Guardian: Η Ελλάδα μεταξύ πέντε χωρών της ΕΕ που σχεδιάζουν κέντρο επιστροφών στη Ρουάντα
Το πιλοτικό σχέδιο αφορά ενήλικες χωρίς δικαίωμα παραμονής στην Ευρώπη και αναμένεται να αντιμετωπίσει νομικές προσφυγές και αντιδράσεις

Η Ελλάδα είναι μεταξύ των πέντε κρατών της ΕΕ που ανακοίνωσαν σχέδια για τη δημιουργία κέντρου επιστροφών στη Ρουάντα για ανθρώπους χωρίς νόμιμο δικαίωμα παραμονής στην Ευρώπη, όπως μεταδίδει ο Guardian. Το πιλοτικό πρόγραμμα αναμένεται να αντιμετωπίσει νομικές προσφυγές, ενώ έχει καταγγελθεί ως «σοβαρή ηθική αποτυχία».
Η Γερμανία, η Αυστρία, η Ολλανδία, η Δανία και η Ελλάδα είναι οι πρώτες χώρες που επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τον πρόσφατα συμφωνημένο νόμο της ΕΕ για τις επιστροφές. Αυτός επιτρέπει την αποστολή σε τρίτη χώρα όσων έχουν εξαντλήσει όλα τα ένδικα μέσα κατά της απομάκρυνσής τους από την Ευρώπη.
Σε κοινή δήλωση που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, οι πέντε χώρες ανέφεραν ότι «θα αρχίσουν συγκεκριμένες διαπραγματεύσεις με τη Ρουάντα ως χώρα-εταίρο για την υλοποίηση». Υποστήριξαν ότι το σχέδιο θα συμβάλει σημαντικά στον περαιτέρω περιορισμό της παράνομης μετανάστευσης, στην αποδόμηση του επιχειρηματικού μοντέλου των διακινητών και στην ελάφρυνση της επιβάρυνσης του πληθυσμού τους.
Αξιωματούχοι ελπίζουν να στείλουν 100 ανθρώπους στη Ρουάντα από τις αρχές του επόμενου έτους, ώστε να δοκιμαστεί το μοντέλο. Θα αφορά ενήλικες των οποίων τα αιτήματα ασύλου έχουν απορριφθεί ή άλλους που δεν έχουν νόμιμο δικαίωμα διαμονής στην ΕΕ.
Πώς σχεδιάζεται να λειτουργήσει το κέντρο
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, θεωρητικά οι μετανάστες θα παραμένουν για μερικούς μήνες σε κέντρο υποδοχής στη Ρουάντα και στη συνέχεια θα επιλέγουν αν θα ενταχθούν στη ζωή της χώρας των Μεγάλων Λιμνών ή αν θα επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους.
Σε αντίθεση με το αποτυχημένο σχέδιο για τη Ρουάντα που είχε προωθήσει η βρετανική συντηρητική κυβέρνηση ή τη συμφωνία της Ιταλίας με την Αλβανία, το πρόγραμμα δεν θα αφορά ανθρώπους των οποίων τα αιτήματα ασύλου βρίσκονται υπό εξέταση.
Οι χώρες ανέφεραν ότι το κέντρο θα είναι ανοιχτή δομή και δεν προορίζεται για μακροχρόνια διαμονή, αλλά για την υποδοχή τακτικών ροών ανθρώπων. Διπλωματικές πηγές δήλωσαν ότι δεν θα χρησιμοποιηθούν οι εγκαταστάσεις που κατασκευάστηκαν στο Κιγκάλι με βρετανική χρηματοδότηση.
Οι κυβερνήσεις υποστηρίζουν ότι το σχέδιο θα προστατεύσει το ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου, καταργώντας παράλληλα το κίνητρο για την έλευση παράτυπων μεταναστών στην Ευρώπη. Ο υπουργός Μετανάστευσης της Δανίας, Μόρτεν Μπόντσκοβ, το χαρακτήρισε «τεράστια πρόοδο».
Ο Γερμανός υπουργός Εσωτερικών, Αλεξάντερ Ντόμπριντ, δήλωσε: «Τα κέντρα επιστροφών προσφέρουν μια θετική προσέγγιση για ανθρώπους χωρίς δικαίωμα παραμονής και χωρίς προοπτικές στην Ευρώπη, των οποίων οι χώρες καταγωγής δεν συνεργάζονται στη διαδικασία επαναπατρισμού».
Ο Άντι Μπέρναμ δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν είχε άμεσες συζητήσεις με τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που συμμετέχουν στο σχέδιο, αλλά «θα το παρακολουθήσουμε με ενδιαφέρον, αντλώντας διδάγματα από όσα συνέβησαν στο παρελθόν. Οι πολίτες θέλουν να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να αντιμετωπίσουμε την παράνομη μετανάστευση».
Αντιδράσεις για τα δικαιώματα και τη Ρουάντα
Επικριτές επισημαίνουν τα ηθικά ζητήματα μιας συμφωνίας με την κατασταλτική κυβέρνηση της Ρουάντας. Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών διαπίστωσε το 2024 ότι η χώρα επέτρεπε στις κρατικές δυνάμεις ασφαλείας και σε πολιτικούς αξιωματούχους να διαπράττουν ατιμώρητα παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ενώ εξέφρασε ανησυχίες και για την ελευθερία της έκφρασης και την καταναγκαστική εργασία.
Ο σοσιαλιστής πρωθυπουργός της Ισπανίας, Πέδρο Σάντσεθ, δήλωσε τη Δευτέρα στο τηλεοπτικό δίκτυο Telecinco: «Δεν βλέπω ούτε μέλλον ούτε ανθρωπιά σε αυτό. Δεν είναι η λύση».
Η Γαλλίδα ευρωβουλευτής των Πρασίνων Μελισά Καμαρά χαρακτήρισε τη συμφωνία «συμφωνία της ντροπής» και «σοβαρή ηθική αποτυχία». Όπως δήλωσε, «βάσει αυτής της συμφωνίας, άνθρωποι θα απελαύνονται χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από την Ευρωπαϊκή Ένωση, χωρίς εγγυήσεις για τον σεβασμό των δικαιωμάτων τους».
Ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου της Ευρώπης, Αλέν Μπερσέ, δήλωσε στον Guardian πριν από την ανακοίνωση ότι δεν είναι δυνατόν «να είμαστε τόσο ακριβείς εκ των προτέρων» για το τι σημαίνει μια πρόταση κέντρων επιστροφών. Τόνισε ότι όλα τα μέλη του Συμβουλίου δεσμεύονται από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, η οποία «πρέπει να αποτελεί τον φάρο» για τις σχετικές συζητήσεις.
«Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, θα πρέπει στη συνέχεια να δούμε αν αυτό συμμορφώνεται με τη σύμβαση», είπε, υπογραμμίζοντας ότι «όλες οι χώρες πρέπει να μπορούν να καθορίζουν τη μεταναστευτική τους πολιτική». Αξιωματούχοι που συμμετέχουν στη δημιουργία των κέντρων αναμένουν νομικές προσφυγές, αλλά υποστηρίζουν ότι το σχέδιο εδράζεται στο δίκαιο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Οργανώσεις δικαιωμάτων εκτιμούν ότι το σχέδιο είναι καταδικασμένο να αποτύχει. «Τα κράτη μέλη μπορεί να τα αποκαλούν “κέντρα επιστροφών” ή ακόμη και “κέντρα υποδοχής”, αλλά κανένας ευφημισμός δεν μπορεί να κρύψει τη βία του ξεριζωμού ανθρώπων από τη ζωή που έχουν αρχίσει να χτίζουν στην Ευρώπη και της αποστολής τους σε μια χώρα που δεν γνωρίζουν καν, χωρίς οικογένεια, δίκτυα ή ουσιαστικές προοπτικές», δήλωσε η Κιάρα Κατέλι της Picum, πανευρωπαϊκής οργάνωσης για τα δικαιώματα των μεταναστών χωρίς έγγραφα.
Μη χάνετε τίποτα από το ΔΕΔΟΜΕΝΟ
Ειδήσεις τη στιγμή που συμβαίνουν, αναλύσεις και reels κάθε μέρα.







































// ΣΧΟΛΙΑ
Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει αυτό το άρθρο.