ΕΕ: Έκτακτη συνεδρίαση της Task Force για το ντίζελ – Έντονες πιέσεις των ΗΠΑ και γαλλική πρόταση αποδέσμευσης αποθεμάτων

Οι αξιωματούχοι ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού και συνεδριάζουν την Παρασκευή 2 Οκτωβρίου, καθώς κλιμακώνεται η αντιπαράθεση Ευρώπης και ΗΠΑ για τις αλματώδεις τιμές του ντίζελ.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, απειλεί με επιβολή 90ήμερης απαγόρευσης στις εξαγωγές αμερικανικού ντίζελ, εάν η Γαλλία και η Γερμανία δεν διαθέσουν 120 εκατομμύρια βαρέλια από τα στρατηγικά αποθέματά τους, ώστε να συμβάλουν στη μείωση των τιμών.

Υπό αυτές τις συνθήκες, τα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξετάζουν την Παρασκευή μια γαλλική πρόταση για αποδέσμευση αποθεμάτων ντίζελ, απαντώντας στις αμερικανικές πιέσεις για περιορισμό των αλματωδών τιμών καυσίμων, όπως μεταδίδει το Reuters, επικαλούμενο δύο πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις.

Πιο συγκεκριμένα, η Γαλλία υπέβαλε σχέδιο για την αποδέσμευση 50 εκατομμυρίων βαρελιών ντίζελ στην Ευρώπη.

Στις ΗΠΑ, η άνοδος του κόστους των καυσίμων, με το ντίζελ να έχει φτάσει τα 6,40 δολάρια ανά γαλόνι, ενισχύει τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του επόμενου μήνα.

Ο Αμερικανός Πρόεδρος αμφισβητεί τα αίτια της κρίσης και συνδέει την άνοδο των τιμών με τα πλήγματα της Ουκρανίας σε ρωσικά πετρελαϊκά διυλιστήρια. Η πλειονότητα των αναλυτών, ωστόσο, θεωρεί πως η βασική αιτία της ακριβότερης αγοράς καυσίμων είναι ο πόλεμος στο Ιράν.

Ευρωπαϊκός συντονισμός για την αγορά ντίζελ

Το απόγευμα της Πέμπτης έγινε κοινή τηλεδιάσκεψη αξιωματούχων της Ιρλανδίας, της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, μαζί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με αντικείμενο το συγκεκριμένο κρίσιμο ζήτημα.

Εκπρόσωπος του ιρλανδικού υπουργείου Κλίματος, Ενέργειας και Περιβάλλοντος —η Ιρλανδία έχει την προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ— δήλωσε: «Η αγορά ντίζελ είναι αυτή τη στιγμή πολύ σφιχτή, γεγονός που οδηγεί σε υψηλές τιμές για τους καταναλωτές σε όλο τον κόσμο».

«Η Επιτροπή, μαζί με την Ιρλανδία ως Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, συντονίζεται στενά με τα κράτη-μέλη της ΕΕ προκειμένου να εκτιμήσουν την κατάσταση και να εξετάσουν τα κατάλληλα μέτρα για την αντιμετώπιση αυτών των υψηλών τιμών».

«Η συζήτηση αυτή θα περιλαμβάνει επίσης τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), ο οποίος συντόνισε μια συλλογική δράση την άνοιξη αυτού του έτους για την υποστήριξη των αγορών πετρελαίου. Η Επιτροπή συγκάλεσε συνεδρίαση της Ομάδας Εργασίας για την Ενεργειακή Ένωση την Παρασκευή, 2 Οκτωβρίου».

Την έκτακτη πρωινή συνεδρίαση της ενεργειακής ομάδας εργασίας επιβεβαίωσε και η εκπρόσωπος της Κομισιόν, Άννα Κάισα Ιτκόνεν. Επανέλαβε ότι «η αγορά ντίζελ είναι αυτή τη στιγμή πολύ σφιχτή, προκαλώντας υψηλές τιμές για τους καταναλωτές παγκοσμίως», ενώ σημείωσε ότι η Κομισιόν συντονίζεται στενά με τα κράτη μέλη και τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας για την εκτίμηση των κατάλληλων μέτρων.

Έντονες πιέσεις της Ουάσινγκτον για το ντίζελ

Η αμερικανική πλευρά κλιμακώνει την πίεση προς την Ευρώπη, καθώς υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ ζητούν επιτακτικά περισσότερη προσφορά καυσίμων στην αγορά.

Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ, δήλωσε την Πέμπτη στο Fox News πως είναι «ιδιαίτερα αισιόδοξος» ότι η Ευρώπη μπορεί να περιορίσει τις τιμές των καυσίμων, εφόσον αποδεσμεύσει τα έκτακτα αποθέματα ντίζελ.

«Αυτή είναι η στιγμή για μια συντονισμένη αποδέσμευση των αποθεμάτων ντίζελ, καθώς εισερχόμαστε στην περίοδο της συγκομιδής και στην περίοδο θέρμανσης για τον χειμώνα. Τώρα είναι η ώρα να διοχετευθεί περισσότερο ντίζελ στην αγορά, και αυτό το ντίζελ είναι διαθέσιμο. Πιστεύω ότι θα έχουμε σύντομα θετικά νέα».

Από την πλευρά του, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον εκπλήρωσε το δικό της μέρος της συμφωνίας, η οποία συμφωνήθηκε τον Μάρτιο μεταξύ των μελών του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, διαθέτοντας 172 εκατομμύρια βαρέλια αμερικανικού ντίζελ.

Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ανέφερε: «Η Αμερική κάνει το καθήκον της. Προσβλέπουμε στους συμμάχους μας να συνοδεύσουν τις δεσμεύσεις τους με πράξεις. Οι Ευρωπαίοι εταίροι μας θα πρέπει να επιταχύνουν την υλοποίηση των υφιστάμενων δεσμεύσεών τους και να διαθέσουν αμέσως πρόσθετες προμήθειες για την αντιμετώπιση των συνεχών διαταραχών».

«Οι Αμερικανοί αγρότες, οι οδηγοί φορτηγών και οι επιχειρήσεις δεν θα πρέπει να αφεθούν να σηκώνουν το βάρος μιας παγκόσμιας έλλειψης ντίζελ».

Under President Trump’s leadership, the United States is delivering on its commitments to help stabilize global energy markets. Our European partners should accelerate delivery on their existing commitments and make additional supplies immediately available to address ongoing…

— Treasury Secretary Scott Bessent (@SecScottBessent) October 1, 2026

Για το ζήτημα του ντίζελ τοποθετήθηκε την ίδια στιγμή ο Εκπρόσωπος Εμπορίου των ΗΠΑ, Τζέιμισον Γκριρ. Στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στο περιθώριο της διήμερης συνάντησης των υπουργών Εμπορίου της G20, στο Μιλγουόκι, υπογράμμισε πως διακρίνεται «προθυμία και από τις δύο πλευρές για συνεργασία».

«Γνωρίζουμε ότι η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία διαθέτουν αποθέματα… Δίχως φυσικά να θέλω να μιλήσω εκ μέρους τους, θεωρώ ότι θα επιθυμούσαν διακαώς μια πορεία συνεργασίας με τις ΗΠΑ για το πώς θα διοχετεύσουμε περισσότερο ντίζελ στην αγορά».

Από την πλευρά του, ο Επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, επιβεβαίωσε ότι επικοινώνησε με τον Γκριρ. Παράλληλα, εξέφρασε την επιθυμία της Ευρώπης να υπάρξει συντονισμένη προσέγγιση και προειδοποίησε ότι «οποιαδήποτε κίνηση για τον περιορισμό των εξαγωγών ντίζελ θα ήταν μη αναμενόμενη και θα είχε επιζήμιες επιπτώσεις στην οικονομική απόδοση της Ευρώπης».

Η αξιοποίηση των στρατηγικών αποθεμάτων στο τραπέζι

Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επιβεβαίωσε στο Euronews ότι η Ουάσινγκτον προειδοποίησε τους Ευρωπαίους συμμάχους πως πρέπει να αποδεσμεύσουν περισσότερα αποθέματα ντίζελ. Σε διαφορετική περίπτωση, άφησε ανοικτή την πιθανότητα επιβολής απαγόρευσης στις εξαγωγές των ΗΠΑ.

Μιλώντας την Πέμπτη στο Euronews, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, επιβεβαίωσε πως μια επιπλέον έκτακτη διάθεση αποθεμάτων αποτελεί «μια πιθανότητα».

«Συζητάμε με όλα τα μέλη του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), όχι μόνο με τις ΗΠΑ, για το πότε είναι η κατάλληλη στιγμή για αποδέσμευση, καθώς αυτή είναι μία από τις ευκαιρίες που έχουμε. Την έχουμε χρησιμοποιήσει στο παρελθόν και είναι πιθανό να τη χρησιμοποιήσουμε ξανά».

Στον συγκεκριμένο κύκλο συζητήσεων εντάσσονται και οι επαφές με τον IEA. Ο οργανισμός είχε συντονίσει τη συλλογική κινητοποίηση τον περασμένο Μάρτιο, όταν 400 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου διοχετεύθηκαν στην αγορά, μετά τις στρατιωτικές επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ εναντίον του Ιράν και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.

Έκκληση προς τα ευρωπαϊκά κράτη να αξιοποιήσουν τα αποθέματα ντίζελ που διαθέτουν έχει απευθύνει και ο επικεφαλής του IEA, Φατίχ Μπιρόλ. Τα συγκεκριμένα αποθέματα έχουν παραμείνει ανέγγιχτα από εκείνη την πρώτη έκτακτη αποδέσμευση.

Η τηλεφωνική επικοινωνία Μακρόν και Τραμπ

Ενώ οι πιέσεις συνεχίζουν να κλιμακώνονται, ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμμανουέλ Μακρόν, είχε ολονύχτια τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ντόναλντ Τραμπ.

Σε ανακοίνωση του Μεγάρου των Ηλυσίων αναφέρεται ότι Γαλλία και ΗΠΑ έχουν «κοινό συμφέρον» να προχωρήσουν σε συντονισμένη δράση «χωρίς περιορισμούς στις εξαγωγές».

Για το ίδιο ζήτημα, ο Μακρόν συζήτησε επίσης με τον Καναδό πρωθυπουργό, Μαρκ Κάρνεϊ. Κατά τις συνομιλίες υπογραμμίστηκε «η ανάγκη συνεργασίας για την καταπολέμηση της αύξησης των τιμών των καυσίμων» και για τη «διασφάλιση της παγκόσμιας διαθεσιμότητας διυλισμένων προϊόντων».

Την ίδια στιγμή, έγινε γνωστό ότι τηλεδιάσκεψη των ηγετών της G7 θα πραγματοποιηθεί «το συντομότερο δυνατό», με τη Γαλλία να έχει αναλάβει αυτή την περίοδο τη διοργάνωσή της. Σκοπός είναι να συντονιστούν μέτρα για τον περιορισμό των πιέσεων στις τιμές και να διασφαλιστεί η προσφορά αργού πετρελαίου και διυλισμένων προϊόντων.

Ευρωπαίοι διπλωμάτες που μίλησαν ανώνυμα περιέγραψαν ως «σκληρό» το ύφος της αμερικανικής πλευράς, επισημαίνοντας πως η Ουάσινγκτον δεν στέλνει «ήπια διπλωματικά μηνύματα». Η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει σοβαρά μια απαγόρευση εξαγωγών διάρκειας 90 ημερών, ώστε να περιορίσει τις εγχώριες τιμές πριν από τις κάλπες του Νοεμβρίου.

Οι τεχνικές συνομιλίες για την ενεργειακή ασφάλεια

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, τα κράτη-μέλη της ΕΕ συνεδριάζουν την Παρασκευή για την ενεργειακή ασφάλεια, υπό το όργανο παρακολούθησης κρίσεων και συντονισμού της Επιτροπής, δηλαδή την Energy Union Task Force.

Το όργανο λειτουργεί ως φόρουμ τεχνικών συζητήσεων, στο οποίο εξετάζεται κατά πόσο οι διαταραχές δημιουργούν κίνδυνο για τον εφοδιασμό, καθώς και ποιες συντονισμένες ενέργειες μπορεί να καταστούν αναγκαίες.