Δένδιας στις Βρυξέλλες: «Η Τουρκία συνιστά απειλή για την Ελλάδα»

Στις Βρυξέλλες, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, έθεσε στο επίκεντρο την απειλή της Τουρκίας και την αστάθεια στην Ανατολική Μεσόγειο, παρουσιάζοντας την πρότασή του για μια «πανευρωπαϊκή άμυνα». Ο Νίκος Δένδιας προειδοποίησε για την καθυστέρηση της Ε.Ε., αναδεικνύοντας την Ελλάδα και τον διάδρομο της Αλεξανδρούπολης ως χαρακτηριστικό παράδειγμα στρατηγικής ανθεκτικότητας.

Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, μιλώντας σήμερα, Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2026, στο περιθώριο συζήτησης στις Βρυξέλλες για τη Στρατιωτική Κινητικότητα, στο πλαίσιο της εκδήλωσης “Connecting Europe Days – Europe’s Mobility and Transport Flagship Event”, επισήμανε πως η Ευρώπη πρέπει να επισπεύσει την ενδυνάμωση της αμυντικής της ικανότητας. Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη για πανευρωπαϊκές υποδομές και δυνατότητες, οι οποίες θα είναι δυνατό να προστατευθούν σε συνθήκες κρίσης. Όπως είπε, η Ευρώπη έχει μείνει πίσω και «πρέπει να κινηθούμε πάρα πολύ γρήγορα», θέτοντας ως συνολικό ζητούμενο την οικοδόμηση μιας «πανευρωπαϊκής άμυνας».

Από την ευρωπαϊκή αδράνεια στην ανάγκη αφύπνισης

Απαντώντας στο εάν η Ευρώπη βρίσκεται στο αναγκαίο επίπεδο σε ζητήματα στρατιωτικής κινητικότητας και άμυνας, ο Νίκος Δένδιας ευχαρίστησε αρχικά τον Έλληνα Επίτροπο Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, κ. Απόστολο Τζιτζικώστα, καθώς και τον Επίτροπο για την Άμυνα και το Διάστημα κ. Andrius Kubilius για την πρωτοβουλία. Στη συνέχεια, έκανε μια σύντομη αναφορά στο παρελθόν, λέγοντας ότι στη δεκαετία του 1980 η Ευρώπη θεωρούσε πως την ευθύνη για την άμυνά της θα είχε το ΝΑΤΟ και ουσιαστικά οι Ηνωμένες Πολιτείες.

Όπως σημείωσε, μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου κυριάρχησαν η θεωρία περί «τέλους της Ιστορίας» και η εκτίμηση ότι η Ευρώπη δεν είχε λόγο να υπερασπίζεται τον εαυτό της. Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, κατά τον ίδιο, λειτούργησε ως «σήμα συναγερμού», φέρνοντας ξανά την Ευρώπη αντιμέτωπη με την πραγματικότητα. Η σημερινή συνθήκη, πρόσθεσε, απαιτεί την άμυνα του ευρωπαϊκού χώρου, η οποία δεν είναι εφικτή χωρίς δυνατότητα γρήγορης μεταφοράς δυνάμεων και μέσων.

Οι Ρωμαίοι, η στρατιωτική κινητικότητα και οι 360 μοίρες

Ο κ. Δένδιας παρέπεμψε στην εμπειρία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας για να εξηγήσει τη σημασία της στρατιωτικής κινητικότητας, αναφέροντας ότι η ταχεία μεταφορά των λεγεώνων ήταν δυνατή χάρη στο εκτεταμένο οδικό δίκτυο. Στη σημερινή εποχή, υπογράμμισε, η Ευρωπαϊκή Ένωση, παρότι έχει πολλαπλάσιο πληθυσμό και οικονομία σχεδόν 20 τρισ. ευρώ, διαθέτει λιγότερα χιλιόμετρα σιδηροδρομικών γραμμών από όσα χιλιόμετρα δρόμων είχαν οι Ρωμαίοι.

Κατά τον κ. Δένδια, η Ευρώπη προσπαθεί πλέον να καλύψει το συγκεκριμένο έλλειμμα, ενώ η στρατηγική αυτή οφείλει να περιλαμβάνει «το σύνολο των απειλών, σε εύρος 360 μοιρών».

Η στρατιωτική κινητικότητα, όπως επισήμανε, δεν συνδέεται αποκλειστικά με την τρέχουσα απειλή της Ρωσίας, αλλά αφορά και τις προκλήσεις που θα ανακύψουν στο μέλλον. Προειδοποίησε ακόμη ότι η θωράκιση της ευρωπαϊκής άμυνας θα έχει κόστος, το οποίο χαρακτήρισε όμως αναγκαίο.

«Πράττουμε το σωστό. Έχουμε καθυστερήσει, άρα πρέπει να κινηθούμε πάρα πολύ γρήγορα», συνόψισε.

Άμυνα των υποδομών και συμπληρωματική σχέση με το ΝΑΤΟ

Στην ερώτηση αν υπάρχει επαρκής ευρωπαϊκός συντονισμός για να ανακτηθεί το χαμένο έδαφος στις υποδομές στρατιωτικής κινητικότητας, ο κ. Δένδιας δήλωσε ότι γίνεται σημαντική δουλειά, αλλά όχι χωρίς προϋποθέσεις. Παράλληλα, αναγνώρισε τις ενέργειες των δύο Επιτρόπων και έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη να λαμβάνεται υπόψη η άμυνα των υποδομών που κατασκευάζονται.

Για τον υπουργό, το βασικό ζήτημα είναι ποιος θα αναλάβει την υπεράσπιση των πανευρωπαϊκών υποδομών, εκτιμώντας ότι «η συνεργασία είναι ήδη σημαντική, αλλά πρέπει να προχωρήσει περαιτέρω, με δομές που θα ανταποκρίνονται στις σημερινές ανάγκες».

Ταυτόχρονα, απέρριψε την άποψη ότι μια ισχυρότερη ευρωπαϊκή αμυντική δομή θα βρισκόταν σε ανταγωνισμό με το ΝΑΤΟ. Υποστήριξε, αντίθετα, πως πρέπει να λειτουργεί «συμπληρωματικά προς το ΝΑΤΟ», το οποίο, όπως ανέφερε, οφείλει να παραμείνει στην Ευρώπη και να μετέχει στην κοινή άμυνα.

Στο ίδιο πλαίσιο, υποστήριξε την ενίσχυση της Στρατιωτικής Επιτροπής και του έργου της, όπως και την περαιτέρω ενδυνάμωση των πρωτοβουλιών που έχουν αναλάβει οι δύο Επίτροποι.

Όταν του ζητήθηκε να αποσαφηνίσει εάν υποστηρίζει τη δημιουργία νέων ευρωπαϊκών δομών, ο υπουργός διευκρίνισε ότι δεν προτείνει νέους θεσμούς, αλλά ισχυροποίηση όσων ήδη υπάρχουν. Πιο συγκεκριμένα, αναφέρθηκε στη μετεξέλιξη της Στρατιωτικής Επιτροπής σε θεσμό με «μεγαλύτερες δυνατότητες και περισσότερες δυνάμεις».

«Η Τουρκία συνιστά απειλή για εμάς» – Η «δύσκολη γειτονιά» της Ελλάδας

Στην ερώτηση για το κατά πόσο η Ευρώπη έχει φτάσει στο αναγκαίο επίπεδο προστασίας των υποδομών της, ο κ. Δένδιας απάντησε χωρίς περιστροφές: «Όχι, δεν βρισκόμαστε εκεί που θα έπρεπε. Αντιθέτως, απέχουμε πολύ».

Υπό αυτό το πρίσμα, εισηγήθηκε η Ελλάδα να αποτελέσει παράδειγμα για την ανάπτυξη των ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων, εξηγώντας ότι η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα ιδιαίτερα απαιτητικό περιβάλλον ασφάλειας. Τόνισε ότι η απειλή δεν εξαντλείται στη Ρωσία και τον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά εκτείνεται στο σύνολο της ευρωπαϊκής γειτονιάς.

Ο κ. Δένδιας ανέφερε: «Η Ελλάδα έχει τη γειτονική μας Τουρκία, η οποία συνιστά απειλή για εμάς», έναν γείτονα με τον οποίο η συνύπαρξη είναι πολύ δύσκολη, και πρόσθεσε ότι «το Ιράν βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Το Σαχέλ, που σήμερα αποτελεί καταφύγιο τρομοκρατών, βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Η Λιβύη, ένα αποτυχημένο κράτος, βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Η Συρία ήταν, μέχρι πολύ πρόσφατα, ένα αποτυχημένο κράτος και δεν γνωρίζουμε ποια θα είναι η πορεία της. Ο Λίβανος βρίσκεται, επίσης, πολύ κοντά».

Το σχέδιο «Ασπίδα του Αχιλλέα» και η ευρωπαϊκή του διάσταση

Περιγράφοντας την περιοχή ως «μια εξαιρετικά δύσκολη γειτονιά», ο υπουργός παρουσίασε, με αφετηρία αυτή την πραγματικότητα, το ελληνικό σχέδιο «Ασπίδα του Αχιλλέα». Πρόκειται, όπως είπε, για ένα σύστημα ολιστικής άμυνας σε πέντε πεδία: ξηρά, θάλασσα, αέρα, κυβερνοχώρο και Διάστημα.

Κατά τον κ. Δένδια, αυτή η αντίληψη πρέπει να λάβει πανευρωπαϊκό χαρακτήρα. Διερωτήθηκε, μάλιστα, ποιος θα ήταν σε θέση να αντιμετωπίσει μια βαλλιστική απειλή κατά μιας μικρής ευρωπαϊκής χώρας, όπως η Κύπρος, όταν το ίδιο το κράτος δεν διαθέτει αυτοτελώς τις αναγκαίες αντιβαλλιστικές δυνατότητες.

«Πρέπει να το κάνουμε σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος», υπογράμμισε.

Ταυτόχρονα, επισήμανε ότι οι προκλήσεις του μέλλοντος ενδέχεται να αποδειχθούν ακόμη πιο περίπλοκες: δυνατότητες που σήμερα διαθέτουν μόνο ισχυρές στρατιωτικές δυνάμεις μπορεί, χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη, να βρεθούν στη διάθεση τρομοκρατικών οργανώσεων και μη κρατικών δρώντων.

Γι’ αυτόν τον λόγο, εκτίμησε πως η διαφύλαξη του ευρωπαϊκού εγχειρήματος προϋποθέτει «μια ολιστική προσέγγιση» και δεν είναι δυνατόν να εξασφαλιστεί με μεμονωμένη δράση κάθε κράτους. Όπως ανέφερε, η πρότασή του δεν περιορίζεται στην αναβάθμιση της Στρατιωτικής Επιτροπής της ΕΕ, αλλά εκτείνεται στη συγκρότηση μιας «πανευρωπαϊκής άμυνας».

«Έτσι οραματίζομαι την Ευρώπη του μέλλοντος», δήλωσε, επισημαίνοντας συγχρόνως ότι μια τέτοια προοπτική δεν μπορεί να υλοποιηθεί άμεσα και συνεπάγεται υψηλό κόστος. Παρ’ όλα αυτά, τη χαρακτήρισε συνεκτική ιδέα, η οποία θα μπορούσε να υιοθετηθεί από τις νεότερες γενιές της Ευρώπης.

Η στρατηγική θέση της Αλεξανδρούπολης στην ευρωπαϊκή άμυνα

Αναφερόμενος στον ρόλο του ως Έλληνας υπουργός, ο κ. Δένδιας ξεκαθάρισε ότι δεν μπορεί, ως υπουργός Άμυνας ευρωπαϊκού κράτους, να εκφράζεται για λογαριασμό ευρωπαϊκού θεσμού. Πρότεινε όμως η Ελλάδα να αξιοποιηθεί ως υπόδειγμα για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής στρατιωτικής κινητικότητας και ανθεκτικότητας.

Όπως σημείωσε, η Ελλάδα μπορεί να προσφέρει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς βρίσκεται κοντά στη βασική σημερινή αμυντική πρόκληση της Ευρώπης, δηλαδή τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Στο ίδιο πλαίσιο, ανέδειξε τη στρατηγική σημασία της Αλεξανδρούπολης, την οποία αποκάλεσε «το πλησιέστερο λιμάνι στο μέτωπο της Ουκρανίας».

Σύμφωνα με τον υπουργό, η ενδυνάμωση της ανθεκτικότητας και των σχετικών δυνατοτήτων στην Ελλάδα, όπως και κατά μήκος του διαδρόμου που συνδέει τη χώρα προς Βορρά μέσω Βουλγαρίας, Ρουμανίας και Μολδαβίας, μπορεί να λειτουργήσει ως πρότυπο. Με αυτόν τον τρόπο η Ευρώπη θα μπορούσε παράλληλα να αναπτύσσει διασυνδέσεις και διαδρόμους, διασφαλίζοντας και την προστασία τους.

Ο κ. Δένδιας ολοκλήρωσε ευχαριστώντας τους Επιτρόπους Τζιτζικώστα και Κουμπίλιους για τη στήριξή τους στην αντίστοιχη προσπάθεια και για το ότι αντιλήφθηκαν την ανάγκη της.

Υπενθυμίζεται ότι την έναρξη των εργασιών της εκδήλωσης σηματοδότησαν οι χαιρετισμοί της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και του Ευρωπαίου Επιτρόπου Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολου Τζιτζικώστα.

Στη συζήτηση έλαβαν ακόμη μέρος ο Ευρωπαίος Επίτροπος για την Άμυνα και το Διάστημα, Andrius Kubilius, ο Αναπληρωτής Πρωθυπουργός, Υπουργός Άμυνας και εκτελών χρέη Υπουργού Μεταφορών και Υποδομών της Ρουμανίας, Radu-Dinel Miruta, καθώς και ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με αρμοδιότητα στη Στρατιωτική Κινητικότητα, Roberts Zile.

Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα εξαιρετικά δύσκολο περιβάλλον ασφαλείας. Δεν πρόκειται μόνο για την απειλή που αποτελεί η Ρωσία για το ΝΑΤΟ και την Ευρώπη. Επιπλέον, έχουμε τη γειτονική μας Τουρκία, η οποία αποτελεί απειλή για εμάς. Όλοι έχουμε έναν γείτονα με τον οποίο… pic.twitter.com/NclXjUBtAk

— Nikos Dendias (@NikosDendias) September 29, 2026