Τουρκολιβυκό μνημόνιο: «Άκυρο και ανυπόστατο» χαρακτηρίζεται σε κοινή δήλωση Ελλάδας, ΕΕ, Κύπρου, Αιγύπτου, Μπαχρέιν και ΗΑΕ στον ΟΗΕ

Στον ΟΗΕ, ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανακοίνωσε κοινή δήλωση για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, εκ μέρους της Ελλάδας, της Κύπρου, της Αιγύπτου, του Μπαχρέιν, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας τόνισε εκ νέου ότι «το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι άκυρο και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα».

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανέγνωσε στον ΟΗΕ την κοινή δήλωση της Ελλάδας, της Κύπρου, της Αιγύπτου, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Η κοινή δήλωση εκφράζει αντίθεση και ανησυχία για τις επιπτώσεις που έχει η κύρωση του μνημονίου στην ειρήνη, την ασφάλεια και τη σταθερότητα της περιοχής.

Παράλληλα, τονίζεται η ανάγκη προστασίας της διεθνούς έννομης τάξης, ώστε αυθαίρετες διμερείς συμφωνίες να μην υπονομεύουν το Διεθνές Δίκαιο και να μην πλήττουν τα δικαιώματα τρίτων κρατών.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της δήλωσης:

«Η παρούσα δήλωση εκφωνείται εκ μέρους της Αιγύπτου, της Κύπρου, του Μπαχρέιν, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της δικής μου χώρας, της Ελλάδας.

Η πρόσφατη επικύρωση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης του ψευδεπίγραφου «Μνημονίου Κατανόησης μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων περιοχών δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο» του 2019 προκαλεί σοβαρές ανησυχίες για την περιφερειακή ασφάλεια και σταθερότητα. Παράλληλα, φέρνει στο προσκήνιο ένα ευρύτερο ζήτημα για τη διεθνή έννομη τάξη: την ανάγκη να αποτραπεί η υπονόμευση των καθιερωμένων κανόνων του Διεθνούς Δικαίου ή η προσβολή των δικαιωμάτων τρίτων κρατών από αυθαίρετες διμερείς συμφωνίες.

Το πλαίσιο που διέπει την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών περιλαμβάνει το Διεθνές Δίκαιο, ιδιαίτερα τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), και το εθιμικό διεθνές δίκαιο. Οι κανόνες αυτοί έχουν καθοριστική σημασία για την προβλεψιμότητα, την ασφάλεια δικαίου και τις ειρηνικές σχέσεις μεταξύ κρατών. Η αποδοχή διμερών συμφωνιών που αγνοούν τις σχετικές αρχές και τους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου θα συνιστούσε επικίνδυνο προηγούμενο, πλήττοντας τη διεθνή έννομη τάξη και τις βάσεις της ειρηνικής διευθέτησης διαφορών.

Το ψευδεπίγραφο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο παραβιάζει τις θεμελιώδεις αυτές αρχές. Δεν λαμβάνει υπόψη ούτε τη γεωγραφική πραγματικότητα ούτε τα δικαιώματα όλων των εμπλεκόμενων παράκτιων κρατών στις θαλάσσιες ζώνες, μεταξύ αυτών και τα δικαιώματα των νησιών που κατοχυρώνει η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Η μεταγενέστερη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν αλλάζει τη νομική αυτή πραγματικότητα. Το μνημόνιο εξακολουθεί να είναι άκυρο και ανυπόστατο, αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο και ούτε μπορεί να συνιστά νόμιμη βάση για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών ούτε να παράγει έννομα αποτελέσματα έναντι τρίτων κρατών.

Σταθερή παραμένει η δέσμευσή μας για την επανένωση των θεσμών της Λιβύης και για μια ενωμένη Λιβύη με ευημερία. Η ειρήνη και η ασφάλεια σε όλη τη Μεσόγειο προϋποθέτουν μια σταθερή Λιβύη, η οποία συμμετέχει ενεργά στην περιφερειακή συνεργασία. Ο σεβασμός του Διεθνούς Δικαίου και οι σχέσεις καλής γειτονίας πρέπει να καθοδηγούν τόσο την πολιτική μετάβαση της χώρας όσο και τις σχέσεις της με τους γείτονές της.

Ως μέλη των Ηνωμένων Εθνών, υποστηρίζουμε σταθερά την ειρηνική διευθέτηση των διαφορών μέσω του διαλόγου και σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα έχει πραγματοποιήσει διμερείς συνομιλίες με τη Λιβύη για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, ενεργώντας καλή τη πίστει και με βάση το Διεθνές Δίκαιο, ενώ δηλώνει έτοιμη να συνεχίσει αυτές τις προσπάθειες.

Ο σεβασμός του Διεθνούς Δικαίου είναι αναγκαίος για τη σταθερότητα στην περιοχή και για τη διαφύλαξη μιας διεθνούς τάξης που στηρίζεται σε κανόνες»