Μάρκο Ρούμπιο: Γιατί ταξιδεύει στην Ισλανδία; – Στο επίκεντρο βρίσκεται η Αρκτική

Ο Μάρκο Ρούμπιο, υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, θα μεταβεί τη Δευτέρα στην Ισλανδία, συνεχίζοντας τις προσπάθειες για την προώθηση των αμερικανικών συμφερόντων στην Αρκτική. Το ταξίδι θα γίνει δύο εβδομάδες μετά τη συμφωνία ασφαλείας για τη Γροιλανδία, την οποία υπέγραψε η Ουάσιγκτον.

Κατά την παραμονή του στο Ρέικιαβικ, ο Ρούμπιο θα έχει επαφές με αξιωματούχους «για να συζητήσει την οικονομική και αμυντική συνεργασία», όπως γνωστοποίησε το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών στην ανακοίνωση για το ταξίδι.

Η επίσκεψη θα είναι σύντομη, με πολιτικό αλλά και συμβολικό χαρακτήρα. Πραγματοποιείται μετά τη συμφωνία ασφαλείας που υπέγραψαν στα τέλη Σεπτεμβρίου οι ΗΠΑ με τη Δανία και τη Γροιλανδία, στη Νέα Υόρκη και στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Η Γροιλανδία και ο ανταγωνισμός στην Αρκτική

Η συγκεκριμένη συμφωνία φαίνεται ότι τερμάτισε τις απειλές του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, είτε για αγορά της Γροιλανδίας είτε ακόμη και για προσάρτησή της, οι οποίες είχαν προκαλέσει επιδείνωση των σχέσεων με την ΕΕ.

Στο πλαίσιο της συμφωνίας, η Ουάσιγκτον σχεδιάζει να δημιουργήσει στη Γροιλανδία δύο νέες βάσεις στρατιωτικού χαρακτήρα, ενισχύοντας περαιτέρω την ένταξη της αυτόνομης δανικής επικράτειας στην αμερικανική σφαίρα επιρροής.

Η ενίσχυση του ανταγωνισμού στην Αρκτική έχει επαναφέρει την Ισλανδία σε θέση στρατηγικού παράγοντα, παρότι το νησί εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις Ηνωμένες Πολιτείες για την ασφάλειά του.

Η ένταση με τον Τραμπ και η ευρωπαϊκή πορεία

Νέα αντιπαράθεση προκάλεσε ο Τραμπ στις αρχές Σεπτεμβρίου, όταν κοινοποίησε χάρτη κατασκευασμένο με τεχνητή νοημοσύνη. Σε αυτόν, ολόκληρη η Βόρεια Αμερική μαζί με την Καραϊβική, τη Γροιλανδία και την Ισλανδία εμφανίζονταν ως «Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής».

Το Ρέικιαβικ αντέδρασε καλώντας τον πρέσβη των ΗΠΑ «για να μεταφέρει ένα σαφές μήνυμα ότι η εικόνα ήταν εντελώς ακατάλληλη». Αυτό ανέφερε το ισλανδικό υπουργείο Εξωτερικών σε δήλωση που παραχώρησε στο AFP.

Στα τέλη Αυγούστου, οι Ισλανδοί τάχθηκαν με ποσοστό 52,8% έναντι 47,2% κατά της επανεκκίνησης των συνομιλιών για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι σχετικές διαπραγματεύσεις παραμένουν παγωμένες από το 2013.

Η ασφάλεια της Ισλανδίας και οι δεσμοί με τις ΗΠΑ

Πριν από τον Ρούμπιο, η πιο πρόσφατη επίσκεψη Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Ισλανδία ήταν εκείνη του Άντονι Μπλίνκεν, το 2021.

Η Ισλανδία, η οποία έγινε ανεξάρτητη το 1944, ουδέποτε διέθετε στρατό. Για την προστασία της στηρίζεται στο Σύμφωνο του Βόρειου Ατλαντικού (ΝΑΤΟ), καθώς και στη διμερή αμυντική συμφωνία που συνήψε το 1951 με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Στην Ισλανδία η Ουάσιγκτον δεν διατηρεί βάση σε μόνιμη λειτουργία. Ωστόσο, θέλει να εδραιώσει τον έλεγχό της στις διαδρομές πρόσβασης προς την Αρκτική, τις οποίες επιδιώκουν τόσο η Ρωσία όσο και η Κίνα.

Η νέα ανάρτηση του Τραμπ για τη Γροιλανδία

Την Κυριακή, ο Τραμπ έδειξε εκ νέου την εμμονή του με τη Γροιλανδία, ανεβάζοντας στην πλατφόρμα Truth Social μια δημιουργία τεχνητής νοημοσύνης. Η εικόνα παρουσίαζε το πρόσωπό του να δεσπόζει πάνω από ένα τοπίο που έμοιαζε να είναι της Γροιλανδίας και συνοδευόταν από τις λέξεις «Γεια σου, Γροιλανδία!».