Ουκρανία: Στα 45 εκατ. δολάρια ανά ώρα το κόστος κάθε πυραυλικού συναγερμού – Οικονομική ασφυξία στο Κίεβο

Στην Ουκρανία, κάθε ώρα κατά την οποία οι επιχειρήσεις παραλύουν εξαιτίας των διαδοχικών συναγερμών για πυραυλικές επιθέσεις αφαιρεί περίπου 45 εκατομμύρια δολάρια από την οικονομία, όπως ανέφερε ο υπουργός Οικονομίας της χώρας.

Μέσα σε ένα περιβάλλον ολοένα εντονότερων ρωσικών βομβαρδισμών, το Κίεβο προσπαθεί με κάθε τρόπο να διατηρήσει ζωντανή την οικονομική δραστηριότητα.

Οι σειρήνες ακινητοποιούν την οικονομία της Ουκρανίας

Στο στόχαστρο της Ρωσίας μπαίνουν με αυξανόμενη συχνότητα οι υποδομές που στηρίζουν την ουκρανική οικονομία, με πλήγματα σε εργοστάσια, χώρους αποθήκευσης, κόμβους εφοδιασμού και κέντρα δεδομένων.

Ο Ολεξάντρ Κραβτσένκο, υπουργός Οικονομίας και Περιβάλλοντος, χαρακτήρισε τη συγκεκριμένη τακτική απόπειρα να «καταστραφεί σχεδόν ολόκληρη η οικονομία».

Αναφερόμενος στα καινούργια όπλα που σφυροκοπούν το Κίεβο τις τελευταίες εβδομάδες, ο Κραβτσένκο δήλωσε: «Αυτό που δεν είχαμε προβλέψει πλήρως ήταν το πόσο γρήγορα η Ρωσία θα ανέπτυσσε αυτά τα αεριωθούμενα drones και θα τα χρησιμοποιούσε για να στοχεύσει τα πάντα».

Από το αυστηρά φυλασσόμενο κυβερνητικό κτίριο της ουκρανικής πρωτεύουσας, ο Κραβτσένκο —πρώην στέλεχος της McKinsey, ο οποίος μπήκε στην κυβέρνηση το καλοκαίρι— εξήγησε ότι οι επιδρομές ακινητοποιούν επανειλημμένα μεγάλα κομμάτια της οικονομίας. Οι εργαζόμενοι κατευθύνονται σε καταφύγια, ενώ οι σειρήνες μπορεί να ηχούν ακόμη και 10 ώρες ημερησίως.

Όπως υπογράμμισε χαρακτηριστικά, «Αν οι άνθρωποι βρίσκονται σε καταφύγιο, η επιχειρηματική δραστηριότητα σταματά».

Συναγερμοί δύο επιπέδων και κίνδυνοι για τους πολίτες

Με στόχο να περιοριστεί η οικονομική επιβάρυνση, η κυβέρνηση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι έθεσε πρόσφατα σε εφαρμογή ένα νέο μοντέλο ειδοποίησης δύο βαθμίδων, ώστε οι επιχειρήσεις να μπορούν να λειτουργούν στη διάρκεια πολύωρων συναγερμών.

• Με τον «κόκκινο» συναγερμό γνωστοποιείται πυραυλικός κίνδυνος και οι πολίτες οφείλουν να καταφύγουν σε προστατευμένους χώρους.
• Ο «κίτρινος» αφορά απειλές από drones και δίνει τη δυνατότητα σε αρκετές επιχειρήσεις να συνεχίζουν τη λειτουργία τους.

Κατά τον υπουργό, πάνω από τις μισές επιχειρήσεις εξακολουθούν να δουλεύουν όσο βρίσκεται σε ισχύ κίτρινος συναγερμός.

Παρά ταύτα, η ασφάλεια δεν είναι εξασφαλισμένη με τον κίτρινο συναγερμό. Ο κίνδυνος αποτυπώθηκε τη Δευτέρα, όταν ρωσικό αεριωθούμενο drone χτύπησε την Εθνική Ακαδημία Επιστημών στο κέντρο του Κιέβου ενώ ίσχυε κίτρινη προειδοποίηση. Δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν, την ώρα που εργαζόμενοι παρέμεναν στο εσωτερικό του κτιρίου.

Πρόκειται για ένα από τα σύνθετα διλήμματα που καλείται να διαχειριστεί η Ουκρανία, καθώς επιχειρεί να κρατήσει μια αίσθηση κανονικότητας και συγχρόνως να προφυλάξει τους πολίτες από τις ρωσικές επιθέσεις που κλιμακώνονται.

Ζημιές δισεκατομμυρίων και σχέδια ιδιωτικής αεράμυνας

Σύμφωνα με τον Κραβτσένκο, μόνο μέσα στη φετινή χρονιά τα ρωσικά πλήγματα έχουν επιφέρει καταστροφές που αποτιμώνται σε 10 δισεκατομμύρια δολάρια.

Οι επιθέσεις έχουν πλήξει, μεταξύ άλλων, χαλυβουργικές μονάδες, αποθηκευτικούς χώρους, εγκαταστάσεις logistics και, το τελευταίο διάστημα, κέντρα δεδομένων. Την ίδια ώρα, η Ρωσία έχει θέσει επί της ουσίας εκτός λειτουργίας τα ουκρανικά λιμάνια στη Μαύρη Θάλασσα, μέσω των οποίων περνούσε πριν από τον αποκλεισμό το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών της χώρας.

Κατά την εκτίμηση του Ουκρανού υπουργού, η κυβέρνηση διαθέτει καλύτερη προετοιμασία τη φετινή χρονιά απέναντι σε αυτόν που ενδέχεται να αποδειχθεί ο «σκληρότερος, ο πιο τραχύς χειμώνας» από την έναρξη του πολέμου. Αναμένεται νέα πίεση στον ενεργειακό εφοδιασμό, στις υποδομές και στις επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν ήδη αποδυναμωθεί έπειτα από πολύμηνες επιθέσεις.

Για να αντιμετωπιστούν μελλοντικά πλήγματα, εξετάζονται κυβερνητικά σχέδια που θα δώσουν τη δυνατότητα σε περισσότερες ιδιωτικές επιχειρήσεις να προμηθευτούν ουκρανικά συστήματα αεράμυνας. Ο Κραβτσένκο προειδοποίησε, πάντως, ότι καμία εταιρεία δεν μπορεί να αποκτήσει απόλυτη προστασία απέναντι στους ρωσικούς πυραύλους και στα drones.

Το δημοσιονομικό κενό της Ουκρανίας

Οι καταστροφές που συνεχίζονται προσθέτουν νέα πίεση στα δημόσια οικονομικά, τα οποία βρίσκονται ήδη σε ιδιαίτερα επιβαρυμένη κατάσταση.

Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι εκτίμησε πρόσφατα ότι το εναπομείναν δημοσιονομικό κενό της Ουκρανίας για το τρέχον έτος ανέρχεται περίπου σε 27 δισεκατομμύρια δολάρια. Το ποσό δημιούργησε απορίες σε ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις σχετικά με την προέλευση αυτής της τρύπας, μολονότι η ΕΕ έχει ήδη εγκρίνει δανειακό πακέτο 90 δισεκατομμυρίων ευρώ για τα έτη 2026-2027.

Όπως διευκρίνισε ο Κραβτσένκο, έκτοτε η κυβέρνηση κατόρθωσε να μειώσει το έλλειμμα στα 20 δισεκατομμύρια δολάρια, περικόπτοντας δαπάνες και εντοπίζοντας επιπλέον αποθέματα στο εσωτερικό της χώρας.

Πλέον, το Κίεβο επιδιώκει επιπρόσθετη βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ιαπωνία, τον Καναδά και τη Βρετανία, ενώ στα σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνεται ακόμη και η πρόωρη εκταμίευση δανείων που είχαν προβλεφθεί για την επόμενη χρονιά.

Ο υπουργός σημείωσε σχετικά: «Βρισκόμαστε σε εντατικές διαβουλεύσεις με όλους τους διεθνείς εταίρους μας για την εξασφάλιση πρόσθετων πόρων».

Ο Ουκρανός υπουργός απέρριψε τους ισχυρισμούς πως το έλλειμμα προέκυψε από κακοδιαχείριση ή διαφθορά. Παράλληλα, διέψευσε ότι συνδεόταν με υπερβολικές δαπάνες επί της θητείας του πρώην υπουργού Άμυνας, Μιχαΐλο Φέντοροφ. Η αναδιοργάνωση των στρατιωτικών προμηθειών και η γρήγορη διεύρυνση του προγράμματος drones τον είχαν καταστήσει έναν από τους πιο αναγνωρίσιμους μεταρρυθμιστές της κυβέρνησης, πριν απομακρυνθεί τον Ιούλιο, απόφαση που είχε οδηγήσει σε διαδηλώσεις.

Κατά την τοποθέτησή του, απέδωσε το χρηματοδοτικό κενό αφενός στα έσοδα του κράτους, τα οποία ήταν χαμηλότερα από τις προβλέψεις, και αφετέρου στη διαρκή αύξηση του κόστους του πολέμου.

«Το κόστος του πολέμου απλά αυξάνεται», δήλωσε, εξηγώντας ότι απαιτούνται περισσότερα συστήματα αεράμυνας, αλλά και ταχύτερη ανάπτυξη ουκρανικών drones που θα μπορούν να αναχαιτίζουν τα νέα ρωσικά αεριωθούμενα όπλα.

Διαφθορά στην Ουκρανία και ευρωπαϊκή κόπωση

Ωστόσο, τα ηχηρά σκάνδαλα διαφθοράς έχουν επηρεάσει και τον στενό κύκλο του Ζελένσκι, κλονίζοντας την εμπιστοσύνη στην κυβέρνηση τόσο μεταξύ των Ουκρανών όσο και στους δυτικούς δωρητές.

Τα ευρήματα πρόσφατης δημοσκόπησης του Διεθνούς Ινστιτούτου Κοινωνιολογίας του Κιέβου καταγράφουν τη διαφθορά στην κυβέρνηση ως τη μεγαλύτερη ανησυχία των πολιτών. Το ζήτημα συγκέντρωσε 50% στις απαντήσεις, ποσοστό υψηλότερο ακόμη και από εκείνο των μαζικών επιθέσεων με πυραύλους και drones, που ανήλθε σε 40%.

Παράλληλα, το 72% των συμμετεχόντων στην ίδια έρευνα θεωρεί τον Ζελένσκι προσωπικά υπεύθυνο για τις πράξεις διαφθοράς προσώπων που ανήκουν στο περιβάλλον του.

Ο Κραβτσένκο υποστήριξε πως έχει σημειωθεί πρόοδος στην προσπάθεια αντιμετώπισης της διαφθοράς, αναγνωρίζοντας όμως ότι η Ουκρανία καλείται να διαχειριστεί τόσο το ίδιο το φαινόμενο όσο και ένα επίμονο «πρόβλημα αντίληψης», εντός και εκτός της χώρας.

«Εκτιμώ πάρα πολύ την πίεση των Ευρωπαίων εταίρων για μεταρρυθμίσεις», ανέφερε, τονίζοντας ταυτόχρονα πως το Κίεβο οφείλει να αντιμετωπίσει και τις εντυπώσεις για τη διαφθορά που διαμορφώνονται τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.

Για το 2027, οι εξωτερικές χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας υπολογίζονται σε 52,6 δισεκατομμύρια δολάρια. Μέχρι σήμερα, σύμφωνα με τον υπουργό, έχουν εξασφαλιστεί περίπου 20 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ εξετάζονται επιπλέον αυξήσεις φόρων και περικοπές στις δαπάνες.

Όταν ρωτήθηκε αν η ενίσχυση κομμάτων στη Γαλλία και τη Γερμανία, τα οποία βλέπουν με σκεπτικισμό τη στήριξη προς την Ουκρανία, ενδέχεται να περιορίσει τη δυτική δέσμευση προς το Κίεβο, απάντησε: «Αν ανησυχώ; Πρέπει να ανησυχώ, πιθανότατα. Η συνολική κόπωση αυξάνεται στην Ευρώπη».

Πηγή: Guardian