Euronews: Σύνοδος ΕΕ–Τουρκίας τον Οκτώβριο με στόχο την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό

Σύνοδος υψηλού επιπέδου μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Τουρκίας αναμένεται να πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο, με αντικείμενο την προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών για το Κυπριακό και το μέλλον των σχέσεων ΕΕ–Τουρκίας, δήλωσε την Παρασκευή ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, όπως μεταδίδει το Euronews.

Ο Χριστοδουλίδης είπε σε δημοσιογράφους ότι ενημερώθηκε για την προγραμματισμένη συνάντηση μετά τις πρόσφατες συζητήσεις στη Νέα Υόρκη με τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, καθώς και τις επαφές του Γκουτέρες με Ευρωπαίους ηγέτες. Η συνάντηση οργανώνεται έπειτα από αίτημα του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ και θα εξετάσει τρόπους δημιουργίας των προϋποθέσεων για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.

«Χαίρομαι, επαναλαμβάνω, γιατί από την ενημέρωση που είχα χθες από τους επικεφαλής των θεσμών, μια τέτοια συνάντηση θα πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο, μετά από αίτημα του ίδιου του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, ώστε να δούμε πώς θα δημιουργηθούν οι συνθήκες για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων», δήλωσε.

Ο Κύπριος πρόεδρος υπογράμμισε ότι η πρόοδος στις σχέσεις ΕΕ–Τουρκίας εξαρτάται από την επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου. Αναφέρθηκε επίσης στην αναμενόμενη επίσκεψη στην Κύπρο, στα τέλη Οκτωβρίου, της προσωπικής απεσταλμένης του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, εκτιμώντας ότι οι εξελίξεις μπορεί να συμβάλουν στη δημιουργία συνθηκών για πρόοδο.

«Η σαφής πολιτική μας βούληση είναι δεδομένη και επαναλαμβάνω ότι η ΕΕ μπορεί να διαδραματίσει ηγετικό ρόλο», είπε. Πρόσθεσε ότι η κυβέρνησή του είχε εξαρχής θέσει ως προτεραιότητα την ενισχυμένη εμπλοκή της ΕΕ στις προσπάθειες επανέναρξης των συνομιλιών. Χαιρέτισε επίσης τον διορισμό ανώτερου αξιωματούχου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, λέγοντας ότι αντανακλά την προσέγγιση της ΕΕ στο Κυπριακό.

Επαφές της ΕΕ με την Τουρκία για την COP31

Ερωτηθείς αν τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου θα αναφέρονται στη Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Κλίμα COP31, ο Χριστοδουλίδης είπε ότι το ζήτημα συζητήθηκε την Πέμπτη και ότι ενημέρωσε τους Ευρωπαίους ομολόγους του για τις τελευταίες εξελίξεις.

Όπως ανέφερε, μετά από δήλωση του Τουρκοκύπριου ηγέτη, η ΕΕ επικοινώνησε με την τουρκική κυβέρνηση εκ μέρους των 27 κρατών-μελών και έλαβε γραπτές απαντήσεις. «Αν αυτές οι απαντήσεις εφαρμοστούν στην πράξη, τότε θα είμαστε ικανοποιημένοι», είπε, προσθέτοντας ότι η Κύπρος είναι προετοιμασμένη για κάθε ενδεχόμενο.

Μεταναστευτικό και διαφωνίες μεταξύ κρατών-μελών

Για τις συζητήσεις σχετικά με τη μετανάστευση, ο Χριστοδουλίδης προειδοποίησε ότι οι διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών μπορεί να στείλουν λάθος μήνυμα στους πολίτες. «Μια σύγκρουση ασφαλώς δεν είναι το καταλληλότερο ή το καλύτερο μήνυμα που μπορούμε να στείλουμε στους Ευρωπαίους πολίτες, ιδίως για ένα ζήτημα που γνωρίζουμε ότι αφορά όλα τα κράτη-μέλη», είπε.

Παρά τις προκλήσεις, έκανε λόγο για πρόοδο στη διαχείριση της μετανάστευσης στην ΕΕ, αναφέροντας ότι στην Κύπρο οι αφίξεις μειώθηκαν κατά 90% και οι επιστροφές αυξήθηκαν κατά 180% σε σύγκριση με το 2022. Είπε ότι οι συνομιλίες πρέπει να εντοπίσουν τα κενά και να εξετάσουν πρόσθετα μέτρα, μεταξύ των οποίων και έναν πιθανό ευρωπαϊκό μηχανισμό για την αντιμετώπιση της χρήσης μεταναστών ως εργαλείου πολιτικής πίεσης.

Ενεργειακό κόστος και ETS2 στις ευρωπαϊκές συζητήσεις

Ο Χριστοδουλίδης χαρακτήρισε εκτενείς τις συζητήσεις της Πέμπτης για το ενεργειακό κόστος και τις αυξημένες τιμές. Ανέφερε ότι ορισμένα κράτη-μέλη, τα οποία αρχικά ήταν απρόθυμα να στηρίξουν προτάσεις χωρών της Μεσογείου και της Κεντρικής Ευρώπης, καθώς και της ομάδας B4 των Βαλκανίων, αναγνώρισαν πλέον την ανάγκη υιοθέτησής τους.

Για το δεύτερο Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών της ΕΕ, το ETS2, χαιρέτισε τη διατύπωση που συμφωνήθηκε στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. «Όπως έχει αυτή τη στιγμή, όπως συμφωνήθηκε χθες το βράδυ, η διατύπωση μας ικανοποιεί», δήλωσε.

Πρόσθεσε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φαίνεται να αναγνωρίζει την ανάγκη περαιτέρω καθυστέρησης της εφαρμογής του συστήματος, προειδοποιώντας ότι θα μπορούσε να επιβαρύνει επιπλέον νοικοκυριά και επιχειρήσεις που ήδη αντιμετωπίζουν υψηλό ενεργειακό κόστος. Επισήμανε επίσης ότι δεν είναι σαφές πότε θα τελειώσει η ενεργειακή κρίση.

Δύσκολες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό της ΕΕ

Αναφερόμενος στις διαπραγματεύσεις για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ, ο πρόεδρος της Κύπρου είπε ότι η ιρλανδική προεδρία έχει δύσκολο έργο. Σημείωσε ότι η Κυπριακή Προεδρία είχε προηγουμένως καταφέρει να εξασφαλίσει συμφωνία σε βασικά ζητήματα του προϋπολογισμού.

Το θέμα βρίσκεται πλέον στα χέρια του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ενώ, σύμφωνα με τον Χριστοδουλίδη, οι συζητήσεις αναμένεται να επικεντρωθούν σε πιο συγκεκριμένες προτάσεις για νέους ίδιους πόρους της ΕΕ. Στόχος, είπε, είναι να αποφευχθεί οποιαδήποτε περαιτέρω μείωση του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού ή, αν αυτό δεν καταστεί δυνατό, να περιοριστεί στο ελάχιστο. Ορισμένα κράτη-μέλη έχουν εκφράσει επιφυλάξεις λόγω εθνικών προτεραιοτήτων, ενώ κάποιες προτάσεις έγιναν θετικά δεκτές.