NYT: ΗΠΑ και Ισραήλ προετοιμάζουν νέες επιθέσεις στο Ιράν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές – Οι πιθανοί στόχοι και τα σενάρια επιθέσεων

Τα επιχειρησιακά σχέδια για νέα, σφοδρή στρατιωτική επίθεση κατά της Τεχεράνης βρίσκονται ήδη στα συρτάρια των επιτελείων στην Ουάσινγκτον και το Τελ Αβίβ, με ορίζοντα την περίοδο αμέσως μετά τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ.

Η εφαρμογή τους, πάντως, δεν θεωρείται δεδομένη: ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει ακυρώσει επανειλημμένα ανάλογες επιχειρήσεις την τελευταία στιγμή, ενώ το Ιράν προειδοποιεί για διευρυμένα αντίποινα, τα οποία θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε παγκόσμια οικονομική ασφυξία.

Στρατιωτικά σχέδια και προετοιμασίες για νέα πλήγματα

Αμερικανοί αξιωματούχοι και πρόσωπα που γνωρίζουν τις συνομιλίες, τα οποία επικαλούνται οι New York Times, αναφέρουν ότι οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ έχουν καταρτίσει συγκεκριμένα σχέδια για μια σύντομη αλλά εξαιρετικά εντατική επιχείρηση, με νέο κύμα αεροπορικών επιθέσεων στο Ιράν.

Οι προετοιμασίες περιλαμβάνουν περισσότερες κοινές ασκήσεις από τις δύο χώρες, με πολεμικά αεροσκάφη να πετούν πάνω από τον εναέριο χώρο του Ιράκ, εξασκώντας ελιγμούς για την προσβολή στόχων.

Αυτή την εβδομάδα, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ μετέβη μυστικά στο Ισραήλ και συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, με αντικείμενο τις λεπτομέρειες των νέων πληγμάτων.

Στους πιθανούς στόχους συγκαταλέγονται:

• Οι ενεργειακές υποδομές του Ιράν
• Οι πυρηνικές εγκαταστάσεις της χώρας
• Το οπλοστάσιο πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones)

Κατά την εκτίμηση ορισμένων Αμερικανών αξιωματούχων, ένας ακόμη μεγάλος γύρος πληγμάτων θα μπορούσε να οδηγήσει την ιρανική οικονομία στο χείλος της κατάρρευσης και να εξαναγκάσει την Τεχεράνη σε διπλωματικές παραχωρήσεις, έπειτα από σχεδόν οκτώ μήνες σύγκρουσης.

Ερωτήματα για το αποτέλεσμα μιας νέας στρατιωτικής επιχείρησης

Παράλληλα, υπάρχει έντονος προβληματισμός για το κατά πόσο μια νέα επίθεση θα αποδώσει περισσότερο από την πρώτη φάση των σφοδρών πληγμάτων ΗΠΑ και Ισραήλ, που πραγματοποιήθηκαν από τον Φεβρουάριο έως τον Απρίλιο.

Οι τότε εχθροπραξίες ανέβασαν απότομα τις τιμές της ενέργειας και τον πληθωρισμό διεθνώς, πυροδότησαν κρίση ασφάλειας στη Μέση Ανατολή και έφεραν τα αποθέματα αναχαιτιστικών πυραύλων του Πενταγώνου σε επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα.

Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τους New York Times, κάθε άλλο παρά εξασφαλισμένη θεωρείται η τελική έγκριση του Ντόναλντ Τραμπ.

Μέσα στη φετινή χρονιά ο Αμερικανός πρόεδρος έχει ασκήσει επανειλημμένα βέτο σε σχέδια για επιστροφή σε πολεμικές επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας. Αυτό συνέβη και τον τρέχοντα μήνα, όταν οι ένοπλες δυνάμεις των δύο κρατών είχαν φτάσει ένα βήμα πριν εξαπολύσουν επίθεση.

Οι αξιωματούχοι που τοποθετήθηκαν για το ζήτημα δεν αποκάλυψαν την ταυτότητά τους, ώστε να μιλήσουν ανοιχτά για τον στρατιωτικό σχεδιασμό.

Οι διπλωματικές διαπραγματεύσεις και οι απαιτήσεις των ΗΠΑ

Την ώρα που οι ΗΠΑ συγκεντρώνουν ένα τεράστιο οπλοστάσιο, το οποίο αναμένεται να έχει αναπτυχθεί πλήρως στις αρχές Νοεμβρίου, οι διπλωματικές επαφές βρίσκονται σε εξέλιξη.

Ως μέσο πίεσης προς το Ιράν, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές αξιοποιούν την απειλή επανέναρξης του πολέμου, ζητώντας παραχωρήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας και τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.

Ως τώρα, οι Ιρανοί διαπραγματευτές δεν δέχονται να κάνουν παραχωρήσεις στο πυρηνικό πρόγραμμα και ζητούν να συζητηθεί το θέμα σε μεταγενέστερο στάδιο των συνομιλιών.

Ιρανοί αξιωματούχοι, από την άλλη, προειδοποιούν ότι τα αντίποινα αυτή τη φορά θα ξεπεράσουν τα εμπορικά πλοία και τις ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή και θα επεκταθούν σε:

• Κέντρα δεδομένων (data centers)
• Υποθαλάσσια καλώδια ίντερνετ στο Ορμούζ

Παράλληλα, προειδοποιούν πως οι μάχες δεν θα είναι ούτε σύντομες ούτε περιορισμένες.

Ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι που συμμετέχουν στον στρατηγικό σχεδιασμό θεωρούν πως μια εντατική εκστρατεία τριών ημερών θα προκαλούσε αρκετά μεγάλη οικονομική ζημιά ώστε να μεταβάλει τη στάση του Ιράν. Δυτικοί αξιωματούχοι, ωστόσο, τονίζουν ότι η ιρανική κυβέρνηση έχει μέχρι τώρα αντέξει τις οικονομικές πιέσεις.

Η Ντάνα Στρούλ, πρώην ανώτατη αξιωματούχος του Πενταγώνου για τη Μέση Ανατολή επί κυβέρνησης Μπάιντεν και νυν στέλεχος του Washington Institute for Near East Policy, ανέφερε χαρακτηριστικά: «Σε αυτό το σημείο του πολέμου, αυτό που είναι σαφές είναι ότι η συμβατική στρατιωτική εκστρατεία που διεξήχθη μέχρι σήμερα, καθώς και οι τρέχουσες εξοντωτικές οικονομικές κυρώσεις και ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός, δεν έχουν φέρει το καθεστώς πίσω στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με ουσιαστικό τρόπο».

«Ούτε ο κ. Τραμπ ούτε ο κ. Νετανιάχου έχουν παρουσιάσει πειστικά επιχειρήματα για το πώς περισσότερος πόλεμος θα αλλάξει αυτό το στρατηγικό δίλημμα σε μια όλο και πιο ασταθή και έκρυθμη περιοχή».

Πώς επηρεάζουν τον στρατιωτικό σχεδιασμό οι εκλογές στο Ισραήλ

Επιπλέον περιπλοκή στον στρατιωτικό σχεδιασμό αποτελούν οι εκλογές που έχουν προγραμματιστεί στο Ισραήλ για τις 27 Οκτωβρίου. Σε περίπτωση που χάσει ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, θα παραμείνει στη θέση του ως υπηρεσιακός πρωθυπουργός, γεγονός που θα δυσκολέψει εξαιρετικά την έναρξη πολέμου.

Οι αναλυτές εκτιμούν, πάντως, ότι ο Νετανιάχου ενδέχεται να αξιοποιήσει την πιθανότητα ενός επικείμενου κοινού πλήγματος ΗΠΑ και Ισραήλ ώστε να πιέσει τους πολιτικούς αντιπάλους του να συμμετάσχουν σε κυβέρνηση εθνικής ενότητας και να παραμείνει έτσι περισσότερο στην εξουσία.

Η Μαζάλ Μουαλέμ, Ισραηλινή πολιτική αναλύτρια και βιογράφος του Νετανιάχου, δήλωσε: «Θα μπορούσε να το χρησιμοποιήσει αυτό για να καλέσει σε μια ευρεία κυβέρνηση έκτακτης ανάγκης, αλλά θα αντιμετωπίσει βαθιά καχυποψία από τους πολιτικούς του αντιπάλους».

Πρόσθεσε ακόμη: «Αν επιτεθεί το Ιράν, αυτό είναι ένα πράγμα, αλλά το να αναλάβει την πρωτοβουλία για ένα επιθετικό χτύπημα, θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο για εκείνον».

Τα σχέδια για καθυστέρηση των πληγμάτων

Αξιωματούχοι εκτιμούν ότι είναι μικρή η πιθανότητα ο Τραμπ να αρχίσει την εκστρατεία μέσα στον μήνα. Ωστόσο, σειρά πολιτικών παραγόντων συνηγορεί υπέρ της αναμονής έως το πέρας των αμερικανικών εκλογών, κυρίως η δέσμευση που ανέλαβε στις αρχές του μήνα ότι δεν θα προχωρήσει σε πλήγμα πριν από την ψηφοφορία.

Ακόμη, οι ΗΠΑ δεν θα έχουν αναπτύξει πριν από τις αρχές Νοεμβρίου το σύνολο της στρατιωτικής τους δύναμης, στην οποία περιλαμβάνονται τρία αεροπλανοφόρα, χιλιάδες πεζοναύτες, μαχητικά και μονάδες ειδικών επιχειρήσεων.

Οι αμερικανικές δυνάμεις, εξάλλου, προτιμούν να επιχειρούν τη νύχτα. Στις αρχές του επόμενου μήνα θα επικρατούν για περισσότερες ώρες συνθήκες σκοταδιού πάνω από το Ιράν, κάτι που θα προσφέρει καλύτερη κάλυψη.

Την ίδια ώρα, αυξάνονται οι φόβοι ότι η σύγκρουση θα επεκταθεί. Την Τετάρτη, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έδωσε εντολή στο μη απαραίτητο προσωπικό και στις οικογένειές του να αποχωρήσουν από τη Σαουδική Αραβία, εν μέσω συνεχιζόμενων επιθέσεων των Χούθι, ανταρτών που υποστηρίζονται από το Ιράν, σε στόχους στη χώρα.

Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου ανέφερε την Τετάρτη ότι η κυβέρνηση δεν σχολιάζει στρατιωτικά σχέδια «που μπορεί να υπάρχουν ή να μην υπάρχουν». Συμπλήρωσε ότι ο Τραμπ εξακολουθεί να έχει όλες τις επιλογές διαθέσιμες, προκειμένου να αποτρέψει την απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν.

Η συζήτηση για τη βόμβα MOAB και τις δυνατότητές της

Στρατιωτικά επιτελεία μελετούν επίσης, σύμφωνα με πηγές που μίλησαν στους NYT, πιθανούς στόχους στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Ανάμεσά τους βρίσκεται η εγκατάσταση στο Όρος Pickaxe, θαμμένη σε μεγάλο βάθος και γνωστή στους Ιρανούς ως Kooh Kolang.

Την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσει τη βόμβα GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast (MOAB), βάρους 22.000 λιβρών.

Αξιωματούχοι αναφέρουν ότι τον Αμερικανό Πρόεδρο τον συναρπάζει το συγκεκριμένο όπλο, μεταξύ άλλων εξαιτίας του παρατσουκλιού του, «Μητέρα Όλων των Βομβών».

Οι ειδικοί, ωστόσο, επισημαίνουν ότι η MOAB εκρήγνυται στον αέρα και δημιουργεί ισχυρό ωστικό κύμα σε ευρεία περιοχή. Κατά συνέπεια, πιθανότατα δεν θα κατέστρεφε μια γρανιτένια εγκατάσταση κάτω από το έδαφος, όπως το Pickaxe. Παράλληλα, για τη ρίψη της χρειάζεται ένα αργό μεταγωγικό αεροσκάφος MC-130, ιδιαίτερα εκτεθειμένο στα ιρανικά αντιαεροπορικά πυρά.

Η ψυχολογική πίεση από τις συνεχείς αλλαγές

Τα στελέχη του αμερικανικού επιτελείου βιώνουν «καθημερινό νευρικό κλονισμό», καθώς ο Τραμπ επιτρέπει να συνεχίζονται οι προετοιμασίες σχεδίων και στη συνέχεια τις ακυρώνει ξαφνικά.

Διοικητής που μίλησε ανώνυμα είπε ότι οι ένοπλες δυνάμεις καταβάλλουν προσπάθεια να διατηρήσουν την ετοιμότητά τους για οποιαδήποτε επιλογή αποφασίσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Στην Τεχεράνη, η ηγεσία εμφανίζεται όλο και λιγότερο πρόθυμη για συμβιβασμό, καθώς πιστεύει ότι ο πραγματικός σκοπός των ΗΠΑ και του Ισραήλ είναι να ανατρέψουν το καθεστώς.

Για τις αμερικανικές και ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών, ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, παραμένει «αίνιγμα».

Κατά την εκτίμηση ορισμένων αξιωματούχων, η επιρροή του είναι μικρότερη από εκείνη του πατέρα του, που σκοτώθηκε την πρώτη ημέρα του πολέμου, στις 28 Φεβρουαρίου. Θεωρούν επίσης ότι τις σημαντικές αποφάσεις παίρνουν οι σκληροπυρηνικοί στους Φρουρούς της Επανάστασης (IRGC).

Ο πολιτικός αναλυτής στην Τεχεράνη Πέιμαν Σαλεχί δήλωσε ότι, σε περίπτωση πλήγματος στο Pickaxe, μέρος των ιρανικών αντιποίνων θα περιλαμβάνει αποστολές ταγμάτων εναντίον μεγάλων σαουδαραβικών διυλιστηρίων πετρελαίου, όπως της Aramco, προκαλώντας ακαριαία εκτίναξη των τιμών.

Ο Σαλεχί τόνισε: «Ο πόλεμος μας έκανε να καταλάβουμε ότι ο καλύτερος μοχλός πίεσης στον Τραμπ είναι η αύξηση των τιμών του πετρελαίου και της ενέργειας, επειδή αυτό θα βλάψει τον αμερικανικό λαό».

Ο Μαχντί Μοχαμαντί, ανώτερος σύμβουλος του Ιρανού διαπραγματευτή και προέδρου του κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η εκτίμηση για ολοκλήρωση νέου γύρου αμερικανικών πληγμάτων σε 72 ώρες αποτελεί «φαντασίωση» . Παράλληλα, υπενθύμισε πως τον Φεβρουάριο ο Τραμπ έλεγε ότι ο πόλεμος θα κρατούσε δύο εβδομάδες.

«Οι επιθέσεις μας θα είναι πιο σφοδρές, δημιουργικές και διαφορετικές», δήλωσε προειδοποιώντας ο Μοχαμαντί. «Είμαστε αποφασισμένοι και με αυτοπεποίθηση, και έχει τεθεί σε εφαρμογή ισχυρός σχεδιασμός».