Κρήτη – Κύπρος: Επανέρχεται το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης – Οι γαλλικές προετοιμασίες, τα επόμενα βήματα και ο παράγοντας Τουρκία

Η επανέναρξη των εργασιών για την πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Κύπρου πλησιάζει, καθώς υποβλήθηκε αίτηση άδειας εργασιών για το γαλλικής σημαίας πλοίο «ABEILLE MARENGO».

Η γαλλική εταιρεία έχει ήδη επικοινωνήσει και πραγματοποιήσει τεχνικές συζητήσεις και με την πλευρά της Κύπρου, που αποτελεί τον τελικό προορισμό του GSI σε αυτή τη φάση. Πληροφορίες της εφημερίδας «Καθημερινή» αναφέρουν ότι η έναρξη του έργου απέχει εβδομάδες και όχι μήνες.

Μέσα στις τελευταίες 10 ημέρες, οι Γάλλοι έχουν προχωρήσει σε όλες τις προπαρασκευαστικές ενέργειες που δείχνουν ότι, από τεχνικής άποψης, είναι πλήρως έτοιμοι να επανεκκινήσουν τις εργασίες βυθομέτρησης για τον GSI.

Ο ρόλος της Τουρκίας

Μέχρι τώρα, η Τουρκία θεωρείται ο βασικός λόγος για την αναστολή του GSI, καθώς τόσο το 2024 όσο και το 2025 ουσιαστικά εμπόδισε τις έρευνες σε θαλάσσια περιοχή έξω από τα ελληνικά χωρικά ύδατα, ανατολικά της Κάσου. Η στάση της Άγκυρας, επομένως, θα κρίνει τις εξελίξεις, ενώ μένει να αποσαφηνιστεί ποια τελική φόρμουλα θα επιλεγεί ώστε το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης να συνεχιστεί αυτή τη φορά χωρίς νέα εμπόδια.

Μέχρι στιγμής, η Τουρκία παραμένει σε στάση αναμονής, επισημαίνοντας ότι η θέση της Άγκυρας παραμένει σταθερή ως προς την ανάγκη συνεργασίας και συντονισμού.

Η αίτηση για τη διενέργεια θαλάσσιων ερευνών

Σε ανακοίνωση του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος σημειώνεται ότι η αίτηση υποβλήθηκε στην αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου Ναυτιλίας. Το αίτημα αφορά «τη διενέργεια θαλάσσιας έρευνας για την εγκατάσταση υποβρύχιων καλωδίων συνεχούς ρεύματος, στο πλαίσιο διασύνδεσης ΚΡΗΤΗΣ – ΚΥΠΡΟΥ (Great Sea Interconnector)».

Με το αίτημα ζητείται εξαίρεση, ώστε να χρησιμοποιηθεί το συγκεκριμένο εξειδικευμένο ερευνητικό πλοίο στις θαλάσσιες ζώνες όπου θα διεξαχθούν έρευνες εντός των εθνικών χωρικών υδάτων.

Το σχετικό κείμενο προβλέπει τη χρήση πολυδεσμικού ηχοβολιστή (Multi Beam Eco Sounder – MBES), πλευρικού ηχοβολιστή σάρωσης (Side Scan Sonar – SSS), μαγνητόμετρου και βίντεο. Με τα μέσα αυτά θα αποτυπωθούν αναλυτικά οι συνθήκες στον θαλάσσιο πυθμένα σε όλο το μήκος της διαδρομής, ώστε να καθοριστεί η καλύτερη τελική όδευση για την επακόλουθη εγκατάσταση και πόντιση των καλωδίων.

Επιπλέον, θα συλλεχθούν γεωτεχνικά «καρότα» σε βάθη έως 700 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, για να επιλεγεί ο τρόπος προστασίας των καλωδίων στον πυθμένα.

Το πλοίο θα ειδοποιεί την Υδρογραφική Υπηρεσία, τη Διοίκηση Υποβρυχίων και τη ΔΛΑ 72 ώρες πριν από την έναρξη των εργασιών, καθώς και καθημερινά στη συνέχεια, διαβιβάζοντας τις απαραίτητες πληροφορίες, όπως συντεταγμένες, περιγραφή των εργασιών και απαιτούμενη απόσταση ασφαλείας.

Όπως ανέφερε πριν από λίγες ημέρες ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, η NAVTEX για τις νέες έρευνες αναμένεται να εκδοθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Δείτε την αίτηση ΕΔΩ

Τι απαιτείται για να αρχίσουν οι εργασίες

Το ναυτικό πρακτορείο διευκρινίζει στο αίτημά του ότι η ήδη εγκεκριμένη διαδικασία δεν αλλάζει ως προς τη διαδρομή της έρευνας για την προβλεπόμενη πόντιση και όδευση του καλωδίου. Το πρόσθετο ερευνητικό πλοίο θα ξεκινήσει δραστηριότητα αφού λάβει την απαιτούμενη έγκριση από το Αρχηγείο του Λιμενικού Σώματος.

Προβλέπεται οι εργασίες να ολοκληρωθούν όσο ισχύει η υφιστάμενη άδεια του υπουργείου Εξωτερικών, ενώ το αίτημα αναφέρει ότι θα υποβληθεί αίτηση παράτασης για εύλογο χρονικό διάστημα.

Επισημαίνεται ότι ορισμένες από τις υποθαλάσσιες εργασίες θα γίνουν μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα. Για τον λόγο αυτό απαιτείται ειδική διαδικασία προκειμένου να χρησιμοποιηθεί πλοίο με ξένη σημαία.

Όσο θα διεξάγονται οι έρευνες, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα ενημερώνονται καθημερινά και θα λαμβάνουν τις απαιτούμενες λεπτομέρειες, μεταξύ των οποίων τις συντεταγμένες, την περιγραφή των εργασιών και τις αποστάσεις ασφαλείας.

Ζητείται ακόμη να ενημερωθούν τα αρμόδια λιμεναρχεία της περιοχής και τα σκάφη που πλέουν κοντά, τα οποία οφείλουν να κρατούν τουλάχιστον ένα μίλι απόσταση ασφαλείας από τα ερευνητικά πλοία.

Εξετάζεται η διαθεσιμότητα πλοίων με ελληνική σημαία

Με εγκύκλιο που εκδόθηκε στις 14 Οκτωβρίου, το Αρχηγείο του Λιμενικού Σώματος καλεί τα κεντρικά λιμεναρχεία, τα λιμεναρχεία, τα λιμενικά τμήματα και τους λιμενικούς σταθμούς να ελέγξουν αν υπάρχουν πλοία με ελληνική σημαία κατάλληλα για τις απαιτήσεις των συγκεκριμένων εργασιών.

Ταυτόχρονα, η ενημέρωση διαβιβάζεται στο Ναυτικό Επιμελητήριο Ελλάδος, στην Ένωση Πλοιοκτητών Ρυμουλκών και Ναυαγοσωστικών Πλοίων, στην Πανελλήνια Ένωση Πλοιοκτητών – Εφοπλιστών Ρυμουλκών και Ναυαγοσωστικών Πλοίων «Ο ‘Αγιος Νικόλαος» και στην Ένωση Εφοπλιστών Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων.

Για την κάλυψη των τεχνικών αναγκών του έργου, οι συγκεκριμένοι φορείς καλούνται να ενημερώσουν αν διαθέτουν πλοία ή στοιχεία για τα μέλη τους που θα μπορούσαν να συνεισφέρουν.

Οι απαντήσεις σχετικά με το αίτημα πρέπει να αποσταλούν το αργότερο έως τις 16 Οκτωβρίου 2026, στις 13:00.

Η κίνηση συνιστά ένα ακόμη διοικητικό στάδιο για να προχωρήσουν οι ερευνητικές εργασίες στην ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης-Κύπρου. Το έργο προϋποθέτει εξειδικευμένες θαλάσσιες επιχειρήσεις, καθώς και αναλυτική τεχνική προετοιμασία ενόψει της τοποθέτησης των υποβρύχιων καλωδίων.