Financial Times: Οδεύει ο κόσμος προς τον Γ’ Παγκόσμιο Πόλεμο; – Τα τρία μέτωπα που προκαλούν διεθνή ανησυχία και ανασφάλεια

«Υπνοβατεί» ο κόσμος προς έναν Γ’ Παγκόσμιο Πόλεμο; Με αυτό το ερώτημα τιτλοφορείται ανάλυση των Financial Times, η οποία παρουσιάζει τρία επικίνδυνα μέτωπα που ενδέχεται να ανοίξουν τον «ασκό του Αιόλου».

Ένα εντεινόμενο αίσθημα παγκόσμιας ανασφάλειας προκαλούν τα γεγονότα της περασμένης εβδομάδας. Ανάμεσά τους είναι οι φονικές πυραυλικές επιθέσεις που οδήγησαν στο κλείσιμο του αεροδρομίου του Ριάντ, καθώς και οι συνεχιζόμενες ρωσικές επιθέσεις στην Ουκρανία, με περισσότερους από 100 νεκρούς αμάχους σε όλη τη χώρα. Στα περιστατικά προστίθενται η προειδοποίηση της Βαρσοβίας για το ενδεχόμενο ρωσικών επιθέσεων εντός της ΕΕ με θύματα, αλλά και η έναρξη της εξαήμερης κινεζικής άσκησης με πραγματικά πυρά στις ακτές της Κίνας.

Όσο μαίνονται οι περιφερειακές συγκρούσεις και οι αναθεωρητικές δυνάμεις αμφισβητούν την υφιστάμενη τάξη, πληθαίνουν τα σημάδια ενός Γ’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Η Δυτική Ευρώπη, η Ανατολική Ασία και τα κράτη του Κόλπου συγκαταλέγονται στις περιοχές που για δεκαετίες θεωρούσαν δεδομένη την ειρήνη, αλλά καλούνται πλέον να αντιμετωπίσουν είτε την προοπτική είτε την πραγματικότητα του πολέμου.

Σε εκτενή ανάλυση για τους Financial Times, ο Γκίντεον Ράχμαν, επικεφαλής σχολιαστής διεθνών υποθέσεων της εφημερίδας, εξετάζει τους λόγους για τους οποίους το σημερινό διεθνές σκηνικό εμφανίζει ανησυχητικές ομοιότητες με τις περιόδους πριν από τους δύο παγκόσμιους πολέμους.

1. Ευρώπη: Ουκρανία και ο κίνδυνος σύγκρουσης με το ΝΑΤΟ

Στην Ευρώπη βρίσκεται το πρώτο και πιο άμεσο μέτωπο: ο πόλεμος στην Ουκρανία παρατείνεται, ενώ η αντιπαράθεση ανάμεσα στη Ρωσία και τη Δύση συνεχίζει να εντείνεται.

Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις εντός της Ουκρανίας δεν είναι πλέον η μόνη διάσταση της σύγκρουσης. Η ενίσχυση της στρατιωτικής δραστηριότητας, οι κυβερνοεπιθέσεις, οι δολιοφθορές και οι υβριδικές επιχειρήσεις τροφοδοτούν τους φόβους για επέκταση της αντιπαράθεσης.

Το βασικό ερώτημα αφορά τις συνέπειες που θα είχε μια ρωσική ενέργεια με θύματα σε έδαφος χώρας-μέλους του ΝΑΤΟ. Ένα τέτοιο συμβάν ενδέχεται να εντείνει τις πιέσεις για ενεργοποίηση της αρχής της συλλογικής άμυνας και να υποχρεώσει τη Συμμαχία να λάβει μια ιδιαίτερα δύσκολη απόφαση.

Η πιθανότητα άμεσης στρατιωτικής σύγκρουσης μεταξύ Ρωσίας και ΝΑΤΟ παραμένει ένα από τα κυριότερα ζητήματα ασφαλείας για την Ευρώπη. Ακόμη και ένα μεμονωμένο περιστατικό θα μπορούσε να προκαλέσει διαδοχικές αντιδράσεις.

2. Μέση Ανατολή: Το Ιράν και η επέκταση της περιφερειακής κρίσης

Το δεύτερο μέτωπο βρίσκεται στη Μέση Ανατολή, όπου η σύγκρουση με το Ιράν, μαζί με τις επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στόχων, έχει επιδεινώσει την αστάθεια στην περιοχή.

Οι δεσμοί της κρίσης με τον πόλεμο στην Ουκρανία προκαλούν ιδιαίτερη ανησυχία. Όπως αναφέρουν οι πληροφορίες που εξετάζει ο Ράχμαν, η Ρωσία φέρεται να έχει βοηθήσει το Ιράν στον εντοπισμό στόχων, ενώ η Ουκρανία έχει μεταφέρει τεχνογνωσία σε χώρες του Κόλπου για την αντιμετώπιση μη επανδρωμένων αεροσκαφών.

Η εικόνα αυτή φανερώνει πως οι πολεμικές κρίσεις δεν παραμένουν πλέον ξεχωριστές η μία από την άλλη. Τεχνολογία, στρατιωτική εμπειρία και υποστήριξη που αποκτώνται σε ένα μέτωπο είναι δυνατόν να επηρεάσουν επιχειρήσεις σε μια εντελώς διαφορετική περιοχή.

Αυτός είναι ο λόγος που η Μέση Ανατολή βρίσκεται σε ιδιαίτερα κρίσιμη θέση: περαιτέρω κλιμάκωση θα μπορούσε να παρασύρει περισσότερες χώρες και να επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τις ήδη τεταμένες σχέσεις των μεγάλων δυνάμεων.

3. Ασία: Η Ταϊβάν και η ενίσχυση της κινεζικής στρατιωτικής ισχύος

Στον Ειρηνικό εντοπίζεται το τρίτο μέτωπο, με την Κίνα να αναβαθμίζει σταθερά τις στρατιωτικές δυνατότητές της και να αυξάνει την πίεση στην Ταϊβάν.

Το Πεκίνο αντιμετωπίζει το νησί ως τμήμα της επικράτειάς του, ενώ η Ταϊβάν έχει δική της κυβέρνηση και λειτουργεί στην πράξη ως αυτοδιοικούμενη οντότητα. Μια κινεζική στρατιωτική επιχείρηση για την κατάληψη της Ταϊβάν θα μπορούσε να οδηγήσει σε μία από τις σοβαρότερες διεθνείς κρίσεις των τελευταίων δεκαετιών.

Σε μια τέτοια περίπτωση, οι ΗΠΑ θα αντιμετώπιζαν ένα εξαιρετικά δύσκολο δίλημμα, καθώς θα καλούνταν να αποφασίσουν την αντίδρασή τους σε πιθανή κινεζική επίθεση.

Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να μετατρέψει την περιφερειακή σύγκρουση σε άμεση αντιπαράθεση ανάμεσα στις δύο ισχυρότερες στρατιωτικές και οικονομικές δυνάμεις παγκοσμίως, με επιπτώσεις που θα εκτείνονταν πολύ πέρα από την Ασία.