Hürriyet Daily News: Ελλάδα και Αίγυπτος εξετάζουν επέκταση της συμφωνίας ΑΟΖ ανατολικά

Η Ελλάδα και η Αίγυπτος συμφώνησαν επί της αρχής να ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για επέκταση της συμφωνίας τους για τις Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες (ΑΟΖ) ανατολικά, μετά την έγκριση από τη Λιβύη της συμφωνίας θαλάσσιας δικαιοδοσίας με την Τουρκία, όπως μεταδίδει η Hürriyet Daily News.

Η απόφαση ελήφθη σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν αργά στις 22 Οκτωβρίου ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Αιγύπτιος ομόλογός του, Μπαντρ Αμπντελάτι.

Η Βουλή των Αντιπροσώπων της ανατολικής Λιβύης ενέκρινε ομόφωνα στις 20 Οκτωβρίου τη συμφωνία θαλάσσιων ζωνών με την Τουρκία του 2019, ανατρέποντας την προηγούμενη απόρριψή της.

Η προτεινόμενη επέκταση ανατολικά του 28ου μεσημβρινού

Η επέκταση που εξετάζεται αφορά θαλάσσιες περιοχές ανατολικά του 28ου μεσημβρινού, ο οποίος περνά από τη Ρόδο, περιλαμβάνοντας περιοχές κοντά στο Καστελόριζο, απέναντι από τις νότιες ακτές της Τουρκίας.

Η συμφωνία Ελλάδας-Αιγύπτου, που υπογράφηκε τον Αύγουστο του 2020 έπειτα από πολυετείς διαπραγματεύσεις, οριοθέτησε θαλάσσιες ζώνες μεταξύ του 26ου και του 28ου μεσημβρινού. Είχε προηγηθεί, το 2019, η υπογραφή του αντίστοιχου μνημονίου μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης.

Η Hürriyet Daily News αναφέρει, επικαλούμενη διπλωματικές πηγές, ότι τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης είχαν μεταδώσει πως το Κάιρο ήταν έως τώρα διστακτικό απέναντι σε περαιτέρω επέκταση των θαλάσσιων ορίων προς ανατολάς, ώστε να μην προκαλέσει την Τουρκία.

Οι διαφωνίες για την επίδραση των νησιών στην οριοθέτηση

Η υφιστάμενη συμφωνία Ελλάδας και Αιγύπτου αντανακλά τη θέση των δύο χωρών ότι τα νησιά πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Αθήνα και Κάιρο υποστηρίζουν ότι η αρχή αυτή δεν αποτυπώνεται στη συμφωνία Τουρκίας-Λιβύης.

Οι δύο κυβερνήσεις επιδιώκουν να προχωρήσουν τις συνομιλίες, προκειμένου να στείλουν το μήνυμά τους προς την Τουρκία και τη Λιβύη, ενώ οι διαφωνίες για τις θαλάσσιες ζώνες στην ανατολική Μεσόγειο παραμένουν άλυτες. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το επόμενο διάστημα αναμένεται να αρχίσουν διαβουλεύσεις σε τεχνικό επίπεδο.

Η Αθήνα έχει επίσης δηλώσει ότι θα θέσει στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων στη Λιβύη και την Τουρκία, καθώς και τις συνέπειές του. Παράλληλα, έχει τονίσει τη σημασία ενιαίας στάσης από την ΕΕ και τα κράτη-μέλη της.

Η αντίδραση της Άγκυρας στη λιβυκή απόφαση

Η Άγκυρα χαιρέτισε την απόφαση της λιβυκής Βουλής. Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι η συμφωνία βασίζεται στο διεθνές δίκαιο και την ισότητα και διασφαλίζει τα δικαιώματα και τα συμφέροντα των δύο χωρών.

Στις 21 Οκτωβρίου, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν εξήρε την απόφαση του λιβυκού κοινοβουλίου. «Αυτή είναι μια επιτυχία της τουρκικής διπλωματίας», δήλωσε κατά την επίσκεψή του στις Βρυξέλλες, αποδίδοντας το αποτέλεσμα στην εξωτερική πολιτική που ακολουθείται υπό τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Ο Φιντάν είπε ότι, σύμφωνα με τους νομικούς συμβούλους της Τουρκίας, η απόφαση του κοινοβουλίου συνιστά αποδοχή και όχι επικύρωση, καθώς η συμφωνία βρισκόταν ήδη σε ισχύ.