίες».

Ο καθηγητής συμπλήρωσε πως πρόκειται για κάτι «πρωτοφανές», το οποίο θα ευνοήσει την ακροδεξιά αν κερδίσει τις εκλογές το επόμενο έτος, καθώς θα της επιτρέψει να προχωρήσει σε επιπλέον κατασταλτικά μέτρα χωρίς να χρειαστεί να τροποποιήσει τον νόμο.

Τη Δευτέρα θα συναντηθεί ο πρωθυπουργός της Γαλλίας, Σεμπαστιάν Λεκορνί, με εκπροσώπους των μαθητών Λυκείου που διαμαρτύρονται. Η κυβέρνηση πιέζεται να ικανοποιήσει τα αιτήματά τους για χρηματοδότηση και επισκευές στα σχολεία, ώστε να αποτραπούν νέοι αποκλεισμοί σχολικών μονάδων.