Κλίμα έντονης δυσαρέσκειας κατά της Πόπης Παπανδρέου, της Ευρωπαίας εντεταλμένης εισαγγελέως στην Αθήνα, για τη διαβίβαση ατεκμηρίωτης -όπως τη χαρακτηρίζουν- δικογραφίας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, στη Βουλή επικρατεί στις τάξεις των βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας.
Το πρωί της Μεγάλης Τρίτης, ο πρώην υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, εξερχόμενος από την αίθουσα 223 της Βουλής όπου συνεδρίαζε η Επιτροπή Κοινοβουλευτικής Δεοντολογίας, εξαπέλυσε σφοδρότατη προσωπική επίθεση κατά της Π. Παπανδρέου αποδίδοντάς της πλήρη άγνοια της διαδικασίας χορήγησης κοινοτικών ενισχύσεων. Η συγκεκριμένη δήλωση, ακόμα και αν ήταν μεμονωμένη, αποτύπωσε το κλίμα στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας και ήταν η πρώτη και τόσο ευθεία επίθεση βουλευτή της ομάδας των «13» για τους οποίους ζητείται άρση ασυλίας. Την επομένη, ο υπουργός Υγείας, Αδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος έχει βγει μπροστά για να υπερασπιστεί τους «γαλάζιους» βουλευτές, προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, καταλογίζοντας στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία πολιτικά παιχνίδια σε βάρος της Ελληνικής Δημοκρατίας και υποστηρίζοντας ότι δεν πρέπει να υπάρχει κανένας σεβασμός στον συγκεκριμένο θεσμό, καθώς είναι υπό δοκιμή και πρέπει να κριθεί στην πράξη.
Η διαβίβαση των δικογραφιών στη Βουλή λειτούργησε ως θρυαλλίδα για την «έκρηξη» της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Παρά το γεγονός ότι στη δικογραφία των «11» η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει υπολογίσει το ποσό της ζημίας που προκάλεσε στα συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ενωσης η παρέμβαση ενός εκάστου των 11 βουλευτών, αυτό δεν στάθηκε ικανό για να μην προκαλέσει αντιδράσεις. Ο Κ. Τσιάρας υποστήριξε ότι στην περίπτωσή του η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία άθροισε και τις νόμιμες ενισχύσεις που έλαβε ο παραγωγός προκειμένου να «χτίσει» το ποσό των 22.944,27 ευρώ ως ζημία, ενώ, σύμφωνα με τον πρώην υπουργό, οι πραγματικές ενισχύσεις ήταν 190 και 429 ευρώ.
«Νομικά άλματα»
Τη νομική επάρκεια της εντεταλμένης στην Αθήνα Ευρωπαίας εισαγγελέως αμφισβήτησε ανοιχτά και ο πρώην υπουργός της Ν.Δ., Γιάννης Κεφαλογιάννης, μιλώντας για νομικά έωλες αιτιάσεις και νομικά άλματα τα οποία μέσα σε πέντε λεπτά μπορεί να διαπιστώσει οποιοσδήποτε λειτουργός της Δικαιοσύνης. Αυτό που προκαλεί εντύπωση από την αναφορά σε βάρος του Γ. Κεφαλογιάννη -με την επισήμανση ότι δεν έχει αποκαλυφθεί το σύνολο της δικογραφίας- είναι η φράση πως «παρά το γεγονός ότι ο σχεδιασμός που συμφωνήθηκε τηλεφωνικά μεταξύ του τότε προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ και του συνεργάτη του Γ. Κεφαλογιάννη (…) ήταν νομικά και συστημικά αδύνατο να παράξει έννομα αποτελέσματα….». Κατά τον βουλευτή της Ν.Δ. αυτό από μόνο του δείχνει ότι δεν προέκυψε καμία ζημία. Μάλιστα, ο Γ. Κεφαλογιάννης υποστηρίζει ότι ακόμα και αν δεν είχε υπάρξει το τηλεφώνημα του συνεργάτη του, ο ΟΠΕΚΕΠΕ θα είχε προβεί ακριβώς στις ίδιες πράξεις.
Λάδι στη φωτιά
Η διαβίβαση της δικογραφίας κατά του Χαράλαμπου Αθανασίου και του Τάσου Χατζηβασιλείου λίγες ημέρες μετά τη διαβίβαση της δικογραφίας των «11», αλλά και οι φήμες για νέες δικογραφίες που επίκεινται, έριξαν λάδι στη φωτιά. Βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας μίλησαν για «σαλαμοποίηση» της δικογραφίας και για διαβίβαση κατά τμήματα μόνο και μόνο για να συντηρηθεί στην επικαιρότητα η υπόθεση.
Κατά πολλούς ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η υπόθεση του πρώην υφυπουργού Υγείας, Δημήτρη Βαρτζόπουλου, ο οποίος είχε στείλει ένα SMS στις 27/10/2021 προς τον πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ Δημήτρη Μελά ζητώντας του να εγκριθεί αίτηση παραγωγού με τη σημείωση «οτιδήποτε έγγραφα χρειαστούν, στη διάθεσή σας». Κατά την άποψη της εισαγγελικής Αρχής, το μήνυμα του βουλευτή καταδεικνύει ότι γνώριζε πως ο φάκελος ήταν άδειος/παράτυπος και ζητούσε με δόλο την εξωθεσμική, «εκ των υστέρων», τακτοποίησή του. «Πρόκειται για απολύτως γελοία υπόθεση», σημείωσε ο Αδ. Γεωργιάδης.
Το διαβιβαστικό
Οταν μάλιστα αποκαλύφθηκε το περιεχόμενο του διαβιβαστικού κατά των δύο βουλευτών, οι αναφορές κατά της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας έγιναν πιο σκληρές ακόμα και από πρόσωπα που δεν αναφέρονται. Και αυτό γιατί στο διαβιβαστικό η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία παραδέχεται ότι στις περιπτώσεις των αιτημάτων των δύο βουλευτών τα στελέχη του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν έδωσαν ελλιπή ή ψευδή στοιχεία, προκειμένου να εγκριθούν παράνομες ενισχύσεις. «Στις δύο εξεταζόμενες περιπτώσεις οι ενέργειες των υπόπτων δεν υπερέβησαν το στάδιο των μη αξιόποινων προπαρασκευαστικών πράξεων και δεν έφτασαν στο επίπεδο “αρχής εκτέλεσης” ώστε να στοιχειοθετηθεί έστω και σε μορφή απόπειρας το αδίκημα της απάτης σε βάρος των συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ενωσης». Εντέλει, το διαβιβαστικό καταλήγει ότι υφίσταται ηθική αυτουργία σε παράβαση καθήκοντος επειδή ο τότε πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ Δ. Μελάς, ακόμα και αν δεν κατέθεσε πλαστά δικαιολογητικά, αποδέχθηκε τα αιτήματα των βουλευτών.
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, χαρακτήρισε αστείες και γελοίες κάποιες από τις υποθέσεις, ο Μάκης Βορίδης μίλησε για κατάφωρα εσφαλμένη θέση της εισαγγελικής Αρχής, ενώ ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης αναφέρθηκε στη διαρροή στοιχείων της δικογραφίας έναν μήνα πριν φτάσει στη Βουλή, τονίζοντας ότι αυτό είναι κάτι που προβληματίζει δικαίως τους βουλευτές και την κοινωνία. «Δεν υπάρχει απολύτως καμία ευθύνη που να με βαραίνει», υποστήριξε ο Χ. Αθανασίου, ο οποίος δεν είναι βέβαιο ότι θα ζητήσει την άρση της ασυλίας του.
Προβληματισμός
Το κλίμα στην Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ν.Δ. είναι έκρυθμο, καθώς ακόμα και όσοι δεν έχουν τοποθετηθεί δημοσίως εκφράζουν τον εντονότατο προβληματισμό τους για τις κινήσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Ολες τις προηγούμενες ημέρες το παρασκήνιο οργίασε και τα τηλέφωνα «πήραν φωτιά». Μεταξύ των «11» η συζήτηση ήταν έντονη, ενώ από κάποιους εκφράστηκε η σκέψη ακόμα και για νομικές ενέργειες σε βάρος της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για παράβαση καθήκοντος ή κατάχρηση εξουσίας. Προς το παρόν, η συζήτηση περιορίστηκε σε θεωρητικό επίπεδο, ωστόσο δεν είναι βέβαιο ότι θα παραμείνει σε αυτό.
Αυτό που πλέον ζητούν οι βουλευτές αλλά και η κυβέρνηση είναι η ταχύτατη πρόοδος της διαδικασίας. Σε πρώτο στάδιο και μετά τη διαδικασία άρσεων ασυλίας η εισαγγελική Αρχή να αποφανθεί τάχιστα αν θα ασκήσει ή όχι δίωξη στους βουλευτές. Στο «γαλάζιο» στρατόπεδο εκτιμούν ότι μετά την παροχή εξηγήσεων αρκετές από τις περιπτώσεις θα αρχειοθετηθούν, ωστόσο αυτό είναι κάτι που μένει να αποδειχθεί. Υπενθυμίζεται ότι τα καταγγελλόμενα αδικήματα που έχουν διαβιβαστεί στη Βουλή ανάγονται στο 2021 και τα πλημμελήματα παραγράφονται εντός πενταετίας, αν δεν έχει ασκηθεί δίωξη. Σε δεύτερο στάδιο -και αυτό εκφράστηκε και από κυβερνητικούς κύκλουςθα πρέπει να υπάρξει πολύ γρήγορη διεκπεραίωση των υποθέσεων για τις οποίες θα ασκηθεί δίωξη, ώστε να έχουν κριθεί έστω σε πρώτο βαθμό πριν από τις εκλογές. Το Μέγαρο Μαξίμου φρόντισε πάντως να καθησυχάσει τους βουλευτές, τονίζοντας ότι η άσκηση δίωξης για τα πλημμελήματα δεν σημαίνει ενοχοποίηση ή αυτομάτως θέση εκτός ψηφοδελτίων.
Ο οδικός άξονας
Η συνεδρίαση της Επιτροπής Κοινοβουλευτικής Δεοντολογίας τη Μεγάλη Τρίτη ήταν το πρώτο βήμα μιας πολυσύνθετης κοινοβουλευτικής διαδικασίας, η οποία, προκειμένου να ολοκληρωθεί τόσο όσον αφορά τα αιτήματα άρσης ασυλίας όσο και την ποινική δικογραφία κατά υπουργών με βάση το άρθρο 86, απαιτείται να περάσει από πολλά στάδια.
Το επόμενο βήμα είναι η συνεδρίαση της Επιτροπής Δεοντολογίας επί του αιτήματος άρσης ασυλίας κατά των βουλευτών της Ν.Δ. Χ. Αθανασίου και Τ. Χατζηβασιλείου. Το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διαχώρισε τη δικογραφία των δύο από εκείνη των «11» είχε ως αποτέλεσμα η δικογραφία να διαβιβαστεί στη Βουλή ενώ ήδη είχε οριστεί η πρώτη συνεδρίαση της Επιτροπής. Ετσι, η συζήτηση για την υπόθεση των δύο βουλευτών φαίνεται πως θα διεξαχθεί τη Δευτέρα 20 Απριλίου. Την επομένη θα συνεδριάσει η Διάσκεψη των Προέδρων προκειμένου να ορίσει τον προγραμματισμό για τη σημαντική συνεδρίαση στην Ολομέλεια, η οποία, έπειτα από ονομαστική φανερή ψηφοφορία, θα αποφανθεί αν πρέπει ή δεν πρέπει να αρθεί η ασυλία των βουλευτών. Με τα σημερινά δεδομένα, η συνεδρίαση στην Ολομέλεια θα διεξαχθεί την Τετάρτη 22 Απριλίου. Σημειώνεται πως η απαιτούμενη πλειοψηφία για την άρση της ασυλίας υπολογίζεται επί των παρόντων. Η ψηφοφορία θα μπορούσε να γίνει και μυστικά μόνο στην περίπτωση που το ζητούσε ο πρόεδρος της Βουλής ή ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας στην οποία ανήκουν οι βουλευτές για τους οποίους ζητείται η άρση ασυλίας, κάτι το οποίο δεν συγκεντρώνει πολλές πιθανότητες.
Εύκολα γίνεται αντιληπτό πως αν η διαδικασία της «σαλαμοποίησης» επιβεβαιωθεί και το προσεχές διάστημα διαβιβαστούν νέες δικογραφίες με αιτήματα για άρση ασυλίας, τότε η παραπάνω διαδικασία θα επαναληφθεί. Οσον αφορά την ποινική δικογραφία κατά του Σπήλιου Λιβανού και της Φωτεινής Αραμπατζή, προκειμένου να προχωρήσει θα πρέπει να ακολουθηθεί η διαδικασία που προβλέπουν το άρθρο 86 του Συντάγματος και ο νόμος περί ευθύνης υπουργών. Συγκεκριμένα, πρέπει να κατατεθεί πρόταση τουλάχιστον 30 βουλευτών με την οποία θα ζητείται η σύσταση επιτροπής προκαταρκτικής εξέτασης, να συγκληθεί σε συνεδρίαση η Ολομέλεια η οποία θα πρέπει να αποφασίσει για τη σύσταση της επιτροπής (απαιτούνται τουλάχιστον 151 ψήφοι), ακολούθως η επιτροπή να συντάξει πόρισμα και στο τέλος η Ολομέλεια να αποφασίσει και πάλι με πλειοψηφία τουλάχιστον 151 βουλευτών την άσκηση δίωξης και την παραπομπή στο Δικαστικό Συμβούλιο. Ολα δείχνουν ότι στην περίπτωση των Λιβανού – Αραμπατζή θα ακολουθηθεί το «μοντέλο Τριαντόπουλου» με βάση το οποίο η προανακριτική της Βουλής θα έχει συντομότατη διάρκεια και θα ολοκληρώσει άμεσα τις εργασίες της παραπέμποντας αμέσως τα δύο πρώην κυβερνητικά στελέχη στο Δικαστικό Συμβούλιο. Το βράδυ της Μεγάλης Τετάρτης το πασχαλινό μήνυμα που έστειλε ο πρώην υπουργός Σπ. Λιβανός («Το φως και η αλήθεια στο τέλος κερδίζουν το σκοτάδι και το ψέμα») είχε έντονη σημειολογία γύρω από την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ.
