Το Ιράν απορρίπτει την παραχώρηση ελέγχου των Στενών του Ορμούζ στις ΗΠΑ

Σαφείς αποστάσεις από τα δημοσιεύματα που κάνουν λόγο για παραχώρηση του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ λαμβάνει η Τεχεράνη, ενόψει της διαφαινόμενης συμφωνίας με τις ΗΠΑ.

Όπως μεταδίδουν τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της χώρας, η ιρανική πλευρά διευκρινίζει ότι η υπό συζήτηση ρύθμιση αφορά αποκλειστικά την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας μετά τον τερματισμό των εχθροπραξιών και όχι την αλλαγή του καθεστώτος διαχείρισης της στρατηγικής διόδου.

Την ίδια στιγμή, οι Ιρανοί διαπραγματευτές εμφανίζονται ιδιαίτερα προσεκτικοί στη διατύπωση του κειμένου, έχοντας επιδιώξει τη λήψη εγγυήσεων από τρίτα μέρη για την πιστή εφαρμογή των όσων θα συμφωνηθούν.

Κανένας ρόλος για τις ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ

Τα ιρανικά ΜΜΕ ξεκαθάρισαν με κατηγορηματικό τρόπο ότι η χώρα δεν πρόκειται να παραδώσει τον έλεγχο των Στενών σε καμία ειρηνευτική συμφωνία με τις ΗΠΑ, τουλάχιστον μέχρι να θεωρηθεί ότι ο πόλεμος έχει λήξει οριστικά.

Όπως μετέδωσαν χαρακτηριστικά τα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν: «Αντίθετα με όσα κυκλοφορούν στα δυτικά μέσα ενημέρωσης, το Ιράν δεν θα δεσμευτεί να παραιτηθεί από τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Το μόνο ζήτημα που αναφέρεται στο μνημόνιο συναντίληψης (MoU) είναι η επιστροφή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ μετά το τέλος του πολέμου».

Συμπλήρωσαν μάλιστα πως «Ο κύριος στόχος της υπογραφής του μνημονίου συναντίληψης είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα», συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.

Σύμφωνα με το επίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, το πλαίσιο είναι σαφές: «Στενά του Ορμούζ – καμία παράδοση, κανένας ρόλος των ΗΠΑ».

Το Ιράν δεν πρόκειται να αναλάβει δεσμεύσεις για παράδοση της διαχείρισης των Στενών, καθώς το μέλλον τους θα επιλυθεί στο πλαίσιο ενός περιφερειακού ζητήματος, μέσα από κοινό διάλογο και λήψη αποφάσεων αποκλειστικά μεταξύ της Τεχεράνης και του Ομάν.

Το χρονικό των διαπραγματεύσεων και το σχέδιο δύο σταδίων

Όπως αναφέρει το IRNA, η διαδικασία εξέτασης του ιρανικού σχεδίου δύο σταδίων για τον τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα της περιοχής ξεκίνησε στις 25 Μαΐου, με την επίσκεψη του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί στο Ισλαμαμπάντ.

Το αρχικό κείμενο της συμφωνίας για το τέλος του πολέμου συντάχθηκε με βάση το σχέδιο 14 σημείων του Ιράν και στο πλαίσιο της ιρανικής πρότασης να αναβληθούν οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα μέχρι μετά τον οριστικό τερματισμό του πολέμου.

Οι αρχές αυτής της πρότασης είχαν γίνει αποδεκτές από τις ΗΠΑ από την πρώτη στιγμή, σημειώνει το IRNA.

Ωστόσο, παρά την επί της αρχής συμφωνία των δύο πλευρών σε αυτό το πλαίσιο δύο σταδίων (τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα στο πρώτο στάδιο και πυρηνικές διαπραγματεύσεις στο δεύτερο), οι λεπτομέρειες αυτής της κατανόησης πέρασαν από μια μακρά διαδικασία επαναλαμβανόμενων τροποποιήσεων και αναθεωρήσεων, λόγω της έλλειψης εμπιστοσύνης και της έντονης καχύποψης μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών.

Σχολαστικότητα «λέξη προς λέξη» και διεθνείς εγγυήσεις

Το κείμενο του MoU βρίσκεται πλέον στην τελική του ευθεία. Αυτό επιβεβαίωσε εξάλλου και ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, ο οποίος τόνισε: «Όσον αφορά το κείμενο, το κείμενο έχει σχεδόν οριστικοποιηθεί στο κύριο μέρος του».

Λόγω της μεγάλης σχολαστικότητας των Ιρανών διαπραγματευτών στη σύνταξη του αρχικού μνημονίου –ώστε να διατηρηθεί το επιθυμητό πλαίσιο αρχών της Τεχεράνης– κάθε λέξη του εγγράφου έχει εξεταστεί με εξαιρετική προσοχή και λεπτομέρεια.

Στόχος είναι να εκμηδενιστεί η πιθανότητα η άλλη πλευρά να αθετήσει την υπόσχεσή της και να αποφύγει τις ευθύνες της, σημειώνει το IRNA.

Επιπλέον, κατά την περίοδο ανταλλαγής μηνυμάτων, η Τεχεράνη έλαβε αξιόπιστες εγγυήσεις από ορισμένα τρίτα μέρη για την υλοποίηση των προβλεπόμενων υποχρεώσεων, ώστε να διασφαλιστεί η εφαρμογή συγκεκριμένων διατάξεων του μνημονίου.

Για τον σκοπό αυτό, πραγματοποίησε εντατικές διαπραγματεύσεις με έναν αριθμό μεσολαβητών, προκειμένου να διασφαλιστεί η πλήρης εφαρμογή των δεσμεύσεων σε περίπτωση που υπογραφεί το μνημόνιο για τον τερματισμό του πολέμου.