Μητσοτάκης στο Reuters: Η τουρκολιβυκή συμφωνία είναι άκυρη – Ζητά διεθνή εκεχειρία για τη ναυσιπλοΐα στη Μαύρη Θάλασσα

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε πως Ελλάδα και Λιβύη πρέπει να διαπραγματευτούν απευθείας για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Παράλληλα, χαρακτήρισε τη συμφωνία Τουρκίας και ανατολικής Λιβύης «κατάφωρα παράνομη, άκυρη και ανυπόστατη».

Μιλώντας στο Reuters, ο πρωθυπουργός ζήτησε διεθνή εκεχειρία για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα, έπειτα από τη βύθιση πλοίου ελληνικών συμφερόντων. Επίσης κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να ενισχύσει τη ναυτική επιχείρηση «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα.

Για την τουρκολιβυκή συμφωνία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είπε ότι Άγκυρα και Λιβύη προσπαθούν να επιβάλουν «τετελεσμένα γεγονότα». Όπως υποστήριξε, παρακάμπτουν τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας και παραγνωρίζουν ότι υπάρχουν ελληνικά νησιά.

«Αγνοεί πλήρως τη γεωγραφία, την πραγματικότητα ότι υπάρχουν ελληνικά νησιά – τα οποία φαίνεται να εξαφανίζονται εντελώς από τη σκέψη της Τουρκίας και της Λιβύης», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Οι έρευνες της Chevron και το κάλεσμα για διαπραγματεύσεις με τη Λιβύη

Το 2019 υπεγράφη η τουρκολιβυκή συμφωνία και, στη συνέχεια, η Ελλάδα έδωσε άδεια σε κοινοπραξία με επικεφαλής την αμερικανική Chevron να διεξαγάγει έρευνες φυσικού αερίου ανοιχτά της Κρήτης. Ταυτόχρονα, η Αθήνα επιδιώκει μια χωριστή συμφωνία με τη Λιβύη για τον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών των δύο χωρών.

«Δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος να αμφισβητηθούν με οποιονδήποτε τρόπο αυτές οι έρευνες», διαβεβαίωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα και τη Λιβύη «φυσικούς γείτονες», ο πρωθυπουργός κάλεσε τη βορειοαφρικανική χώρα να ξεκινήσει απευθείας διαπραγματεύσεις με την Αθήνα και να αντιμετωπίσει τις συνομιλίες «πολύ, πολύ σοβαρά».

Έκκληση για εκεχειρία στη Μαύρη Θάλασσα

Η συνέντευξη του πρωθυπουργού στο Reuters έγινε μετά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τη θαλάσσια ασφάλεια, την οποία προήδρευσε ο ίδιος. Είχε προηγηθεί λίγες ώρες νωρίτερα η βύθιση ελληνόκτητου πλοίου μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, ύστερα από επίθεση με ναυτικά drones ανοιχτά της Βουλγαρίας την Τετάρτη.

Το συμβάν προστέθηκε σε σειρά επιθέσεων κατά πλοίων στη δυτική Μαύρη Θάλασσα, οι οποίες σημειώθηκαν μέσα στον Οκτώβριο.

«Χρειαζόμαστε κάποιου είδους διεθνή εκεχειρία όσον αφορά στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας», δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Ως «ύψιστη προτεραιότητα» περιέγραψε τη δυνατότητα να φτάνουν τα σιτηρά της περιοχής στις διεθνείς αγορές.

Για την ελληνική ναυτιλία, ο πρωθυπουργός σημείωσε: «οι Έλληνες πλοιοκτήτες θα ήταν οι πρώτοι που θα επανέλαβαν τις εμπορικές δραστηριότητες στη Μαύρη Θάλασσα, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών από την Ουκρανία, υπό την προϋπόθεση ότι θα διασφαλιζόταν η ασφαλής διέλευση».

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στο οικονομικό κόστος που προκαλεί η ανασφάλεια στις θαλάσσιες μεταφορές, λέγοντας ότι οι ναύλοι και τα ασφάλιστρα «έχουν εκτοξευθεί στα ύψη».

Ιδιαίτερη μνεία έκανε στις εξαγωγές της Ουκρανίας, τις οποίες χρειάζεται σε μεγάλο βαθμό η οικονομία της χώρας. Προειδοποίησε, παράλληλα, για τον κίνδυνο να καταστραφούν μεγάλες ποσότητες σιτηρών που παραμένουν σε αποθήκες.

«Είχαν μια εξαιρετικά πλούσια σοδειά, αλλά τα σιτηρά βρίσκονται τώρα αποθηκευμένα σε σιλό, με κίνδυνο να σαπίσουν», ανέφερε.

Όσον αφορά τη διπλωματική διευθέτηση του πολέμου, ο πρωθυπουργός εκτίμησε ότι η Μόσχα δεν εμφανίζεται πρόθυμη να πάρει μέρος σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.

«Δυστυχώς, προς το παρόν, η Ρωσία δεν φαίνεται να ενδιαφέρεται να συμμετάσχει σε μια ουσιαστική συζήτηση», δήλωσε.

Κάλεσμα για περισσότερη στήριξη στην επιχείρηση «Ασπίδες»

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υποστήριξε ακόμη την ενδυνάμωση της ευρωπαϊκής ναυτικής επιχείρησης «Ασπίδες». Η αποστολή άρχισε το 2024, με σκοπό να προστατεύει την εμπορική ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα από τις επιθέσεις των Χούθι της Υεμένης, που στηρίζονται από το Ιράν.

«Το επιχείρημά μου είναι απλό: η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει συμφέρον να διαθέτει ουσιαστική παρουσία, με πραγματικά στρατιωτικά μέσα, σε αυτή την περιοχή του κόσμου και χρειαζόμαστε περισσότερες χώρες να συμμετάσχουν στην επιχείρηση “Ασπίδες”», ανέφερε.

Όπως ανέφερε ο πρωθυπουργός, η Ελλάδα, η Ιταλία και η Γαλλία έχουν ήδη διαθέσει στρατιωτικά μέσα στην επιχείρηση. Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι αυτό «προφανώς δεν είναι αρκετό».

«Εάν θέλουμε πραγματικά να στείλουμε το μήνυμα και στις χώρες του Κόλπου ότι λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη την ασφάλειά τους, αλλά και ότι προστατεύουμε τις κρίσιμες αρτηρίες και θαλάσσιες οδούς που είναι απολύτως απαραίτητες για το ευρωπαϊκό εμπόριο, θα πρέπει να είμαστε διατεθειμένοι να αναπτύξουμε περισσότερα μέσα σε αυτή την περιοχή του κόσμου», τόνισε.

Η στάση της Αθήνας απέναντι στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας

Στη συζήτηση τέθηκαν και οι οικονομικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας, με αφορμή την απόφαση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να καταργήσει, νωρίτερα τον Οκτώβριο, τις κυρώσεις στις ρωσικές εξαγωγές ντίζελ.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε εκ νέου ότι η Ελλάδα τάσσεται υπέρ της διατήρησης της οικονομικής πίεσης στη Μόσχα, καθώς οι κυρώσεις συνδέονται με τη συνέχιση του πολέμου στην Ουκρανία.

«Πιστεύουμε ότι πρέπει να ασκήσουμε οικονομική πίεση και να επιβάλουμε μεγαλύτερο οικονομικό κόστος στη Ρωσία, ώστε να στείλουμε ένα απολύτως σαφές μήνυμα ότι, όσο παρατείνει αυτόν τον πόλεμο, θα υφίσταται πολύ συγκεκριμένες οικονομικές συνέπειες», κατέληξε.