«Ασπίδα Αχιλλέα»: το «όχι» από το Ισραήλ που ακυρώνει τον Δένδια

Λίγες ώρες πριν την υπογραφή της ελληνοϊσραηλινής συμφωνίας για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νικόλαος Δένδιας διαβεβαίωνε πανηγυρικά ότι «ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδουμε στην πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα των συστημάτων αυτών». Τώρα, ο ίδιος ο διευθυντής του Οργανισμού Αντιπυραυλικής Άμυνας του Ισραήλ έρχεται να τον διαψεύσει, χωρίς περιστροφές, σε συνέντευξή του που δημοσιεύθηκε σήμερα.

Το «όχι» που δεν χωράει παρανοήσεις

Στην ερώτηση αν η Ελλάδα θα έχει πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα που αφορά τις δυνατότητες διοίκησης και ελέγχου (C2) του συστήματος, ο Μ. Πατέλ απάντησε μονολεκτικά: «Όχι». Και εξήγησε γιατί: ο πηγαίος κώδικας απλούστατα δεν περιλαμβανόταν στην άδεια χρήσης της συμφωνίας. Η προσφορά που απομένει είναι υποστήριξη, συντήρηση και «κάθε είδους βοήθεια» -δηλαδή ακριβώς η εξάρτηση που η ελληνική πλευρά επί μήνες διαβεβαίωνε ότι είχε αποφύγει.

Η ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας πρόσθεσε εκ των υστέρων μια διευκρίνιση περί «μεταφοράς τεχνογνωσίας» και «από κοινού χρήσης λογισμικού» μεταξύ IDF και ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Ωραία λόγια, που όμως δεν περιέχουν καμία δέσμευση για το ίδιο το επίμαχο σημείο: την πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα. Η διαφορά ανάμεσα σε «θα σας βοηθάμε όποτε χρειαστεί» και «θα έχετε τον έλεγχο του συστήματός σας» δεν είναι σημασιολογική λεπτομέρεια· είναι το κέντρο βάρους ολόκληρης της συζήτησης περί εθνικής κυριαρχίας επί κρίσιμων αμυντικών υποδομών.

Τι σημαίνει στην πράξη

Το ζήτημα δεν είναι τεχνικό, είναι πολιτικό και στρατηγικό. Καθ’ όλη τη διαδρομή προς τη συμφωνία, ήταν κοινός τόπος -ακόμη και στα δικά της χείλη- ότι η Ελλάδα δεν μπορεί να εμπιστευτεί την αντιαεροπορική της άμυνα σε λογισμικό που ελέγχεται αποκλειστικά από ξένη κυβέρνηση. Αν ο πηγαίος κώδικας παραμένει στα χέρια του Ισραήλ, τότε η όποια αναβάθμιση, τροποποίηση ή ακόμη και διακοπή λειτουργίας του συστήματος περνά αναπόφευκτα μέσα από την Τελ Αβίβ. Αυτό δεν είναι «υποστήριξη και συντήρηση» – είναι εξάρτηση με άλλο όνομα, ακριβώς αυτή που ο Δένδιας δήλωνε ότι θέλει να αποφύγει.

Το ερώτημα που μένει αναπάντητο είναι απλό: μίλησε ο υπουργός εκ προοιμίου γνωρίζοντας ότι η ρήτρα αυτή δεν είχε κλειδώσει, ή υπήρξε αλλαγή στάσης της ισραηλινής πλευράς μετά την υπογραφή; Και στις δύο περιπτώσεις, το Μαξίμου καλείται να εξηγήσει δημόσια πώς μια δέσμευση που παρουσιάστηκε ως κεκτημένο αποδεικνύεται, μία συνέντευξη αργότερα, ανύπαρκτη. Η εθνική ασφάλεια δεν αντέχει διαψεύσεις εκ των υστέρων.