Ο ιατρικός σου φάκελος στα χέρια του Μαξίμου: το νέο πείραμα Γεωργιάδη

Την ώρα που μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας τσακώνεται ακόμη στα κοινωνικά δίκτυα για το ποιος θα «τους σώσει» πολιτικά —η Μαρία Καρυστιανού, ο Κυριάκος Βελόπουλος, ο Ηλίας Κασιδιάρης ή η Αφροδίτη Λατινοπούλου— η κυβέρνηση προχωράει ήσυχα-ήσυχα σε κάτι πολύ πιο ουσιαστικό από κάθε τηλεοπτικό καβγά: μια ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα όπου θα καταγράφονται τα ιατρικά δεδομένα κάθε πολίτη, με πρόσβαση της κυβέρνησης στον φάκελο του καθενός ανά πάσα στιγμή.

Το σχέδιο Γεωργιάδη

Ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης προωθεί την υπόθεση με τη γνωστή του άνεση σε ζητήματα που άλλοι θα σκέφτονταν δύο φορές πριν τα ανακοινώσουν δημόσια. Η ιδέα μιας ενιαίας βάσης ιατρικών δεδομένων ακούγεται, βέβαια, ως εκσυγχρονισμός — μέχρι να αναρωτηθεί κανείς ποιος ελέγχει την πρόσβαση, με ποια κριτήρια, και τι εμποδίζει την πληροφορία αυτή να ταξιδέψει εκεί που δεν πρέπει.

Η αναφορά στο βίντεο με τον ηθοποιό Θοδωρή Χρανιώτη, όπου ένας υποψήφιος εργαζόμενος απορρίπτεται επειδή η εταιρεία «βλέπει» τον ιατρικό του φάκελο, δεν είναι τυχαία λεπτομέρεια. Ήταν το σκετς που για χρόνια χρησιμοποιούνταν ως παράδειγμα υπερβολής, ως σενάριο επιστημονικής φαντασίας που επικαλούνταν όσοι αντιστέκονταν στις υποχρεωτικότητες της πανδημίας. Το ειρωνικό —και το ενοχλητικό ταυτόχρονα— είναι ότι η κυβέρνηση που τότε γελοιοποιούσε αυτές τις ανησυχίες ως «θεωρία συνωμοσίας ψεκασμένων», τώρα υλοποιεί η ίδια ό,τι ακριβώς προειδοποιούσαν.

Ποιος εγγυάται τα όρια

Δεν χρειάζεται συνωμοσιολογία για να ανησυχήσει κανείς με μια κεντρική βάση όπου συγκεντρώνονται ευαίσθητα δεδομένα υγείας εκατομμυρίων πολιτών, με κρατική πρόσβαση χωρίς σαφή, δημόσια εξηγημένα όρια. Η ιστορία των ψηφιακών υποδομών του Δημοσίου στην Ελλάδα δεν είναι ακριβώς γεμάτη επιτυχημένα παραδείγματα ασφάλειας δεδομένων· αντίθετα, είναι γεμάτη διαρροές, ευτράπελα και υποσχέσεις που δεν κράτησαν. Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν η ψηφιοποίηση είναι καλή ιδέα σε επίπεδο αρχής — είναι ποιος εγγυάται ότι ο φάκελος υγείας κάποιου δεν θα γίνει εργαλείο διάκρισης σε εργασιακό, ασφαλιστικό ή οποιοδήποτε άλλο επίπεδο.

Η κυβέρνηση, που τόσο εύκολα κατηγορούσε όσους φοβούνταν τέτοια σενάρια ως παρανοϊκούς, οφείλει τώρα να εξηγήσει γιατί το ίδιο ακριβώς σενάριο, όταν το σχεδιάζει η ίδια, μετατρέπεται ξαφνικά σε πρόοδο. Ο Άδωνις Γεωργιάδης έχει συνηθίσει να προχωρά χωρίς πολλές εξηγήσεις. Αυτή τη φορά όμως το τίμημα δεν είναι πολιτικό κόστος σε ένα υπουργικό συμβούλιο — είναι ο ιατρικός φάκελος κάθε πολίτη, στη διάθεση όποιου κρατά τα κλειδιά της πλατφόρμας.